Μια βαθιά ανατροπή στο σύστημα πρόσβασης στη δημόσια ανώτατη εκπαίδευση φαίνεται να δρομολογεί το Υπουργείο Παιδείας, επιβεβαιώνοντας τους χειρότερους φόβους της εκπαιδευτικής κοινότητας. Η προοπτική εισαγωγής αποφοίτων του Διεθνούς Απολυτηρίου (IB) στα δημόσια πανεπιστήμια χωρίς Πανελλαδικές Εξετάσεις συνιστά ευθεία αμφισβήτηση της αρχής της ισότητας και της διαφάνειας.
Η ΟΙΕΛΕ είχε προειδοποιήσει εγκαίρως. Όταν, το 2025, έθετε δημόσια το ζήτημα του «παράλληλου απολυτηρίου», η κριτική αντιμετωπίστηκε με ειρωνεία και απαξίωση. Σήμερα, όμως, οι εξελίξεις δείχνουν ότι το σχέδιο προχωρά, ανοίγοντας τον δρόμο για πολλαπλές και άνισες διαδρομές πρόσβασης στο δημόσιο πανεπιστήμιο.
Η ουσία της αλλαγής: λιγότερες ευκαιρίες για τους πολλούς
Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι αν η είσοδος αποφοίτων ΙΒ θα γίνει αρχικά με ποσόστωση ή εκτός αριθμού εισακτέων. Αυτά είναι τεχνικές λεπτομέρειες που αλλάζουν εύκολα. Η ουσία είναι ότι καταρρέει το ενιαίο σύστημα πρόσβασης, αντικαθιστάμενο από ένα πλέγμα προνομιακών διαδρομών που ευνοούν όσους μπορούν να πληρώσουν.
Η ρύθμιση αυτή δεν αφορά τα ελάχιστα δημόσια σχολεία που εφαρμόζουν το ΙΒ. Αφορά κυρίως τα μεγάλα ιδιωτικά σχολεία, όπου το πρόγραμμα αποτελεί ήδη προνόμιο των οικονομικά ισχυρών. Πρόκειται για μια πολιτική επιλογή που ενισχύει τις κοινωνικές ανισότητες και μετατρέπει το δημόσιο πανεπιστήμιο σε στόχο επιλεκτικής πρόσβασης.
Τα funds πίσω από την εκπαιδευτική «μεταρρύθμιση»
Τίποτα δεν είναι τυχαίο. Τα τελευταία χρόνια, μεγάλα ιδιωτικά σχολεία έχουν περάσει στον έλεγχο ξένων επενδυτικών κεφαλαίων. Τα περισσότερα από αυτά προσφέρουν ήδη ΙΒ ή σχεδιάζουν άμεσα την εφαρμογή του. Το μήνυμα είναι σαφές: η εκπαίδευση αντιμετωπίζεται ως επενδυτικό προϊόν και όχι ως κοινωνικό αγαθό.
Η δυνατότητα πρόσβασης των αποφοίτων ΙΒ στο δημόσιο πανεπιστήμιο λειτουργεί ως ισχυρό εργαλείο marketing για τα σχολεία αυτά. Δημιουργούνται, έτσι, κάθετες εκπαιδευτικές δομές που ξεκινούν από την προσχολική ηλικία και φιλοδοξούν να καταλήγουν στην πανεπιστημιακή πιστοποίηση, με το δημόσιο σύστημα να παίζει τον ρόλο του «τελικού προορισμού».
Ένα σύστημα κομμένο και ραμμένο για τους λίγους
Η εμπειρία της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής είναι αποκαλυπτική. Χιλιάδες μαθητές αποκλείστηκαν από τα ΑΕΙ, την ώρα που ενισχύθηκαν τα ιδιωτικά ΙΕΚ και τα κολέγια. Τώρα, το ίδιο μοτίβο επαναλαμβάνεται: οι φραγμοί για τα παιδιά των πολλών συνδυάζονται με ειδικές ρυθμίσεις για τα παιδιά των εύπορων οικογενειών.
Ακόμη και αν σήμερα προβλέπεται περιορισμός στον αριθμό των εισακτέων ΙΒ, είναι προφανές ότι σε βάθος χρόνου οι πιέσεις θα ενταθούν. Το ισχυρό lobby της ιδιωτικής εκπαίδευσης δεν επενδύει για να αποδεχθεί μόνιμους περιορισμούς.
Τι πραγματικά χρειάζεται η εκπαίδευση
Η ΟΙΕΛΕ ξεκαθαρίζει ότι δεν στοχοποιεί το πρόγραμμα ΙΒ ως εκπαιδευτικό εργαλείο. Το πρόβλημα δεν είναι το περιεχόμενο, αλλά η πολιτική του αξιοποίηση ως μέσου κοινωνικού διαχωρισμού.
Η χώρα χρειάζεται:
ένα ισχυρό και ουσιαστικό Λύκειο,
ένα απολυτήριο με πραγματική παιδαγωγική αξία,
και ένα καθολικό, διαφανές σύστημα πρόσβασης στα ΑΕΙ που δεν θα λειτουργεί ως φίλτρο κοινωνικού αποκλεισμού.
Η σταδιακή υποκατάσταση των Πανελλαδικών από προνομιακές διαδρομές δεν αποτελεί μεταρρύθμιση. Είναι επιστροφή σε ένα εκπαιδευτικό μοντέλο όπου σπουδάζουν κυρίως τα παιδιά των λίγων.
Και αυτό δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό χωρίς αντίδραση.
![](https://voicenews.gr/wp-content/uploads/2026/05/our-viber-1.png")
