Ο ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ ΣΤΟ ΜΑΡΟΥΣΙ, ΤΟ ΜΟΝΤΕΡΝΟ ΠΑΝΤΟΠΩΛΕΙΟ ΚΑΙ Η ΑΓΟΡΑ ΠΟΥ ΑΔΕΙΑΣΕ

Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης

Προσθήκη του VoiceNews στην Google

 

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης επισκέφθηκε το Μαρούσι και φωτογραφήθηκε σε ένα σύγχρονο, «μοντέρνο» παντοπωλείο. Η εικόνα ήταν γνώριμη: καθαροί χώροι, προσεγμένη αισθητική, προϊόντα μεσαίου και υψηλού κόστους, ένα αφήγημα ευημερίας και κανονικότητας.

Όμως το κάδρο, για ακόμη μία φορά, ήταν επιλεκτικό. Γιατί λίγα μέτρα πιο πέρα βρίσκεται μια αγορά που εδώ και χρόνια πιέζεται  και αυτό δεν είναι ούτε σύμπτωση ούτε φυσικό φαινόμενο.

Το Μαρούσι αποτελεί ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα στην Αττική του πώς τα μεγάλα εμπορικά κέντρα αναδιαμορφώνουν και συχνά αποδομούν τις τοπικές αγορές.

 

Μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του 2000, η παραδοσιακή αγορά του Αμαρουσίου αποτελούσε σημείο αναφοράς για τα βόρεια προάστια. Μικρά και μεσαία καταστήματα ένδυσης, υπόδησης, δώρων και υπηρεσιών συγκέντρωναν σημαντική επισκεψιμότητα στον αστικό ιστό της πόλης.

Η εικόνα αυτή άρχισε να αλλάζει δραστικά μετά το άνοιγμα του The Mall Athens το 2005 και, αργότερα, με την ανάπτυξη και ενίσχυση του Golden Hall. Η αγοραστική κίνηση μετατοπίστηκε σταδιακά προς τα μεγάλα εμπορικά συγκροτήματα, τα οποία προσέφεραν:

  • εύκολη πρόσβαση,
  • άνετο πάρκινγκ,
  • κλιματιζόμενους χώρους,
  • δεκάδες αλυσίδες κάτω από την ίδια στέγη.

Η μετατόπιση αυτή ήταν τόσο έντονη ώστε η ίδια η δημοτική αρχή αναγκάστηκε, τα επόμενα χρόνια, να προχωρήσει σε έργα όπως υπόγεια πάρκινγκ και παρεμβάσεις ανάπλασης, σε μια προσπάθεια να συγκρατήσει την εγκατάλειψη της παραδοσιακής αγοράς. Όχι για να την αναπτύξει, αλλά για να τη διασώσει.

 

Tο φαινόμενο που καταγράφεται στο Μαρούσι δεν είναι μεμονωμένο . Aποτυπώνεται καθαρά και στα στοιχεία για το λιανεμπόριο:

  • 6 στις 10 μικρές επιχειρήσεις λιανικής καταγράφουν πτώση πωλήσεων σε ετήσια βάση, με μειώσεις που φτάνουν συχνά το 15% έως 20%.
  • Πάνω από 57% των καταστημάτων δηλώνουν χαμηλότερο τζίρο σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
  • Από το 2011 έως σήμερα, το παραδοσιακό λιανεμπόριο στην Ελλάδα έχει μειωθεί περίπου κατά 30% σε αριθμό επιχειρήσεων.

Την ίδια στιγμή, μεγάλα εμπορικά κέντρα καταγράφουν ετήσιους τζίρους εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ, αυξημένη επισκεψιμότητα και σταθερή κερδοφορία. Δεν πρόκειται για «ελεύθερο ανταγωνισμό», αλλά για δομική ανισορροπία.

 

Τα μεγάλα εμπορικά κέντρα δεν απορροφούν απλώς καταναλωτές· αναδιανέμουν τον οικονομικό κύκλο εις βάρος της τοπικής αγοράς. Οι μικρές επιχειρήσεις στο Μαρούσι και αλλού δεν ανταγωνίζονται επί ίσοις όροις:

  • δεν έχουν τις ίδιες εμπορικές συμφωνίες,
  • δεν έχουν τα ίδια ενοίκια ανά τετραγωνικό,
  • δεν έχουν τη δυνατότητα μαζικής διαφήμισης ή συνδυασμένης εμπειρίας «αγορά–ψυχαγωγία».

Διεθνείς μελέτες δείχνουν ότι η ανάπτυξη μεγάλων εμπορικών κέντρων οδηγεί σε μείωση 5% έως 7% των πωλήσεων των μικρών καταστημάτων στις γύρω αστικές αγορές. Σε συνθήκες ακρίβειας και μειωμένου διαθέσιμου εισοδήματος, η επίπτωση γίνεται ασφυκτική.

Η φωτογράφιση του πρωθυπουργού σε ένα μοντέρνο παντοπωλείο εκπέμπει ένα σαφές μήνυμα: μια αγορά που «δουλεύει». Όμως αυτή η εικόνα αφορά μια μειοψηφία επιχειρήσεων. Η πλειονότητα των επαγγελματιών στο Μαρούσι βιώνει:

  • μειωμένη επισκεψιμότητα,
  • αυξημένα ενοίκια,
  • υψηλό λειτουργικό κόστος,
  • και έναν ανταγωνισμό που ευνοεί συστηματικά τους μεγάλους παίκτες.

Η πολιτική, όμως, επιλέγει να στέκεται μπροστά στις βιτρίνες της επιτυχίας, όχι στα ρολά που κατεβαίνουν.

 

Tο Μαρούσι δείχνει με καθαρό τρόπο τι συμβαίνει όταν η ανάπτυξη βασίζεται στη συγκέντρωση και όχι στη διάχυση. Τα μεγάλα εμπορικά κέντρα παράγουν εντυπωσιακούς τζίρους, αλλά αποδυναμώνουν την τοπική οικονομία. Και όσο η πολιτική περιορίζεται σε επικοινωνιακές επισκέψεις, χωρίς σχέδιο στήριξης της μικρής αγοράς, το αποτέλεσμα είναι προδιαγεγραμμένο:

λιγότερα μικρά καταστήματα, περισσότερη συγκέντρωση πλούτου και πόλεις με όλο και πιο άδεια οικονομική ζωή.