Συναγερμός από τον ΠΟΥ: Στο «κόκκινο» ο κίνδυνος για τον Έμπολα στο Κονγκό – Μάχη με τον χρόνο για νέο εμβόλιο

Σε επίπεδο «πολύ υψηλού» κινδύνου αναβάθμισε ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) την απειλή για τη δημόσια υγεία στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, λόγω της έξαρσης της επιδημίας του ιού Έμπολα. Ο επικεφαλής του οργανισμού, Δρ Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους, διευκρίνισε ότι ενώ η απειλή για την ευρύτερη αφρικανική περιοχή κρίνεται «υψηλή», ο κίνδυνος σε παγκόσμια κλίμακα παραμένει προς το παρόν «χαμηλός», ξεκαθαρίζοντας παράλληλα πως η κατάσταση έκτακτης ανάγκης που κηρύχθηκε δεν αποτελεί πανδημία.

Η τρέχουσα έξαρση αποδίδεται στο σπάνιο στέλεχος Μπουντιμπούγκιο, μια παραλλαγή για την οποία δεν υπάρχει ακόμα εγκεκριμένο εμβόλιο και η οποία οδηγεί στον θάνατο περίπου το ένα τρίτο όσων μολύνονται. Μέχρι στιγμής, η επιδημία μετρά 750 κρούσματα και 177 θανάτους, αν και ο ΠΟΥ έχει επιβεβαιώσει επισήμως 82 κρούσματα και 7 θανάτους εντός των δομών υγείας. Στη γειτονική Ουγκάντα η κατάσταση χαρακτηρίζεται σταθερή, με δύο εισαγόμενα κρούσματα από το Κονγκό και έναν θάνατο.

Αγώνας δρόμου στα εργαστήρια για το νέο εμβόλιο

Η επιστημονική κοινότητα επιχειρεί να αντιμετωπίσει τη σπανιότητα του στελέχους Μπουντιμπούγκιο με την εσπευσμένη ανάπτυξη νέων σκευασμάτων:

• Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης: Επιστήμονες αναπτύσσουν ένα εμβόλιο βασισμένο στην τεχνολογία που χρησιμοποιήθηκε για τον Covid-19 (AstraZeneca). Οι δοκιμές σε ζώα έχουν ήδη ξεκινήσει και εκτιμάται ότι οι κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους θα μπορούσαν να εκκινήσουν σε δύο έως τρεις μήνες. Το Serum Institute of India έχει δηλώσει έτοιμο να αναλάβει τη μαζική παραγωγή του μόλις λάβει τις πρώτες ύλες.

• Εναλλακτικό πειραματικό εμβόλιο: Ένα δεύτερο σκεύασμα, το οποίο χαρακτηρίστηκε από τον ΠΟΥ ως το πλέον ελπιδοφόρο, βρίσκεται υπό ανάπτυξη. Αναμένεται να είναι έτοιμο για δοκιμές σε έξι με εννέα μήνες και η δράση του εκτιμάται ότι θα είναι ανάλογη του εμβολίου Ervebo, το οποίο εφαρμόζεται ήδη με επιτυχία κατά του στελέχους Ζαΐρ.

Πολεμικό σκηνικό, αντάρτες και επιθέσεις σε νοσοκομεία

Η προσπάθεια περιορισμού του ιού προσκρούει στην έντονη κοινωνική αναταραχή και την έλλειψη ασφάλειας στην εμπόλεμη ζώνη του ανατολικού Κονγκό. Το γεγονός ότι η σορός ενός θύματος παραμένει εξαιρετικά μολυσματική επιβάλλει αυστηρά πρωτόκολλα ασφαλούς ταφής, τα οποία όμως συχνά προκαλούν βίαιες αντιδράσεις από τις οικογένειες των θυμάτων.

Το κλίμα δυσπιστίας οδήγησε σε σοβαρά επεισόδια στο Γενικό Νοσοκομείο Ρουαμπάρα, στην επαρχία Ιτούρι, όταν το ιατρικό προσωπικό αρνήθηκε να παραδώσει τη σορό ενός ασθενούς στους συγγενείς του. Εξοργισμένοι πολίτες πυρπόλησαν τις σκηνές απομόνωσης του νοσοκομείου και επιτέθηκαν με πέτρες, αναγκάζοντας την αστυνομία να κάνει χρήση προειδοποιητικών πυρών, ενώ πλέον οι υγειονομικές δομές της περιοχής λειτουργούν υπό την προστασία του στρατού. Η κατάσταση περιπλέκεται ακόμη περισσότερο καθώς επιβεβαιωμένα κρούσματα έχουν εντοπιστεί και σε περιοχές που τελούν υπό τον έλεγχο αντάρτικων ομάδων, καθιστώντας την πρόσβαση των ιατρικών κλιμακίων αδύνατη.