Ο ΔΗΜΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΤΑΙΡΟΣ ΜΕ ΙΔΙΩΤΗ; ΠΩΣ Η ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΕΔΩΣΕ 37% ΤΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΤΗΣ ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΗΣ ΣΤΑΘΜΕΥΣΗΣ ΣΕ INTRAKAT

Περίπου 5.500 θέσεις ελεγχόμενης στάθμευσης, σύμβαση διάρκειας 62 μηνών και ποσοστό 37% των ακαθάριστων εσόδων υπέρ ιδιώτη. Αυτά είναι τα βασικά, αδιαμφισβήτητα στοιχεία της σύμβασης που υπέγραψε ο Δήμος Θεσσαλονίκης για τη λειτουργία του συστήματος ελεγχόμενης στάθμευσης στο κέντρο της πόλης.

Η σύμβαση ανατέθηκε στην κοινοπραξία της Intrakat, συμφερόντων των επιχειρηματιών Μπάκου και Καϋμενάκη, και της εταιρείας ParkPal, που δραστηριοποιείται στον τομέα του λογισμικού ελεγχόμενης στάθμευσης, όπως προκύπτει από τα συμβατικά κείμενα.

Με βάση τον ενδεικτικό προϋπολογισμό εσόδων, το ποσό που αντιστοιχεί στον ανάδοχο προσεγγίζει τα 10 εκατομμύρια ευρώ σε βάθος πενταετίας, χωρίς ο Δήμος να αποκτά την κυριότητα του συστήματος.

Σύμβαση του Δήμου Θεσσαλονίκης με την ένωση των εταιρειών Intrakat και ParkPal για 62 μήνες με παραχώρηση του 37% των ακαθάριστων εσόδων.

Δέσμευση της πόλης για 62 μήνες

Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι η σύμβαση δεσμεύει τη Θεσσαλονίκη για 62 μήνες, δηλαδή για χρονικό διάστημα που υπερβαίνει μία πλήρη δημοτική θητεία. Η επιλογή αυτή πραγματοποιήθηκε επί δημαρχίας του Κωνσταντίνου Ζέρβα, αφαιρώντας από την επόμενη εκλεγμένη διοίκηση τη δυνατότητα να χαράξει τη δική της οικονομική πολιτική στον κρίσιμο τομέα της στάθμευσης.

Πρόκειται για έναν τομέα που συνιστά σταθερό δημοτικό έσοδο και εργαλείο άσκησης πολιτικής μετακινήσεων και βιώσιμης κινητικότητας. Παρ’ όλα αυτά, η πόλη δεσμεύτηκε μακροχρόνια σε ένα συγκεκριμένο μοντέλο διαχείρισης, χωρίς δυνατότητα επανασχεδιασμού.

Μια σύμβαση λίγο πριν τις εκλογές

Η χρονική συγκυρία κατά την οποία ολοκληρώθηκε ο διαγωνισμός προκαλεί εύλογους προβληματισμούς. Η επιλογή της προηγούμενης διοίκησης να προχωρήσει σε μια τόσο μακροχρόνια και οικονομικά δεσμευτική σύμβαση λίγο πριν τις αυτοδιοικητικές εκλογές είχε ως αποτέλεσμα να «κλειδώσει» για χρόνια ο τρόπος διαχείρισης της ελεγχόμενης στάθμευσης.

Στην πράξη, η Θεσσαλονίκη στερείται εσόδων που θα μπορούσαν να είχαν παραμείνει στο δημοτικό ταμείο και να είχαν επενδυθεί σε υποδομές, υπηρεσίες και παρεμβάσεις καθημερινότητας.

**Η προκήρυξη του διαγωνισμού προέβλεπε ποσοστό αμοιβής αναδόχου έως 40% επί των εσόδων από τη στάθμευση.**

Πόσο θα μπορούσε να κοστίζει διαφορετικά

Σύμφωνα με εκτιμήσεις που βασίζονται στις ίδιες τις τεχνικές απαιτήσεις της σύμβασης και σε αντίστοιχα συστήματα που λειτουργούν σε άλλους δήμους, το συνολικό κόστος αγοράς ενός πλήρους συστήματος ελεγχόμενης στάθμευσης, συμπεριλαμβανομένου του απαραίτητου εξοπλισμού και της πενταετούς τεχνικής υποστήριξης, εκτιμάται ότι δεν θα ξεπερνούσε τα 2 εκατομμύρια ευρώ.

Με δεδομένο ότι, μέσω της σύμβασης παραχώρησης, το ποσό που αναμένεται να καταβληθεί στον ανάδοχο προσεγγίζει τα 10 εκατομμύρια ευρώ σε βάθος πενταετίας, η επιλογή αυτή συνεπάγεται δυνητική απώλεια εσόδων της τάξης των 8 εκατομμυρίων ευρώ για τον Δήμο Θεσσαλονίκης, ποσό που θα μπορούσε να είχε παραμείνει στο δημοτικό ταμείο και να επενδυθεί σε υποδομές και υπηρεσίες για την πόλη.

Η σπουδή ολοκλήρωσης του διαγωνισμού εντός της θητείας με μία και μοναδική προσφορά

Η διαγωνιστική διαδικασία για την ελεγχόμενη στάθμευση προχώρησε έως την τελική της ολοκλήρωση εντός της ίδιας δημοτικής περιόδου, καταλήγοντας στην αξιολόγηση μίας και μοναδικής προσφοράς, αυτής της ένωσης των εταιρειών Intrakat – ParkPal.

Παρά το περιορισμένο εύρος συμμετοχής, η τότε διοίκηση επέλεξε να προχωρήσει στην ανάθεση πριν από τη λήξη της θητείας της, δεσμεύοντας τη Θεσσαλονίκη με σύμβαση διάρκειας 62 μηνών, χωρίς να υπάρξει περιθώριο επανασχεδιασμού της πολιτικής στάθμευσης από την επόμενη εκλεγμένη διοίκηση.

Σε συνδυασμό με τη χρονική συγκυρία κατά την οποία εξελίχθηκε ο διαγωνισμός, προκύπτει εύλογα το ερώτημα αν υπήρχε δυνατότητα διαφορετικής προσέγγισης, με μεγαλύτερο χρόνο και ευρύτερο ανταγωνισμό, προς όφελος του δημοτικού συμφέροντος.

Απόσπασμα της απόφασης ανάθεσης, από την οποία προκύπτει ότι αξιολογήθηκε μία μόνο προσφορά αυτή της ένωσης εταιρειών Intrakat – ParkPal.

Τι μένει στο τέλος της σύμβασης

Με τη λήξη της σύμβασης, ο ανάδοχος αποχωρεί. Ο Δήμος, ωστόσο, δεν θα διαθέτει ιδιόκτητο σύστημα, ούτε κατοχυρωμένη τεχνογνωσία. Η πόλη θα έχει καταβάλει εκατομμύρια ευρώ και θα βρίσκεται εκ νέου μπροστά στην ανάγκη λήψης αποφάσεων από μηδενική βάση.

Αυτό δεν συνιστά μακροπρόθεσμη επένδυση, αλλά μια επιλογή που μεταφέρει δημόσιο έσοδο σε ιδιωτική διαχείριση για σειρά ετών.

Το πολιτικό ερώτημα που παραμένει

Το ζήτημα δεν είναι αν η σύμβαση είναι τυπικά νόμιμη. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον.

Σε μια πόλη που αναζητά σταθερούς πόρους για υποδομές, κοινωνικές παρεμβάσεις και βασικές υπηρεσίες, παραμένει ανοιχτό το ερώτημα αν η επιλογή να εκχωρηθεί σημαντικό μέρος των εσόδων της ελεγχόμενης στάθμευσης σε ιδιώτη αποτέλεσε την καλύτερη δυνατή λύση για τη Θεσσαλονίκη και τους πολίτες της.

Ιδίως όταν υπήρχαν εναλλακτικές που θα διασφάλιζαν τη διατήρηση των εσόδων στο δημοτικό ταμείο, η απόφαση αυτή συνεχίζει να γεννά πολιτικά ερωτήματα που δεν μπορούν να αγνοηθούν.