Λήγει η προθεσμία Τραμπ για το Ιράν – Πιθανά σενάρια κλιμάκωσης ή παύσης των επιχειρήσεων
Κρίσιμη θεωρείται η σημερινή ημέρα για την πορεία της σύγκρουσης ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν, καθώς λήγει η προθεσμία των 60 ημερών που έχει στη διάθεσή του ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ για να ζητήσει έγκριση από το Κογκρέσο ή να τερματίσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις.
Το ζήτημα έχει προκαλέσει έντονη πολιτική αντιπαράθεση στην Ουάσιγκτον, καθώς η αμερικανική κυβέρνηση εμφανίζεται να υποστηρίζει ότι η αντίστροφη μέτρηση έχει ουσιαστικά ανασταλεί μετά την εκεχειρία της 8ης Απριλίου. Από την πλευρά τους, οι Δημοκρατικοί απορρίπτουν αυτή την ερμηνεία, υποστηρίζοντας ότι οι αμερικανικές δυνάμεις εξακολουθούν να βρίσκονται σε κίνδυνο.
Σύμφωνα με τον νόμο του 1973 για τις πολεμικές εξουσίες, ο πρόεδρος των ΗΠΑ μπορεί να ξεκινήσει περιορισμένης διάρκειας στρατιωτικές επιχειρήσεις σε έκτακτες συνθήκες, ωστόσο μετά την παρέλευση 60 ημερών απαιτείται έγκριση του Κογκρέσου για τη συνέχισή τους. Εναλλακτικά, μπορεί να ζητηθεί παράταση 30 ημερών, εφόσον υπάρχει άμεση στρατιωτική ανάγκη για την ασφάλεια των αμερικανικών δυνάμεων.
Ο πόλεμος με το Ιράν φέρεται να ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου, ενώ ο Τραμπ ενημέρωσε το Κογκρέσο δύο ημέρες αργότερα. Η κυβέρνηση, πάντως, υποστηρίζει ότι μετά την εκεχειρία δεν υπάρχουν ενεργές εχθροπραξίες, άρα το χρονικό όριο δεν συνεχίζει να μετρά με τον ίδιο τρόπο.
Την ίδια στιγμή, η κρίση έχει σοβαρές επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία. Το Στενό του Ορμούζ παραμένει κλειστό, γεγονός που έχει προκαλέσει νέα αναταραχή στις διεθνείς αγορές ενέργειας. Οι τιμές του πετρελαίου έχουν κινηθεί έντονα ανοδικά, ενώ το αργό Μπρεντ έφτασε προσωρινά σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα πριν υποχωρήσει.
Στο τραπέζι της Ουάσιγκτον φέρονται να βρίσκονται διάφορα στρατιωτικά και διπλωματικά σενάρια. Μεταξύ αυτών εξετάζονται σχέδια για έλεγχο του Στενού του Ορμούζ, παράταση του αποκλεισμού ιρανικών λιμανιών, αλλά και η πιθανότητα ο Τραμπ να επιλέξει μια πολιτική έξοδο από την κρίση, παρουσιάζοντας τις επιχειρήσεις ως επιτυχία.
Παράλληλα, οι ΗΠΑ φέρονται να επιδιώκουν τη δημιουργία νέου διεθνούς ναυτικού συνασπισμού, με στόχο την αποκατάσταση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στην περιοχή. Το σχέδιο, με την ονομασία Maritime Freedom Construct, αφορά κυρίως την ασφάλεια των θαλάσσιων διαδρομών και τη διασφάλιση της ροής ενέργειας μέσω του Ορμούζ.
Η Τεχεράνη, από την πλευρά της, διαμηνύει ότι δεν πρόκειται να υποχωρήσει εύκολα. Ιρανοί αξιωματούχοι προειδοποιούν πως οποιαδήποτε νέα επίθεση θα έχει βαριές συνέπειες για τις αμερικανικές θέσεις στην περιοχή, ενώ τονίζουν ότι η χώρα τους θα συνεχίσει να υπερασπίζεται τα συμφέροντά της στον Περσικό Κόλπο.
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει επαναλάβει ότι δεν θα επιτρέψει στο Ιράν να αποκτήσει πυρηνικά όπλα, ενώ υποστηρίζει ότι η ιρανική οικονομία βρίσκεται σε εξαιρετικά δύσκολη κατάσταση. Παράλληλα, συνδέει το τέλος της σύγκρουσης με πιθανή αποκλιμάκωση στις τιμές της βενζίνης.
Η παρατεταμένη κρίση προκαλεί ανησυχία και στον ΟΗΕ. Ο γενικός γραμματέας Αντόνιο Γκουτέρες έχει προειδοποιήσει ότι το κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ μπορεί να επιβαρύνει την παγκόσμια ανάπτυξη, να ενισχύσει τον πληθωρισμό και να πλήξει ιδιαίτερα τις πιο ευάλωτες οικονομίες.
Μέσα σε αυτό το κλίμα, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν περιορισμούς στα ταξίδια προς το Ιράν, τον Λίβανο και το Ιράκ, καλώντας τους πολίτες τους που βρίσκονται στις συγκεκριμένες χώρες να επιστρέψουν άμεσα.
Η λήξη της προθεσμίας φέρνει πλέον τον Τραμπ μπροστά σε μια κρίσιμη επιλογή: είτε να αναζητήσει πολιτική και θεσμική κάλυψη για τη συνέχιση των επιχειρήσεων, είτε να κινηθεί προς αποκλιμάκωση, σε μια περίοδο όπου η ένταση στη Μέση Ανατολή παραμένει υψηλή και οι διεθνείς επιπτώσεις γίνονται όλο και πιο αισθητές.
