Πειθαρχικό-φωτιά στο Δημόσιο: Απολύσεις, βαριά πρόστιμα και μηδενική ανοχή από 1/1/2026

Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης

Προσθήκη του VoiceNews στην Google

Από την Πρωτοχρονιά του 2026 τίθεται σε πλήρη εφαρμογή το νέο πειθαρχικό πλαίσιο για τους δημοσίους υπαλλήλους, σηματοδοτώντας μια εκτεταμένη αναμόρφωση στον τρόπο ελέγχου, δίωξης και τιμωρίας πειθαρχικών παραπτωμάτων. Με την ενεργοποίηση του Ν. 5225/2025, το κράτος επιχειρεί να κλείσει οριστικά εκκρεμότητες δεκαετιών και να επιταχύνει διαδικασίες που μέχρι σήμερα χαρακτηρίζονταν από καθυστερήσεις και θεσμικές ασάφειες.

Οι νέες διατάξεις εφαρμόζονται σε κάθε πειθαρχικό αδίκημα που τελείται από την 1η Ιανουαρίου και μετά, ενώ για τις εκκρεμείς υποθέσεις προβλέπεται μεταφορά τους στα νέα όργανα, με σεβασμό πάντως στην ευνοϊκότερη ποινή όπου αυτή προβλέπεται.

Αλλαγή μοντέλου στα Πειθαρχικά Συμβούλια

Κομβική τομή αποτελεί η πλήρης ανασύνθεση των Πειθαρχικών Συμβουλίων. Το κράτος εγκαταλείπει τα μικτά σχήματα συμμετοχής και περνά σε συμβούλια που συγκροτούνται αποκλειστικά από μέλη του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους. Στόχος είναι η ενίσχυση της νομικής συνέπειας των αποφάσεων και η αποφυγή ακυρώσεων σε μεταγενέστερο δικαστικό έλεγχο.

Παράλληλα, η πειθαρχική διαδικασία ψηφιοποιείται πλήρως: ανακρίσεις, απολογίες και συνεδριάσεις μπορούν πλέον να διεξάγονται εξ αποστάσεως, μειώνοντας δραστικά τους χρόνους ολοκλήρωσης των υποθέσεων.

Η αξιολόγηση στο επίκεντρο – Πότε φτάνει η υπόθεση στην απόλυση

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται πλέον στη συμμετοχή των υπαλλήλων στη διαδικασία αξιολόγησης. Η μη συμμόρφωση παύει να θεωρείται ήσσονος σημασίας παράβαση και αναβαθμίζεται σε σοβαρό πειθαρχικό αδίκημα.

Η πρώτη άρνηση συμμετοχής επιφέρει χρηματική κύρωση που ισοδυναμεί με τουλάχιστον δύο μηνιαίους μισθούς. Σε περίπτωση επαναλαμβανόμενης άρνησης σε δύο διαδοχικές περιόδους, το πειθαρχικό όργανο αποκτά τη δυνατότητα να επιβάλει την ποινή της οριστικής παύσης, οδηγώντας τον υπάλληλο εκτός Δημοσίου.

Εκπαιδευτικοί και απεργία: Νομικές γκρίζες ζώνες

Στον χώρο της εκπαίδευσης, η εφαρμογή του νέου πλαισίου δημιουργεί έντονους προβληματισμούς. Παρότι ο νόμος διατηρεί ρητή πρόβλεψη ότι η συνδικαλιστική δράση δεν συνιστά ανάρμοστη συμπεριφορά, η διοικητική πρακτική συχνά εστιάζει στη μη συμμετοχή στην αξιολόγηση ως αυτοτελές παράπτωμα.

Νομικοί κύκλοι επισημαίνουν ότι η συμμετοχή σε προκηρυγμένη απεργία καλύπτεται από το συνταγματικό δικαίωμα έως ότου κριθεί παράνομη δικαστικά. Κατά συνέπεια, τυχόν πειθαρχικές ποινές αναμένεται να αποτελέσουν αντικείμενο έντονης δικαστικής αντιπαράθεσης.

Αυστηρότερο ποινολόγιο και μεγαλύτεροι χρόνοι παραγραφής

Το νέο σύστημα προβλέπει σαφή κλιμάκωση ποινών, από χρηματικά πρόστιμα και υποβιβασμό έως προσωρινή ή οριστική παύση. Ιδιαίτερα βαριά αντιμετωπίζονται παραπτώματα όπως η δωροδοκία, η χρήση πλαστών τίτλων σπουδών, τα αδικήματα κατά της γενετήσιας αξιοπρέπειας και οι πράξεις σοβαρής απείθειας.

Σε αρκετές περιπτώσεις, ο χρόνος παραγραφής επεκτείνεται έως και τα επτά έτη, δίνοντας στη Διοίκηση ευρύτερο χρονικό περιθώριο άσκησης πειθαρχικής δίωξης.

Νέα δικαιώματα και ταχύτερη διευθέτηση υποθέσεων

Στις θετικές αλλαγές συγκαταλέγεται η δυνατότητα παραίτησης για συνταξιοδότηση ακόμη και όταν εκκρεμεί πειθαρχική διαδικασία, καθώς και η εισαγωγή της πειθαρχικής συνδιαλλαγής. Ο υπάλληλος μπορεί πλέον να αποδεχθεί την ευθύνη του και να επιτύχει μειωμένη ποινή, κλείνοντας άμεσα την υπόθεση.

Το νέο πλαίσιο δεν αναιρεί το τεκμήριο αθωότητας, καθιστά όμως σαφές ότι από το 2026 και μετά η ανοχή του συστήματος μειώνεται δραστικά. Η γνώση των υποχρεώσεων και η συμμόρφωση με τους κανόνες αποτελούν πλέον κρίσιμο παράγοντα παραμονής στο Δημόσιο.