Νέα διπλωματική κίνηση της Αιγύπτου στον ΟΗΕ κατά του τουρκολιβυκού μνημονίου
Σε νέα διπλωματική παρέμβαση κατά του τουρκολιβυκού μνημονίου προχώρησε η Αίγυπτος, καταθέτοντας ρηματική διακοίνωση προς τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών στις 5 Νοεμβρίου. Το Κάιρο επαναλαμβάνει την πλήρη αντίθεσή του στη συμφωνία Τουρκίας – Λιβύης, υποστηρίζοντας ότι είναι άκυρη και δεν παράγει έννομα αποτελέσματα.
Η αιγυπτιακή πρωτοβουλία έρχεται μετά την απόφαση της Βουλής των Αντιπροσώπων της Λιβύης να κυρώσει το μνημόνιο του 2019 για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών στη Μεσόγειο. Η Αίγυπτος ξεκαθαρίζει ότι η συγκεκριμένη εξέλιξη δεν αλλάζει τη θέση της και δεν αναγνωρίζει τη συμφωνία ως νόμιμη.
Στο στόχαστρο και οι συμφωνίες για τους υδρογονάνθρακες
Η αντίδραση του Καΐρου δεν περιορίζεται μόνο στο αρχικό τουρκολιβυκό μνημόνιο. Η αιγυπτιακή πλευρά απορρίπτει επίσης δύο μεταγενέστερες συμφωνίες που αφορούν την ενεργειακή συνεργασία των δύο χωρών.
Πρόκειται για το μνημόνιο της 3ης Οκτωβρίου 2022 σχετικά με τη συνεργασία στον τομέα των υδρογονανθράκων, καθώς και για τη συμφωνία της 25ης Ιουνίου 2025 μεταξύ της Εθνικής Εταιρείας Πετρελαίου της Λιβύης και της Τουρκικής Εταιρείας Πετρελαίου.
Το Κάιρο δηλώνει ότι αντιτίθεται σε οποιαδήποτε ενέργεια βασίζεται στις συγκεκριμένες συμφωνίες, εφόσον αυτή έρχεται σε αντίθεση με τα θαλάσσια όρια που έχει ήδη ορίσει η Αίγυπτος.
Η διαφωνία για την ΑΟΖ και τα κυριαρχικά δικαιώματα
Ένα ακόμη βασικό σημείο της αιγυπτιακής παρέμβασης αφορά τα εξωτερικά όρια της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης που έχει ανακηρύξει η Λιβύη.
Σύμφωνα με το Κάιρο, οι λιβυκές θαλάσσιες διεκδικήσεις επικαλύπτουν περιοχές που η Αίγυπτος θεωρεί ότι εμπίπτουν στη δική της θαλάσσια δικαιοδοσία, με αποτέλεσμα να θίγονται τα κυριαρχικά της δικαιώματα στην ΑΟΖ και την υφαλοκρηπίδα της.
Στη διακοίνωσή της, η Αίγυπτος επικαλείται το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας και τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών του 1982, επισημαίνοντας ότι διατηρεί το δικαίωμα να υπερασπιστεί τα συμφέροντά της απέναντι σε οποιαδήποτε ενέργεια θεωρήσει ότι τα παραβιάζει.
Παράλληλα, δηλώνει πρόθυμη να προχωρήσει σε διαβουλεύσεις και διαπραγματεύσεις με τα γειτονικά κράτη, με στόχο την επίτευξη συμφωνίας για την οριοθέτηση των θαλάσσιων συνόρων στη βάση του διεθνούς δικαίου.
Πίεση προς την κυβέρνηση της Τρίπολης
Την ίδια ώρα, η αιγυπτιακή διπλωματία εντείνει τις επαφές της με τη λιβυκή πλευρά, επιδιώκοντας να περιορίσει τις επιπτώσεις της συμφωνίας και την περαιτέρω ενίσχυση της τουρκικής επιρροής στη χώρα.
Στο πλαίσιο αυτό, ο πρωθυπουργός της κυβέρνησης της Τρίπολης, Αμπντουλχαμίντ Ντμπέιμπα, εμφανίζεται πλέον διατεθειμένος να ξεκινήσει συνομιλίες με την Αίγυπτο, προκειμένου να αναζητηθεί συμβιβαστική λύση για τις διαφορές που αφορούν τις θαλάσσιες ζώνες.
Η εξέλιξη αυτή αποτελεί σημαντικό διπλωματικό βήμα, καθώς το Κάιρο επιχειρεί να μεταφέρει τη διαφωνία του σε ένα ευρύτερο πλαίσιο διαπραγματεύσεων, ασκώντας παράλληλα πιέσεις για να αποτραπεί η ενεργοποίηση των συμφωνιών Τουρκίας – Λιβύης.





