Δικομματική και διασωματική πίεση ασκεί πλέον το αμερικανικό Κογκρέσο προς την Άγκυρα, καθώς κατατέθηκε επίσημα νομοθετική πρωτοβουλία που εξαρτά άμεσα την παροχή αμερικανικής στρατιωτικής βοήθειας και τις πωλήσεις εξοπλιστικών συστημάτων με τη διασφάλιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του κράτους δικαίου στην Τουρκία.
Το νομοσχέδιο με τίτλο «Turkey Human Rights Promotion Act of 2026» κατατέθηκε στη Βουλή των Αντιπροσώπων από τη Δημοκρατική Ελληνοαμερικανίδα βουλευτή Ντίνα Τάιτους, ενώ παράλληλη πρόταση εισήχθη στη Γερουσία από τον Δημοκρατικό γερουσιαστή Εντ Μάρκι.
Αυστηροί όροι για την αποδέσμευση κονδυλίων
Σύμφωνα με το κείμενο της νομοθετικής πρότασης, απαγορεύεται η δέσμευση ή η δαπάνη αμερικανικών κονδυλίων για την Τουρκία μέσω προγραμμάτων όπως η Εξωτερική Στρατιωτική Χρηματοδότηση (FMF) και οι Πωλήσεις Στρατιωτικού Υλικού (FMS), εκτός εάν ο Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ πιστοποιήσει ότι η τουρκική κυβέρνηση προβαίνει σε ουσιαστικές και βιώσιμες μεταρρυθμίσεις.
Μεταξύ των βασικών προϋποθέσεων περιλαμβάνονται:
Απελευθέρωση πολιτικών κρατουμένων και κρατουμένων συνείδησης που διώκονται για την ειρηνική άσκηση των δικαιωμάτων τους.
Περιορισμός της αντιτρομοκρατικής νομοθεσίας και των νόμων περί παραπληροφόρησης, οι οποίοι χρησιμοποιούνται για την ποινικοποίηση της ελεύθερης έκφρασης και της πολιτικής δράσης.
Συμμόρφωση με τις αποφάσεις του ΕΔΔΑ, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που αφορούν την αποφυλάκιση του ακτιβιστή Οσμάν Καβαλά και του Κούρδου πολιτικού Σελαχατίν Ντεμιρτάς.
Τερματισμός της διακρατικής καταστολής, δηλαδή των στοχευμένων ενεργειών της Άγκυρας στο εξωτερικό εναντίον επικριτών του καθεστώτος.
Εξαίρεση Εθνικής Ασφαλείας: Το νομοσχέδιο παρέχει τη δυνατότητα στον Αμερικανό Υπουργό Εξωτερικών να χορηγήσει κατ’ εξαίρεση άδεια, εφόσον τεκμηριώσει ενώπιον του Κογκρέσου ότι η συνέχιση της συνεργασίας εξυπηρετεί ζωτικά συμφέροντα της εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ.
Στο βάθος κυρώσεις Magnitsky και «Khashoggi Ban»
Η νομοθετική πρωτοβουλία υπογραμμίζει ότι, σε περίπτωση που η τουρκική κυβέρνηση δεν λάβει άμεσα διορθωτικά μέτρα, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ θα πρέπει να εξετάσει την επιβολή κυρώσεων βάσει του νόμου Global Magnitsky σε Τούρκους αξιωματούχους που εμπλέκονται σε σοβαρές παραβιάσεις.
Παράλληλα, ζητείται η εφαρμογή περιορισμών στη χορήγηση βίζας (Khashoggi Ban) για άτομα —και μέλη των οικογενειών τους— που συμμετέχουν σε επιχειρήσεις καταστολής αντιφρονούντων εκτός των τουρκικών συνόρων.
Για την ενίσχυση της διαφάνειας, προβλέπεται η υποβολή ετήσιας έκθεσης στο Κογκρέσο για μία πενταετία, με την πρώτη να αναμένεται εντός 180 ημερών από την ψήφιση του νόμου. Η έκθεση θα καταγράφει τον αριθμό των πολιτικών κρατουμένων, τις συνθήκες κράτησης, τα περιστατικά λογοκρισίας, αλλά και τυχόν χρήση τεχνολογικών μέσων αμερικανικής προέλευσης για σκοπούς παρακολούθησης.
Σκληρή κριτική από τους εισηγητές
Η βουλευτής Ντίνα Τάιτους ξεκαθάρισε ότι η ιδιότητα του συμμάχου στο ΝΑΤΟ συνοδεύεται από υποχρεώσεις: «Η Τουρκία είναι σύμμαχος, αλλά η συμμαχία απαιτεί προσήλωση στους δημοκρατικούς κανόνες και σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, τομείς στους οποίους η Άγκυρα αποτυγχάνει», ανέφερε, καταγγέλλοντας τη συστηματική φυλάκιση δημοσιογράφων και πολιτικών αντιπάλων από την κυβέρνηση Ερντογάν.
Από την πλευρά του, ο γερουσιαστής Εντ Μάρκι άσκησε κριτική στους χειρισμούς της αμερικανικής ηγεσίας απέναντι στην Τουρκία, τονίζοντας την ανάγκη για μια πιο αυστηρή στάση.
Στα συνοδευτικά στοιχεία του νομοσχεδίου επισημαίνεται ότι μετά το αποτυχόν πραξικόπημα του 2016, οι τουρκικές αρχές απομάκρυναν πάνω από 185.000 εργαζόμενους από τις ένοπλες δυνάμεις, τα σώματα ασφαλείας και τον δημόσιο τομέα, ενώ σύμφωνα με εκτιμήσεις της οργάνωσης Prison Insider, στις τουρκικές φυλακές παραμένουν σήμερα περίπου 43.000 πολιτικοί κρατούμενοι.
![](https://voicenews.gr/wp-content/uploads/2026/05/our-viber-1.png")
