PISA 2025 – Σοκ για την Ελλάδα: 1 στους 2 μαθητές κάτω από τη «βάση» στα Μαθηματικά – Τι συμβαίνει στα σχολεία

Τα στοιχεία χτυπούν καμπανάκι για το ελληνικό σχολείο: μεγάλες δυσκολίες σε Μαθηματικά, Ανάγνωση και Φυσικές Επιστήμες – Γιατί, όμως, οι αριθμοί δεν αρκούν για να δείξουμε ως «ενόχους» μαθητές και εκπαιδευτικούς

Ένα ιδιαίτερα ανησυχητικό πορτρέτο των δεξιοτήτων των 15χρονων μαθητών στην Ελλάδα αποτυπώνουν τα αποτελέσματα του PISA 2025.

Στις Φυσικές Επιστήμες οι Έλληνες μαθητές συγκέντρωσαν κατά μέσο όρο 434 μονάδες, έναντι 482 μονάδων στον ΟΟΣΑ, ενώ μόλις το 59% έφτασε τουλάχιστον στο βασικό επίπεδο επάρκειας.

Ακόμη πιο ηχηρό είναι το καμπανάκι στα Μαθηματικά.

Μόνο το 50% των μαθητών φτάνει τουλάχιστον στο βασικό επίπεδο, έναντι 65% στον ΟΟΣΑ. Στην Κατανόηση Κειμένου το αντίστοιχο ποσοστό περιορίζεται στο 56%, έναντι 69% στον ΟΟΣΑ.

Με άλλα λόγια, περίπου ένας στους δύο 15χρονους στην Ελλάδα δυσκολεύεται στα Μαθηματικά ακόμη και στο επίπεδο που το PISA χαρακτηρίζει βασικό.

Δεν είναι μόνο μια κακή χρονιά

Το ακόμη πιο ανησυχητικό στοιχείο βρίσκεται στην πορεία των επιδόσεων.

Σε σύγκριση με το 2015, το ποσοστό των μαθητών που δεν κατακτούν το βασικό επίπεδο έχει αυξηθεί κατά 14 ποσοστιαίες μονάδες στα Μαθηματικά, 17 στην Ανάγνωση και 8 στις Φυσικές Επιστήμες.

Η εικόνα, επομένως, δεν μπορεί εύκολα να αποδοθεί σε μία συγκυριακά κακή επίδοση.

Υπάρχει όμως μια κρίσιμη παγίδα: άλλο πράγμα είναι να διαπιστώνουμε το πρόβλημα και άλλο να θεωρούμε ότι γνωρίζουμε αυτομάτως την αιτία του.

Τι συμβαίνει μέσα στις ελληνικές τάξεις

Τα στοιχεία για το σχολικό περιβάλλον είναι επίσης αποκαλυπτικά.

Σύμφωνα με όσα δηλώνουν οι ίδιοι οι μαθητές, 37% αναφέρει ότι δεν μπορεί να εργαστεί καλά στις περισσότερες ή σε όλες τις ώρες Φυσικών Επιστημών, ενώ 46% μιλά για θόρυβο και αναστάτωση.

Παράλληλα, το 45% δηλώνει ότι οι συμμαθητές του δεν ακούν τον εκπαιδευτικό.

Τα αντίστοιχα ποσοστά στον ΟΟΣΑ είναι αισθητά χαμηλότερα.

Την ίδια στιγμή καταγράφονται προβλήματα στελέχωσης και υποδομών: μαθητές φοιτούν σε σχολεία όπου οι διευθυντές αναφέρουν ελλείψεις διδακτικού και βοηθητικού προσωπικού, εκπαιδευτικού υλικού ή κτιριακών υποδομών.

Το χάσμα των 76 μονάδων

Πίσω από τον εθνικό μέσο όρο κρύβεται και μία ακόμη μεγάλη διαφορά.

Οι Έλληνες μαθητές που βρίσκονται στο ανώτερο 25% της κοινωνικοοικονομικής κλίμακας συγκεντρώνουν στις Φυσικές Επιστήμες κατά μέσο όρο 76 μονάδες περισσότερες από εκείνους που βρίσκονται στο χαμηλότερο 25%.

Το εύρημα επαναφέρει ένα από τα δυσκολότερα ερωτήματα για το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα:

Πόσο μπορεί το σχολείο να αντισταθμίσει τις κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες με τις οποίες φτάνει κάθε παιδί στην τάξη;

Φταίνε τα κινητά και η Τεχνητή Νοημοσύνη;

Οι οθόνες και η Τεχνητή Νοημοσύνη έχουν ήδη μπει στο επίκεντρο της συζήτησης.

Η υπερβολική χρήση ψηφιακών συσκευών μπορεί να συνδέεται με διάσπαση της προσοχής και χαμηλότερες επιδόσεις. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι το κινητό ή η AI μπορούν να μετατραπούν στον μοναδικό «ένοχο» για ένα πολύ πιο σύνθετο εκπαιδευτικό πρόβλημα.

Το ίδιο ισχύει για μαθητές, γονείς και εκπαιδευτικούς.

Το PISA καταγράφει μια σοβαρή πτώση επιδόσεων. Δεν αποδεικνύει από μόνο του ότι για αυτήν ευθύνεται ένας συγκεκριμένος παράγοντας.

Και ίσως εκεί βρίσκεται το σημαντικότερο μήνυμα των αποτελεσμάτων.

Πριν δείξουμε με το δάχτυλο τους 15χρονους για όσα δεν έμαθαν, πρέπει να αναρωτηθούμε τι σχολείο, ποιες συνθήκες και ποιες ευκαιρίες τούς δώσαμε για να μάθουν.

ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟ ΑΡΘΡΟ

«Παραλύει» το Δημόσιο την Τετάρτη: Κατεβάζουν μολύβια οι εργαζόμενοι – Ποιες ώρες και τι θα συμβεί