ΟΙ ΠΡΟΣΤΑΤΕΣ ΤΩΝ ΤΡΟΛ ΜΑΣ ΚΑΝΟΥΝ ΜΑΘΗΜΑΤΑ… «ΑΛΗΘΕΙΑΣ!»

Σε μια περίοδο όπου η Ελληνική κοινωνία παρακολουθεί εμβρόντητη την θεσμική της θωράκιση να αποσαθρώνεται, η κυβέρνηση επιλέγει να διοργανώσει μια δαπανηρή «γιορτή» με πρόσχημα την προστασία της αλήθειας. Το διήμερο συνέδριο «Athens Alitheia Forum», κόστους 180.046 ευρώ για τον Έλληνα φορολογούμενο, υπό την αιγίδα της Γενικής Γραμματείας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης (ΓΓΕΕ) και την πολιτική καθοδήγηση του κυβερνητικού εκπροσώπου Παύλου Μαρινάκη, εγείρει βαθύτατες δημοκρατικές ανησυχίες.

Και αυτό διότι, πίσω από τις βαρύγδουπες εξαγγελίες περί της «αντιμετώπισης των ψευδών ειδήσεων», κρύβεται ένας διπλός κίνδυνος, πρωτίστως η νομιμοποίηση της έμμεσης λογοκρισίας και η στοχοποίηση των πραγματικών πληροφοριοδοτών (whistleblowers).

Άμεσα, τα 180.046 ευρώ για τα πολυτελή ξενοδοχεία, το catering και τις υπηρεσίες «δημοσίων σχέσεων» εκταμιεύτηκαν απευθείας από τον κρατικό προϋπολογισμό, μέσω της Γενικής Γραμματείας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης. Απο την έμμεση χρηματοδότηση συνέβαλαν η ΕΡΤ και η ΑΠΕ-ΜΠΕ, δύο κορυφαία δημόσια μέσα ενημέρωσης, τα οποία συντηρούνται αποκλειστικά από τον ιδρώτα του Έλληνα φορολογούμενου/εργαζόμενου, μετατράπηκαν σε επικοινωνιακούς βραχίονες της κυβερνητικής φιέστας. Η ΕΡΤ διέθεσε άπλετο, πανάκριβο τηλεοπτικό και διαδικτυακό χρόνο για την προβολή του συνεδρίου, ενώ κορυφαία στελέχη των δημοσίων μέσων επιστρατεύτηκαν ως συντονιστές στα πάνελ της διοργάνωσης.

Ο Κίνδυνος της Λογοκρισίας

Η Ιστορία διδάσκει πως όταν η εκάστοτε εκτελεστική εξουσία αναλαμβάνει τον ρόλο του αρχισυντάκτη και του κριτή του τι συνιστά «αλήθεια» και τι «τοξικό λόγο», η Δημοκρατία νοσεί. Στο εν λόγω φόρουμ, κεντρικοί ομιλητές είναι πρόσωπα άρρηκτα συνδεδεμένα με τον κυβερνητικό μηχανισμό, αλλά και εκπρόσωποι εταιρειών δημοσκοπήσεων (όπως η Marc, που παρουσιάζει σχετική έρευνα), σε μια εποχή που η αξιοπιστία και η ενδεχόμενη χειραγώγηση των μετρήσεων αποτελούν κεντρικό θέμα δημόσιας συζήτησης.

Πώς μπορεί ένας μηχανισμός, ο οποίος, όπως ανέδειξε ο Τύπος και αναπαρήγαγε μέχρι και το κεντρικό δελτίο ειδήσεων του Mega, φέρεται να εργαλειοποιεί στρατιές ανώνυμων λογαριασμών (trolls) για δολοφονίες χαρακτήρων, να ορίζει τώρα τον κώδικα της ορθής ενημέρωσης; Όταν η ΓΓΕΕ προσκαλεί σε πάνελ πρόσωπα που σχετίζονται άμεσα με τους ιδρυτές της «Ομάδας Αλήθειας» (μιας πλατφόρμας που κατηγορείται σφοδρά για διασπορά κομματικής προπαγάνδας), δημιουργείται η βάσιμη ανησυχία ότι στόχος δεν είναι η καταπολέμηση των fake news, αλλά η δημιουργία ενός επίσημου, κρατικού «πλυντηρίου» που θα βαφτίζει «αλήθεια» μόνο το κυβερνητικό αφήγημα και ό,τι συμφέρει αυτό.

Κάθε αντίθετη φωνή, κάθε ερευνητική προσπάθεια, κινδυνεύει πλέον να χαρακτηριστεί, με την σφραγίδα του κράτους, ως «τοξική» ή «ψευδής», στρώνοντας το έδαφος για θεσμική λογοκρισία.

Το Παράδοξο της Ανωνυμίας

Η μεγαλύτερη παγίδα αυτού του αφηγήματος, που απαιτεί την εγρήγορση κάθε δημοκρατικού πολίτη. Παρατηρείται εσχάτως μια μεθοδευμένη προσπάθεια από τα κέντρα εξουσίας να δαιμονοποιηθεί συλλήβδην η «ανωνυμία» στο διαδίκτυο.

Πρόκειται για την επιτομή της υποκρισίας διότι τα ίδια οικοσυστήματα που φέρονται να γιγαντώθηκαν χρησιμοποιώντας «κουκουλοφόρους» του διαδικτύου για να λασπολογούν πολιτικούς αντιπάλους, επιχειρούν τώρα να αντιστρέψουν το κλίμα. Ο πραγματικός στόχος αυτής της δήθεν «εξυγίανσης» φαίνεται πως δεν είναι τα δικά τους στρατευμένα trolls, αλλά οι μάρτυρες δημοσίου συμφέροντος.

Σε ένα Ελληνικό κράτος που τα τελευταία χρόνια έχει συγκλονιστεί από ζοφερά φαινόμενα όπως το σκάνδαλο των υποκλοπών και του λογισμικού Predator, οι καταγγελίες για διασπάθιση δημόσιων κονδυλίων, οι σκανδαλώδεις απευθείας αναθέσεις και οι σκιές γύρω από τις δημοσκοπήσεις, η ανωνυμία μαρτύρων δημοσίου συμφέροντος είναι συχνά η μοναδική ασπίδα για αυτόν που θέλει να μιλήσει.

Αν ένας δημόσιος λειτουργός ή ένας ερευνητής θελήσει να φέρει στο φως έγγραφα που αποδεικνύουν διαφθορά, χρειάζεται την προστασία της πηγής του. Εργαλειοποιώντας την «καταπολέμηση της τοξικότητας», το σύστημα επιχειρεί να στήσει ένα ψηφιακό φακέλωμα, ώστε αν κάποιος τολμήσει να αποκαλύψει την αλήθεια, να αποκαλυφθεί αμέσως η ταυτότητά του, να στιγματιστεί και να συνθλιβεί.

Η Σιωπή των Θεσμών και η Απάντηση της Ελεύθερης Δημοσιογραφίας

Την ώρα που η Βουλή των Ελλήνων θα έπρεπε να αποτελεί το κορυφαίο πεδίο ελέγχου αυτών των δαπανών, των 180.046 ευρώ που δίνονται σε ενοικιάσεις αιθουσών, τροφοδοσίες και «έξοδα δημοσίων σχέσεων» για να ακούει η εξουσία την ηχώ της, ο δημοκρατικός έλεγχος φαίνεται να παρακάμπτεται. Στο Voicenews γνωρίζουμε ότι η Δημοκρατία υπερασπίζεται με την έρευνα, την τεκμηρίωση και την προστασία των πηγών που φωτίζουν τα σκοτάδια της εξουσίας. Ο κίνδυνος ενός ενορχηστρωμένου στιγματισμού όσων τολμούν να αποκαλύψουν τη διαφθορά είναι πλέον ορατός.