ΣΕ ΞΕΠΟΥΛΗΜΑ ΚΑΙ ΥΠΟΘΗΚΕΥΣΗ Ο... ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ!

Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας προχώρησε σε μια από τις πιο προκλητικές κινήσεις της των τελευταίων δεκαετιών στα θέματα του πολιτισμού. Με ένα νομοσχέδιο που πέρασε σχεδόν στα κρυφά, λίγες μέρες πριν κλείσει η δημόσια διαβούλευση κατακαλόκαιρο, συστήνει Ανώνυμη Εταιρεία που αναλαμβάνει για μισό αιώνα, με δυνατότητα παράτασης για άλλους τόσους, την διαχείριση αρχαιολογικών χώρων, μουσείων και ιστορικών τόπων ολόκληρης της χώρας.

Τα εισιτήρια, τα πωλητήρια, τα αναψυκτήρια, ακόμα και η δημόσια εικόνα των μνημείων περνούν στα χέρια ενός ιδιωτικού νομικού προσώπου που θα λειτουργεί με καθαρά κερδοσκοπική λογική. Μόνο το 2025 τα έσοδα από το σύνολο του πολιτιστικού αποθέματος έφτασαν τα 250 εκατομμύρια ευρώ. Αυτό το ποσό, αντί να στηρίξει τις υποστελεχωμένες υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού, γίνεται αντικείμενο εκμετάλλευσης.

Η νέα ΑΕ παίρνει αμέσως 3 εκατομμύρια ευρώ έκτακτη επιχορήγηση και άλλα 3 εκατομμύρια σε μετοχές από το Δημόσιο και τον ΟΔΑΠ. Το 60% των καθαρών εσόδων επιστρέφει στον ΟΔΑΠ, το υπόλοιπο μένει στην εταιρεία για να χρηματοδοτεί τις δικές της επενδυτικές δραστηριότητες. Οι διατυπώσεις περί προστασίας της κληρονομιάς καταρρίπτονται από το ίδιο το κείμενο, τα μνημεία αντιμετωπίζονται ως τουριστικά προϊόντα και επενδυτικά φιλέτα.

Το Διοικητικό Συμβούλιο και ο διευθύνων σύμβουλος επιλέγονται με την εισήγηση των υπουργείων Πολιτισμού και Εθνικής Οικονομίας, χωρίς επιστημονικά κριτήρια. Η εταιρεία θα σχεδιάζει εξατομικευμένες εμπειρίες γαστρονομίας, εκδηλώσεις και δράσεις μέσα στους αρχαιολογικούς χώρους. Θα κατηγοριοποιεί τα μνημεία με βάση την επισκεψιμότητα και την οικονομική απόδοση.

Θα συνάπτει συμβάσεις με δήμους, θα συμμετέχει σε ευρωπαϊκά προγράμματα και θα εισηγείται ακόμα και νομοσχέδια στον υπουργό. Με άλλα λόγια, θα λειτουργεί σχεδόν σαν παράλληλο υπουργείο. Οι εργαζόμενοι του Υπουργείου Πολιτισμού αντιδρούν με στάση εργασίας. Ο Συντονισμός σωματείων προειδοποιεί ότι τα μνημεία μετατρέπονται σε γραφικό ντεκόρ για ιδιωτικές εκδηλώσεις άσχετες με την ιστορία τους.

Η Δέσποινα Κουτσούμπα, πρόεδρος του Ενιαίου Συλλόγου Υπαλλήλων ΥΠΠΟ Αττικής, παρομοιάζει τον νέο φορέα με μείγμα Υπερταμείου και ΔΕΗ. Η Νίκη Δημητρίου από το Πανελλήνιο Σωματείο Έκτακτου Προσωπικού τονίζει ότι κτίρια-φιλέτα στα ιστορικά κέντρα προορίζονται για ξενοδοχειακούς ομίλους. Ο Γιάννης Καρλιάμπας από τον Σύλλογο Ελλήνων Αρχαιολόγων καταγγέλλει ότι η μελέτη βιωσιμότητας παραμένει επτασφράγιστο μυστικό, ενώ ο κίνδυνος ανεξέλεγκτων αναθέσεων και υπερκοστολογήσεων είναι ορατός.

Η επίτιμη αντιπρόεδρος του Συμβουλίου της Επικρατείας Μαρία Καραμανώφ μιλά ανοιχτά για προβλήματα συνταγματικότητας. Η πολιτική προστασίας του πολιτισμού παύει να είναι κρατική και γίνεται επιχειρηματική. Η πρώην γενική γραμματέας του Υπουργείου Μαρία Βλαζάκη υπενθυμίζει ότι το Σύνταγμα θέτει εκτός συναλλαγής τα αρχαία μνημεία. Η εμπορευματοποίηση που ξεκίνησε με το Ταμείο Αρχαιολογικών Πόρων και συνεχίστηκε με τον ΟΔΑΠ φτάνει τώρα στο αποκορύφωμά της.