Για χρόνια, αρκετοί γονείς και εκπαιδευτικοί θεωρούσαν ότι ένα παιδί που μετρά με τα δάχτυλά του δεν έχει ακόμη «κατακτήσει» τα Μαθηματικά. Μια νέα έρευνα, όμως, δείχνει ότι αυτή η τόσο απλή κίνηση μπορεί να λειτουργεί ως ισχυρό μαθησιακό εργαλείο.

Το έχουμε δει σχεδόν όλοι: ένα παιδί προσπαθεί να κάνει μια πρόσθεση και, αντί να απαντήσει αμέσως, σηκώνει τα χέρια του και αρχίζει να μετρά ένα-ένα τα δάχτυλά του.

Η αυθόρμητη αντίδραση ενός ενήλικα μπορεί να είναι: «Μην μετράς με τα δάχτυλα, σκέψου!»

Κι όμως, ίσως το παιδί εκείνη ακριβώς τη στιγμή να σκέφτεται με έναν απολύτως φυσικό και αποτελεσματικό τρόπο.

Από 37% σωστές απαντήσεις στο 77%

Στη μελέτη συμμετείχαν 328 παιδιά ηλικίας 5 και 6 ετών. Οι ερευνητές εξέτασαν κατά πόσο η συστηματική χρήση των δαχτύλων στην απαρίθμηση θα μπορούσε να βελτιώσει τις επιδόσεις τους σε απλά μαθηματικά προβλήματα.

Μετά από δύο εβδομάδες εκπαίδευσης, η διαφορά ήταν εντυπωσιακή.

Τα παιδιά που εκπαιδεύτηκαν στη συγκεκριμένη στρατηγική αύξησαν τις σωστές απαντήσεις στις προσθέσεις από 37% σε 77%.

Αντίθετα, στην ομάδα ελέγχου η αντίστοιχη βελτίωση ήταν πολύ μικρότερη: από 40% σε 48%.

Τα δάχτυλα ως… «αριθμομηχανή» του εγκεφάλου

Για ένα μικρό παιδί, οι αριθμοί είναι αφηρημένες έννοιες. Τα δάχτυλα προσφέρουν κάτι χειροπιαστό: το παιδί μπορεί να δει, να αγγίξει και να αναπαραστήσει μια ποσότητα.

Έτσι, η χρήση τους δεν χρειάζεται να αντιμετωπίζεται ως «κακή συνήθεια» που πρέπει να εγκαταλειφθεί όσο το δυνατόν γρηγορότερα.

Μπορεί να αποτελεί ένα ενδιάμεσο στάδιο προς την κατανόηση πιο σύνθετων μαθηματικών εννοιών.

Να λέμε λοιπόν στα παιδιά «μη μετράς στα δάχτυλα»;

Τα ευρήματα της μελέτης που δημοσιεύθηκε στο Child Development αμφισβητούν ακριβώς αυτή την αντίληψη.

Στις μικρές ηλικίες, το μέτρημα με τα δάχτυλα μπορεί να αποτελέσει μέρος της φυσιολογικής ανάπτυξης της αριθμητικής σκέψης και να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο διδασκαλίας, ιδιαίτερα όταν ένα παιδί δυσκολεύεται να κατανοήσει τις πρώτες πράξεις.

Και κάπως έτσι, μια κίνηση που πολλοί θεωρούσαν σημάδι μαθηματικής αδυναμίας αποκτά εντελώς διαφορετικό νόημα.

Το παιδί που σηκώνει τα δάχτυλά του για να βρει την απάντηση μπορεί να μην «κλέβει» στα Μαθηματικά. Μπορεί απλώς να χρησιμοποιεί το πρώτο αριθμητικό εργαλείο που διαθέτει: το ίδιο του το σώμα.