«Έρχεται τέταρτο φανάρι;»: Τι σημαίνει το λευκό φως και γιατί μπορεί να αλλάξει τις διασταυρώσεις

Κόκκινο, πορτοκαλί, πράσινο — και στο μέλλον ίσως λευκό. Η ανάπτυξη των αυτόνομων οχημάτων έχει οδηγήσει ερευνητές στην πρόταση ενός τέταρτου φωτεινού σήματος, το οποίο θα μπορούσε να αλλάξει τον τρόπο λειτουργίας των διασταυρώσεων.

Υπάρχει όμως μια σημαντική διευκρίνιση: το λευκό φανάρι δεν πρόκειται να εμφανιστεί άμεσα στους δρόμους και δεν αποτελεί σήμερα νέο κανόνα του ΚΟΚ. Πρόκειται για ερευνητική πρόταση που συνδέεται με ένα μελλοντικό περιβάλλον μαζικής κυκλοφορίας αυτόνομων και διασυνδεδεμένων οχημάτων.

Τι θα σημαίνει το λευκό

Η βασική ιδέα είναι ότι, όταν αρκετά αυτόνομα οχήματα συγκεντρώνονται σε μια διασταύρωση, θα μπορούν να επικοινωνούν μεταξύ τους αλλά και με την υποδομή του δρόμου μέσω τεχνολογιών V2X (Vehicle-to-Everything).

Τότε θα μπορεί να ενεργοποιείται η λεγόμενη «λευκή φάση».

Για τον ανθρώπινο οδηγό, το λευκό δεν θα σημαίνει απλώς «προχώρα» ή «σταμάτα», όπως συμβαίνει με το πράσινο και το κόκκινο. Η λογική της πρότασης είναι ότι ο οδηγός θα ακολουθεί την κίνηση του οχήματος που βρίσκεται μπροστά του, ενώ τα αυτόνομα οχήματα και το σύστημα θα συντονίζουν τη ροή της κυκλοφορίας.

Όταν οι συνθήκες για τη συγκεκριμένη λειτουργία παύουν να υπάρχουν, η διασταύρωση θα επιστρέφει στο κλασικό κόκκινο–πορτοκαλί–πράσινο.

Τα αυτοκίνητα θα «μιλούν» μεταξύ τους

Εδώ βρίσκεται και η πραγματική τεχνολογική αλλαγή.

Τα αυτόνομα αυτοκίνητα δεν θα περιμένουν απλώς ένα φανάρι να τους δώσει εντολή. Θα ανταλλάσσουν πληροφορίες για τη θέση, την ταχύτητα και την κυκλοφορία και το σύστημα θα επιχειρεί να οργανώσει αποτελεσματικότερα τη διέλευση από τη διασταύρωση.

Με άλλα λόγια, από το σημερινό μοντέλο «το φανάρι διατάζει το αυτοκίνητο» περνάμε δυνητικά σε ένα σύστημα όπου οχήματα και υποδομές συνεργάζονται σε πραγματικό χρόνο.

Έως 94% λιγότερη αναμονή;

Οι προσομοιώσεις που αναφέρονται στο δημοσίευμα παρουσιάζουν εντυπωσιακά αποτελέσματα.

Με περίπου 10% αυτόνομα οχήματα, η μείωση του χρόνου αναμονής υπολογίζεται γύρω στο 3%, ενώ με συμμετοχή 30% μπορεί να φτάσει περίπου στο 10,7%.

Σε ένα πολύ πιο μακρινό σενάριο, όπου η πλειονότητα των αυτοκινήτων θα είναι αυτόνομη, η θεωρητική μείωση της αναμονής εμφανίζεται να φτάνει ακόμη και το 94%.

Ο τελευταίος αριθμός χρειάζεται προσοχή: πρόκειται για αποτέλεσμα μοντελοποίησης υπό συγκεκριμένες συνθήκες και όχι για εγγυημένη μείωση της κυκλοφοριακής συμφόρησης στους πραγματικούς δρόμους.

Γιατί δεν θα το δούμε αύριο στη γειτονιά μας

Η απόσταση μεταξύ μιας ερευνητικής προσομοίωσης και μιας πραγματικής διασταύρωσης είναι μεγάλη.

Χρειάζονται πολύ περισσότερα αυτόνομα οχήματα, ασφαλή συστήματα επικοινωνίας, κοινά τεχνικά πρότυπα και εκτεταμένη αναβάθμιση των φωτεινών σηματοδοτών και της οδικής υποδομής.

Γι’ αυτό και ο τίτλος «έρχεται αλλαγή στα φανάρια» είναι αρκετά πιο βέβαιος από όσο επιτρέπει το ίδιο το περιεχόμενο. Ακριβέστερο είναι ότι ερευνητές εξετάζουν ένα τέταρτο, λευκό φως για τις διασταυρώσεις του μέλλοντος.