Το Ισραήλ θα επιδιώξει νέα συμφωνία ασφαλείας με τις ΗΠΑ

Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης

Προσθήκη του VoiceNews στην Google

Το Ισραήλ εισέρχεται σε μια νέα φάση στρατηγικού αναπροσδιορισμού της σχέσης του με τις Ηνωμένες Πολιτείες, καθώς προετοιμάζεται για συνομιλίες με την κυβέρνηση Τραμπ σχετικά με μια νέα δεκαετή συμφωνία ασφάλειας.

Στόχος της Ιερουσαλήμ είναι να διασφαλίσει τη συνέχεια της στενής στρατιωτικής συνεργασίας με την Ουάσινγκτον, ακόμη κι αν αυτό συνεπάγεται σταδιακή μείωση της άμεσης αμερικανικής οικονομικής βοήθειας σε μετρητά.

Σύμφωνα με όσα ανέφεραν οι Financial Times, η ισραηλινή πλευρά σκοπεύει να μετατοπίσει το βάρος των διαπραγματεύσεων από τις παραδοσιακές επιχορηγήσεις προς πιο σύνθετες και μακροπρόθεσμες μορφές συνεργασίας, όπως τα κοινά προγράμματα έρευνας, ανάπτυξης και παραγωγής αμυντικών συστημάτων. Αυτή η προσέγγιση αντανακλά μια ευρύτερη αντίληψη ότι η αξία της στρατηγικής σχέσης δεν αποτιμάται αποκλειστικά σε δημοσιονομικούς όρους.

Ο Gil Pinchas, απερχόμενος επικεφαλής οικονομικός σύμβουλος του υπουργείου Στρατιωτικών και Άμυνας του Ισραήλ, υπογράμμισε ότι η εταιρική σχέση με τις ΗΠΑ υπερβαίνει τη λογική του «δωρεάν χρήματος». Όπως τόνισε, υπάρχουν πολλαπλά οφέλη που είναι ισοδύναμα ή και σημαντικότερα από την άμεση χρηματοδότηση, όπως η πρόσβαση σε προηγμένη τεχνογνωσία, η διαλειτουργικότητα των ενόπλων δυνάμεων και η πολιτική στήριξη σε διεθνές επίπεδο.

Στο πλαίσιο αυτό, η ετήσια αμερικανική στρατιωτική βοήθεια ύψους περίπου 3,3 δισ. δολαρίων. Αυτή η στρατιωτική βοήθεια σήμερα χρησιμοποιείται κυρίως για την αγορά αμερικανικών οπλικών συστημάτων και  εμφανίζεται, σύμφωνα με τον Pinchas, ως ένα στοιχείο του ισχύοντος Μνημονίου Συνεννόησης που θα μπορούσε να μειωθεί σταδιακά.

Η δήλωση αυτή σηματοδοτεί μια αξιοσημείωτη μεταβολή σε σχέση με το παρελθόν, όπου η χρηματοδοτική διάσταση αποτελούσε κεντρικό πυλώνα της διμερούς σχέσης.

Το ισχύον μνημόνιο, που υπεγράφη το 2016 και καλύπτει την περίοδο έως τον Σεπτέμβριο του 2028, προβλέπει συνολική στρατιωτική βοήθεια ύψους 38 δισ. δολαρίων. Από αυτά, τα 33 δισ. αφορούν επιχορηγήσεις για στρατιωτικό εξοπλισμό και τα 5 δισ. προορίζονται για συστήματα αντιπυραυλικής άμυνας, όπως το Iron Dome. Η συμφωνία αυτή αποτέλεσε τη μεγαλύτερη πακέτο στρατιωτικής βοήθειας που έχει προσφέρει ποτέ η Ουάσινγκτον σε σύμμαχό της.

Ωστόσο, το πολιτικό κλίμα και στις δύο χώρες φαίνεται να ωθεί προς μια πιο «ώριμη» και ισότιμη σχέση.

Νωρίτερα αυτόν τον μήνα, ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε ανοιχτά ότι επιθυμεί να μειώσει την εξάρτηση του Ισραήλ από την αμερικανική στρατιωτική βοήθεια την επόμενη δεκαετία.

Η δήλωση αυτή ερμηνεύεται αφενός ως ένδειξη αυξημένης αυτοπεποίθησης της ισραηλινής αμυντικής βιομηχανίας και αφετέρου ως προσαρμογή σε ένα διεθνές περιβάλλον όπου οι αμερικανικές προτεραιότητες ενδέχεται να μεταβληθούν.

Σε αυτό το πλαίσιο, οι επικείμενες συνομιλίες δεν αναμένεται να είναι απλώς μια τεχνική διαπραγμάτευση για αριθμούς, αλλά μια ευρύτερη στρατηγική συζήτηση για το πώς θα διαμορφωθεί η αμερικανοϊσραηλινή σχέση ασφάλειας στη δεκαετία που έρχεται.

Το ερώτημα δεν είναι μόνο πόσα χρήματα θα δοθούν, αλλά ποιο μοντέλο συνεργασίας θα εξασφαλίσει στο Ισραήλ στρατηγικό πλεονέκτημα, ενώ ταυτόχρονα θα ανταποκρίνεται στις νέες γεωπολιτικές και δημοσιονομικές πραγματικότητες των Ηνωμένων Πολιτειών.