ANTINERO: Η ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗ ΠΟΡΤΑ ΤΗΣ ΠΑΝΔΗΜΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΖΙΤΑΚΑΤ – ΑΠΟΨΗ

Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης

Προσθήκη του VoiceNews στην Google

Το «antinero» έβαλε το Voicenews στη διαδικασία να ψάξει πολλές εταιρείες. Έχει λοιπόν αρκετά ευρήματα, αλλά το σπουδαιότερο που βρέθηκε μετά από έρευνα, είναι αυτό της «ΖΙΤΑΚΑΤ», μιας μικρομεσαίας κατασκευαστικής εταιρείας που την επταετία 2019-2026 πήρε δημόσιες συμβάσεις 400 εκ. ευρώ. Διαπιστώσαμε ότι η εταιρεία αυτή παράλληλα διατηρεί και εταιρεία επιμόρφωσης (ΚΕΚ), την «ΑΠΟΨΗ», που έλαβε επιπλέον 466 εκ. ευρώ ως δημόσιες συμβάσεις. Είναι η εταιρεία που φέρεται να έχει εμπλοκή στο σκάνδαλο με την επιμόρφωση των κρατουμένων, που εκ των υστέρων συμπληρώθηκε ο όρος της εκπαίδευσης εξ αποστάσεως.

Συνολικά η οικογένεια Ζαφειρόπουλου πήρε 858 εκατομμύρια ευρώ την επταετία 2019-2026. Οι συμβάσεις που είχε μέχρι το 2019 ήταν ασήμαντες μπροστά σε αυτό το μέγεθος. Και αναρωτιόμαστε: γιατί από το 2019 και μετά; Οι βουλευτές και η Βουλή ακούνε;

Ένας νόμος που ψηφίστηκε αθόρυβα εν μέσω πανδημίας άνοιξε την πόρτα για απευθείας αναθέσεις εκατομμυρίων ευρώ σε έργα αντιπυρικής προστασίας μέσω του προγράμματος ANTINERO, χωρίς κανέναν ανοιχτό διαγωνισμό. Το Voice News έχει ήδη αναδείξει τον μηχανισμό αυτής της μεθόδου: κλειστές προσκλήσεις σε πέντε προκαθορισμένους οικονομικούς φορείς, επίκληση κατεπείγοντος, και πρακτικά αξιολόγησης που δεν ανεβαίνουν ποτέ στη Διαύγεια, αφήνοντας στο σκοτάδι τα κριτήρια με τα οποία επιλέγονται οι ανάδοχοι. Μέσω του ANTINERO και ακολουθώντας την πορεία του χρήματος, φτάσαμε σε μια οικογένεια που έχει συνάψει δημόσιες συμβάσεις που πλησιάζουν το 1 δισεκατομμύριο ευρώ μέσα στην επταετία, τόσο στις κατασκευές όσο και στην επαγγελματική κατάρτιση. Σήμερα παρουσιάζουμε την πλήρη εικόνα.

Από την αναλυτική καταγραφή των συμβάσεων του προγράμματος ANTINERO προκύπτει ότι οι συμβάσεις ολοκληρώθηκαν αριστοτεχνικά. Μοιράστηκαν στοχευμένα σε ιδιώτες, εταιρείες και κοινοπραξίες. Το εντυπωσιακό είναι πως ανάμεσα στους μεγάλους αναδόχους φιγουράρουν πολλά φυσικά πρόσωπα και ατομικές επιχειρήσεις. Τα αναλυτικά ονόματα όλων των αναδόχων, οι κοινοπραξίες που εναλλάσσονται, καθώς και τα ακριβή ποσά που έλαβαν, παρατίθενται με κάθε λεπτομέρεια στους συνοδευτικούς πίνακες προκειμένου να βγάλει ο κάθε αναγνώστης τα δικά του συμπεράσματα.

 «Πίνακας με τα ποσά και τον αριθμό των συμβάσεων ανά εταιρεία για το πρόγραμμα ANTINERO».

Τα πρακτικά των διαγωνισμών που δεν δημοσιεύτηκαν ποτέ

Το μεγαλύτερο ίσως σκάνδαλο αφορά τη συσκότιση της ίδιας της αξιολόγησης. Ελέγξαμε συστηματικά σειρά συμβάσεων και διαπιστώσαμε ότι καλούνταν κάθε φορά ονομαστικά ακριβώς πέντε οικονομικοί φορείς. Ενώ όμως σε όλους τους διαγωνισμούς οι αναθέτουσες αρχές αναρτούν τα πρακτικά με την έγκριση του Διοικητικού Συμβουλίου και την πλήρη αιτιολόγηση επιλογής ή απόρριψης, στην περίπτωση του Υπερταμείου επικρατεί απόλυτο σκοτάδι. Τα συγκεκριμένα έγγραφα δεν ανεβαίνουν ποτέ στη Διαύγεια, ενώ στο ΚΗΜΔΗΣ καταχωρείται αποκλειστικά η αρχική πρόσκληση και η τελική απόφαση κατακύρωσης. Το κρίσιμο ενδιάμεσο στάδιο εξαφανίζεται πλήρως. Έλαβαν πράγματι όλοι μέρος; Κατέθεσαν τις απαιτούμενες εγγυητικές επιστολές και πλήρεις φακέλους προσφορών;

Ο νόμος 4876/2021 πέρασε εν μέσω πανδημίας, παρακάμπτοντας τα οικονομικά όρια των απευθείας αναθέσεων των έργων. Πάνω σε αυτόν στηρίζεται η σταθερή επίκληση του νόμου 998/1979 περί κατεπείγουσας ανάγκης, για έργα που θα έπρεπε να είχαν προγραμματιστεί εγκαίρως. Κανείς δεν εξηγεί ποια κριτήρια χρησιμοποιήθηκαν. Κανείς δεν δείχνει τα πρακτικά.

Εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ μοιράστηκαν χωρίς δημοσιευμένα κριτήρια επιλογής αναδόχων και χωρίς δημοσιευμένα πρακτικά αξιολόγησης.

Η οικογένεια Ζαφειρόπουλου: δύο εταιρείες, ένα μοτίβο

Μέσα σε αυτό το σύστημα κλειστών προσκλήσεων αναδεικνύεται μια περίπτωση εταιρείας που ξεχωρίζει: η ΖΙΤΑΚΑΤ ΑΤΕΒΕ, η οποία έλαβε 4 συμβάσεις εντός του ANTINERO συνολικής αξίας 9,8 εκατομμυρίων ευρώ. Η ΖΙΤΑΚΑΤ ιδρύθηκε το 2002 με έδρα τη Σαλαμίνα. Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος είναι ο Διονύσιος Ζαφειρόπουλος, με τον αδερφό του, Χαράλαμπο, στη θέση του Αντιπροέδρου του Διοικητικού Συμβουλίου. Ιστορικά, το αντικείμενο της εταιρείας καλύπτει κτιριακές υποδομές, λιμενικά έργα, περιβαλλοντικές αποκαταστάσεις και αστικές αναπλάσεις. Τα τελευταία χρόνια όμως καταγράφει μια πορεία που ξεπερνά κατά πολύ το μέγεθος μιας μικρομεσαίας κατασκευαστικής εταιρείας, τουλάχιστον όπως την είχαμε γνωρίσει μέχρι το 2019.

«Στοιχεία της εταιρείας ΖΙΤΑΚΑΤ ΑΤΕΒΕ Α.Ε. από το ΓΕΜΗ. Πρόεδρος και Αντιπρόεδρος της εταιρείας οι αδελφοί Διονύσης και Χαράλαμπος Ζαφειρόπουλος.»

Η διασταύρωση των στοιχείων αποκαλύπτει μια εκπληκτική αλλαγή κλίμακας. Τη διετία πριν από τις εκλογές του 2019 η εταιρεία είχε συνάψει δημόσιες συμβάσεις αξίας περίπου 21 εκατομμυρίων ευρώ, με ετήσιο μέσο όρο 10 εκατομμυρίων. Από τον Ιούλιο του 2019 μέχρι σήμερα, το αντίστοιχο ποσό φτάνει τα 400 εκατομμύρια ευρώ, με ετήσιο μέσο όρο 56 εκατομμύρια. Η εταιρεία δεν παίρνει απλώς περισσότερα έργα, παίρνει υπερπολλαπλάσιας αξίας έργα.

 

«Αναλυτικός πίνακας 221 δημοσίων συμβάσεων της ΖΙΤΑΚΑΤ ΑΤΕΒΕ Α.Ε., ποσού 392,45 εκατομμυρίων ευρώ με ΦΠΑ, κατά την επταετία 2019-2026.»

Αυτή η εκτόξευση συνδέεται άμεσα με το γεγονός ότι η ΖΙΤΑΚΑΤ αποτελεί πλέον έναν πολύ στενό γνώριμο του Υπερταμείου. Σύμφωνα με πολλά δημοσιεύματα του οικονομικού τύπου η εταιρεία καταφέρνει να κερδίζει γιγαντιαία δημόσια έργα, προσφέροντας συχνά τεράστιες εκπτώσεις που εκτοπίζουν μεγάλους κατασκευαστικούς ομίλους. Τον Ιούλιο του 2024 υπέγραψε τη σύμβαση για τον Αστικό Περίπατο της Αθηναϊκής Ριβιέρας, έναντι 20 εκατομμυρίων ευρώ. Τον Ιούνιο του 2026 το Υπερταμείο της ανέθεσε το έργο Aqua Montis στη Θεσσαλία αξίας 19,5 εκατομμυρίων ευρώ, ενώ στο βιογραφικό της προστίθενται έργα στον Βοτανικό και εργολαβίες πολλών εκατομμυρίων στον ΟΣΕ.

Τα επιχειρηματικά συμφέροντα της οικογένειας δεν περιορίζονται στις κατασκευές. Ο ίδιος ο Χαράλαμπος Ζαφειρόπουλος ελέγχει παράλληλα το ΚΕΚ «Άποψη», έναν από τους μεγαλύτερους φορείς επαγγελματικής κατάρτισης της χώρας. Σύμφωνα με δημοσίευμα, ο τζίρος της εταιρείας έφτασε τα 50 εκατ. ευρώ σε πέντε χρόνια. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, ο Χαράλαμπος Ζαφειρόπουλος χαρακτηρίζεται επωνύμως «γαλάζιο στέλεχος» με σημαντικές κυβερνητικές γνωριμίες.

 «Κοινά ονόματα της οικογένειας Ζαφειρόπουλου και στις δύο εταιρείες, τη ΖΙΤΑΚΑΤ και την ΑΠΟΨΗ.»

Η έρευνα του Voice News εντόπισε 141 δημόσιες συμβάσεις του «ΚΕΚ ΑΠΟΨΗ Υπηρεσίες Πληροφορικής Συμβουλευτικής και Εκπαίδευσης», συνολικής αξίας 466,8 εκατομμυρίων ευρώ με ΦΠΑ. Το ποσό περιλαμβάνει τόσο συμβάσεις πλαίσιο όσο και συμβάσεις που η ΑΠΟΨΗ έχει αναλάβει μέσα από κοινοπραξίες με άλλες εταιρείες.

«Αναλυτικός πίνακας 141 δημοσίων συμβάσεων της “ΑΠΟΨΗ Υπηρεσίες Πληροφορικής Συμβουλευτικής και Εκπαίδευσης Ανώνυμη Εταιρεία”, ποσού 466.888.341,33 ευρώ με ΦΠΑ, κατά την επταετία 2019-2026.»

Ανάμεσα στις συμβάσεις της βρίσκεται και μία που έχει ήδη μπει στο στόχαστρο των αρχών: το πρόγραμμα εκπαίδευσης και επανένταξης 4.195 κρατουμένων, προϋπολογισμού 24 εκατ. ευρώ, το οποίο η ΑΠΟΨΗ ανέλαβε το 2023 ως μοναδικός συμμετέχων στον διαγωνισμό. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, η αρχική σύμβαση, εγκεκριμένη από το Ελεγκτικό Συνέδριο, προέβλεπε αποκλειστικά διά ζώσης μαθήματα μέσα στις φυλακές. Μετά την έγκρισή της, προστέθηκε μια φράση που άνοιγε τον δρόμο για φθηνότερη εξ αποστάσεως εκπαίδευση, χωρίς η αλλαγή να περάσει ποτέ ξανά από το Ελεγκτικό Συνέδριο. Το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους έκρινε τη σύμβαση άκυρη και απέκλεισε οποιαδήποτε πληρωμή προς τον ανάδοχο, ενώ το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη διέταξε Ένορκη Διοικητική Έρευνα με προοπτική να ενημερωθούν Οικονομικός Εισαγγελέας και Εθνική Αρχή Διαφάνειας. Την υπόθεση χειρίζεται πλέον η δικαιοσύνη και απομένει να αποδειχθεί αν το ΚΕΚ «Άποψη» έχει συμμετοχή στη λαθροχειρία της αλλοίωσης της σύμβασης.

Ένα οικογενειακό μοτίβο, πέρα από το Υπερταμείο

Κλειστές προσκλήσεις, κατεπείγον, κρυφά κριτήρια. Το ίδιο σκηνικό εμφανίζεται και στη σύμβαση για την εκπαίδευση κρατουμένων, σε άλλο υπουργείο, με άλλους πρωταγωνιστές. Το Ελεγκτικό Συνέδριο εγκρίνει σύμβαση για αποκλειστικά διά ζώσης μαθήματα μέσα στις φυλακές. Μετά την έγκριση, προστίθεται όρος για εξ αποστάσεως εκπαίδευση με το μισό κόστος, χωρίς η αλλαγή να ξαναπεράσει ποτέ από έλεγχο.

Τα «γαλάζια παιδιά» μόνο τυχαία δεν ήταν. Την τελευταία επταετία η οικογένεια Ζαφειρόπουλου έχει αποκτήσει πρόσβαση σε δημόσιες συμβάσεις που προσεγγίζουν το 1 δισεκατομμύριο ευρώ, είτε στις κατασκευές μέσω της ΖΙΤΑΚΑΤ είτε στην επαγγελματική κατάρτιση μέσω της ΑΠΟΨΗ. Το ANTINERO, ένα τεράστιο πάρτι απευθείας αναθέσεων, ήταν το μέσο που μας οδήγησε να δούμε πώς μια μικρής κλίμακας οικογενειακή επιχείρηση γιγαντώθηκε μέσα σε μία κυβερνητική θητεία.

Υπάρχει κάποιος πραγματικός έλεγχος νομιμότητας για το πού καταλήγει το δημόσιο χρήμα ή μήπως οι ελεγκτικοί θεσμοί της χώρας δεν τολμούν να ελέγξουν όσους γνωρίζουν καλά πώς «λειτουργεί» το σύστημα;

Οι πολίτες απαιτούν διαφάνεια και ξεκάθαρες απαντήσεις για κάθε ευρώ που δαπανάται. Η Βουλή, το Ελεγκτικό Συνέδριο και η Εθνική Αρχή Διαφάνειας οφείλουν να απαντήσουν, πριν το επόμενο πρόγραμμα απευθείας αναθέσεων βρει κι άλλους τέτοιους αναδόχους.

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ ΕΔΩ

ΣΕ ΞΕΡΩ… ΑΠΟ ΤΟ ANTINERO 547 ΕΚΑΤ. ΕΥΡΩ: ΑΜΥΡΑΣ, ΣΚΥΛΑΚΑΚΗΣ, ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ, ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ ΚΑΙ ΠΙΕΡΡΑΚΑΚΗΣ ΣΤΟ ΚΑΔΡΟ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΥΘΥΝΩΝ