Στο σκοτάδι η διακυβέρνηση του Ιράν: Ο τραυματισμένος Μοτζτάμπα Χαμενεΐ και ο ρόλος των Φρουρών

Το πολιτικό σκηνικό στο Ιράν βιώνει μια πρωτοφανή κατάσταση αβεβαιότητας, καθώς ο νέος ανώτατος ηγέτης, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, ασκεί τα καθήκοντά του από μια μυστική τοποθεσία, υπό αυστηρά μέτρα ασφαλείας. Ο ηγέτης του καθεστώτος παραμένει σε εξαιρετικά σοβαρή κατάσταση μετά την ισραηλινή αεροπορική επιδρομή της πρώτης ημέρας του πολέμου, η οποία στοίχισε τη ζωή στον πατέρα του, Αλί Χαμενεΐ, και σε πολλά μέλη της οικογένειάς του. Παρά τον βαρύτατο τραυματισμό του, που περιλαμβάνει σοβαρά εγκαύματα στο πρόσωπο και ανάγκη για επεμβάσεις στα άκρα, οι πληροφορίες τον περιγράφουν ως έναν άνθρωπο που παραμένει «οξυδερκή και δραστήριο», διατηρώντας τη διασύνδεσή του με την εξουσία μέσω ενός ιδιότυπου πρωτοκόλλου.

Η καθημερινότητα του ηγέτη είναι πλήρως ελεγχόμενη από μια επίλεκτη ιατρική ομάδα, στην οποία συμμετέχει ενεργά ο ίδιος ο Ιρανός πρόεδρος, Μασούντ Πεζεσκιάν, ο οποίος είναι καρδιοχειρουργός, μαζί με τον υπουργό Υγείας. Λόγω της απομόνωσής του, οι δημόσιες εμφανίσεις του είναι ανέφικτες, γεγονός που έχει επιβάλει έναν ασυνήθιστο τρόπο διοίκησης: οι αποφάσεις του μεταφέρονται αποκλειστικά μέσω χειρόγραφων σημειωμάτων, τα οποία τοποθετούνται σε σφραγισμένους φακέλους και διακινούνται από κούριερ σε δαιδαλώδεις διαδρομές, αποφεύγοντας την άμεση έκθεση.

Αυτή η αναγκαστική αποχή από τη δημόσια σφαίρα έχει οδηγήσει σε μια ουσιαστική μετατόπιση των κέντρων λήψης αποφάσεων. Ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ έχει αναθέσει τη διαχείριση της στρατιωτικής στρατηγικής και την άσκηση της πραγματικής εξουσίας στους στρατηγούς των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC). Τα στελέχη του ιδεολογικού αυτού στρατού είναι πλέον υπεύθυνα για τις κρίσιμες κινήσεις της χώρας, όπως ο έλεγχος των Στενών του Ορμούζ. Αν και οι Φρουροί χαρακτήριζαν αρχικά τη σύγκρουση με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ ως απειλή για την επιβίωση του καθεστώτος, η τρέχουσα ανάληψη των ηνίων από αυτούς υποδηλώνει ότι οι στρατιωτικοί αποτελούν πλέον τον κινητήριο μοχλό της ιρανικής πολιτικής, καλύπτοντας το κενό που αφήνει η συνεχιζόμενη ανάρρωση του ηγέτη τους.