Σχολεία σε συναγερμό: 287 διευθυντές πέταξαν τα «κλειδιά» – Το κύμα φυγής που τρομάζει την εκπαίδευση

Εκατοντάδες στελέχη εγκαταλείπουν θέσεις ευθύνης, εκπαιδευτικοί παίρνουν άδειες χωρίς μισθό και χιλιάδες αποχωρούν από το σύστημα – Τι κρύβεται πίσω από το «δεν αντέχω άλλο» που ακούγεται όλο και συχνότερα στα σχολεία

Ένα ανησυχητικό φαινόμενο φαίνεται να αποκτά ολοένα μεγαλύτερες διαστάσεις στην εκπαίδευση: άνθρωποι που επί χρόνια υπηρέτησαν το σχολείο ή ακόμη και διεκδίκησαν θέσεις ευθύνης επιλέγουν πλέον την έξοδο.

Τα στοιχεία από την Αττική είναι χαρακτηριστικά. Μέσα σε περίπου τρία χρόνια καταγράφηκαν 287 παραιτήσεις διευθυντών σχολείων και προϊσταμένων νηπιαγωγείων, ενώ την ίδια περίοδο 382 εκπαιδευτικοί πήραν άδεια άνευ αποδοχών.

Παράλληλα, οι φετινές αφυπηρετήσεις έφτασαν τις 746, ενώ τα δύο προηγούμενα χρόνια είχαν συνταξιοδοτηθεί ακόμη 1.546 εκπαιδευτικοί.

Γιατί φεύγουν ακόμη και οι διευθυντές;

Το στοιχείο των 287 παραιτήσεων προκαλεί ιδιαίτερη εντύπωση. Πρόκειται για εκπαιδευτικούς που επέλεξαν να διεκδικήσουν διοικητικές θέσεις, πέρασαν από διαδικασίες επιλογής και γνώριζαν εξαρχής ότι θα αναλάμβαναν αυξημένες ευθύνες.

Κι όμως, εκατοντάδες αποφάσισαν να αποχωρήσουν από αυτές.

Η καθημερινότητα ενός διευθυντή έχει γίνει εξαιρετικά σύνθετη. Κενά προσωπικού, διοικητικές προθεσμίες, πλατφόρμες, αξιολόγηση, σχέδια δράσης, επικοινωνία με γονείς, προβλήματα υποδομών, περιστατικά μαθητικής συμπεριφοράς και συνεχείς εγκύκλιοι δημιουργούν έναν τεράστιο όγκο υποχρεώσεων.

Έτσι, μια θέση που θα έπρεπε να έχει ισχυρό παιδαγωγικό χαρακτήρα κινδυνεύει να μετατραπεί σε διαρκή διοικητική δοκιμασία.

Εκπαιδευτικοί επιλέγουν ακόμη και να μείνουν χωρίς μισθό

Εξίσου εντυπωσιακός είναι ο αριθμός των 382 αδειών άνευ αποδοχών.

Φυσικά, δεν μπορεί κάθε τέτοια περίπτωση να αποδοθεί στην επαγγελματική εξουθένωση. Οι λόγοι μπορεί να είναι προσωπικοί, οικογενειακοί ή επαγγελματικοί.

Όταν όμως το στοιχείο αυτό συνδυάζεται με εκατοντάδες παραιτήσεις στελεχών και μεγάλο αριθμό συνταξιοδοτήσεων, δημιουργείται μια εικόνα που δύσκολα μπορεί να αγνοηθεί.

Πάνω από 5.000 αποχωρήσεις σε όλη τη χώρα

Η κατάσταση δεν περιορίζεται στην Αττική.

Οι αιτήσεις παραίτησης και οι αυτοδίκαιες αποχωρήσεις εκπαιδευτικών στην Πρωτοβάθμια και τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, μετά τις ανακλήσεις, έφτασαν το 2026 τις 5.043.

Ένα μεγάλο μέρος αφορά εκπαιδευτικούς που έχουν θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα. Ωστόσο, στον κλάδο γίνεται όλο και συχνότερα λόγος για ανθρώπους που επιλέγουν να αποχωρήσουν μόλις αποκτήσουν τη δυνατότητα, αντί να παραμείνουν για περισσότερα χρόνια στο σχολείο.

Από το «θέλω να διδάξω» στο «πότε μπορώ να φύγω;»

Η πίεση δεν είναι μόνο οικονομική.

Οι εκπαιδευτικοί βρίσκονται αντιμέτωποι με πλατφόρμες, καταχωρίσεις, αξιολογήσεις, σχέδια δράσης, πρακτικά, επιμορφώσεις, προγράμματα και αλλεπάλληλες διοικητικές προθεσμίες.

Ο χρόνος που θα μπορούσε να αφιερωθεί στην προετοιμασία του μαθήματος και στην ουσιαστική επαφή με τους μαθητές συχνά καταναλώνεται στη διεκπεραίωση γραφειοκρατικών υποχρεώσεων.

Την ίδια στιγμή, ο εκπαιδευτικός καλείται να λειτουργήσει ως δάσκαλος, παιδαγωγός, διαμεσολαβητής, γραμματέας, διαχειριστής πλατφορμών και διαχειριστής κρίσεων, αντιμετωπίζοντας παράλληλα όλο και πιο σύνθετες καταστάσεις μέσα στη σχολική καθημερινότητα.

Η παραίτηση που δεν φαίνεται σε κανέναν πίνακα

Ίσως, όμως, το μεγαλύτερο πρόβλημα να μην είναι μόνο όσοι εγκαταλείπουν πραγματικά το σχολείο.

Υπάρχει και το λεγόμενο «quiet quitting» της εκπαίδευσης: ο εκπαιδευτικός παραμένει στη θέση του, κάνει κανονικά το μάθημά του και εκπληρώνει τις υποχρεώσεις του, αλλά σταδιακά σταματά να αναλαμβάνει πρωτοβουλίες, να δημιουργεί και να επενδύει συναισθηματικά στη σχολική κοινότητα.

Αυτή η εσωτερική αποχώρηση δεν εμφανίζεται σε καμία υπηρεσιακή στατιστική, αλλά μπορεί να αποδειχθεί εξίσου κρίσιμη για τη λειτουργία του σχολείου.

Γιατί όταν ένας έμπειρος εκπαιδευτικός αποχωρεί, δεν χάνεται απλώς μία θέση εργασίας. Χάνονται εμπειρία, γνώση, παιδαγωγικά αντανακλαστικά και η άτυπη «μνήμη» μιας σχολικής κοινότητας που χρειάζεται χρόνια για να δημιουργηθεί.

Και έτσι το ερώτημα αλλάζει.

Δεν είναι μόνο πόσοι εκπαιδευτικοί φεύγουν.

Είναι κυρίως γιατί όλο και περισσότεροι άνθρωποι του σχολείου αρχίζουν να σκέφτονται την έξοδο.

ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟ ΑΡΘΡΟ

ΣΟΚ! ΒΙΒΛΙΟ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΙ ΤΗΝ ΤΗΛΟ ΩΣ «ΠΑΡΑΔΕΙΣΟ» ΤΩΝ ΛΑΘΡΟΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ!