ΡΩΓΜΕΣ ΣΤΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΑΓΚΥΡΑΣ ΚΑΙ ΜΠΑΚΟΥ: ΟΙ ΜΑΝΤΙΛΕΣ, ΤΟ ΙΣΡΑΗΛ ΚΑΙ Η «ΥΠΟΚΡΙΣΙΑ» ΕΡΝΤΟΓΑΝ-ΑΛΙΓΙΕΦ!

Γράφει ο Σαλαμινομάχος

Σε μια προσπάθεια επικοινωνιακής διαχείρισης των σοβαρών τριγμών που διαπερνούν τις διμερείς σχέσεις, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και ο Ιλχάμ Αλίγιεφ προχώρησαν σε παράλληλες διακηρύξεις αιώνιας φιλίας από τη Σούσα, επικαλούμενοι εκ νέου το δόγμα «ένα έθνος, δύο κράτη».

Η επιλογή της συγκεκριμένης πόλης, όπου το 2021 υπεγράφη η Διακήρυξη της Σούσα για αμοιβαία αμυντική συνδρομή, λειτούργησε ως συμβολικό προσωπείο για να συγκαλυφθεί η κλιμακούμενη ένταση που κλονίζει την υποτιθέμενη ακλόνητη συμμαχία τους.

Το παρασκήνιο της ρήξης: Η απαγόρευση της μαντίλας και οι απελάσεις

Η πρόσφατη κρίση εκδηλώθηκε με αφορμή την απόφαση της αζερικής κυβέρνησης να απαγορεύσει τη θρησκευτική ενδυμασία στα σχολεία, προκειμένου να περιφρουρήσει τον κοσμικό χαρακτήρα του κράτους απέναντι στην επιρροή του Ιράν αλλά και του ισλαμικού συντηρητισμού.

Η κίνηση αυτή προκάλεσε την έντονη αντίδραση του κυβερνώντος κόμματος ΑΚΡ στην Τουρκία, με το Μπακού να απαντά καταγγέλλοντας ευθεία ανάμειξη στις εσωτερικές του υποθέσεις και προχωρώντας στην κήρυξη 31 Τούρκων πολιτών ως ανεπιθύμητων προσώπων (persona non grata). Το ψυχρό κλίμα αποτυπώθηκε ανάγλυφα και με την ηχηρή απουσία του Αλίγιεφ από τη σύνοδο των τουρκογενών κρατών στην Άγκυρα.

Ο ισραηλινός παράγοντας και τα αντικρουόμενα συμφέροντα

Πέρα από τα ζητήματα εσωτερικής πολιτικής, ο βαθύτερος πυρήνας της διαφωνίας εντοπίζεται στην εξωτερική πολιτική και τις περιφερειακές ισορροπίες. Το Αζερμπαϊτζάν διατηρεί στενούς στρατιωτικούς και οικονομικούς δεσμούς με το Ισραήλ, επιλογή που η Άγκυρα θεωρεί ασύμβατη με τις ηγεμονικές της φιλοδοξίες στον μουσουλμανικό κόσμο, την ίδια στιγμή που το Μπακού συνεχίζει τις εξαγωγές ενέργειας προς το Τελ Αβίβ μέσω του τουρκικού εδάφους.

Παρά τις θεσμικές ρωγμές, οι δύο χώρες παραμένουν δέσμιες των κοινών ενεργειακών και γεωστρατηγικών τους συμφερόντων, με το Αζερμπαϊτζάν να διεκδικεί πλέον ρόλο ισότιμου εταίρου και διαμεσολαβητή ανάμεσα στην Τουρκία και το Ισραήλ.