Η ΕΕ θέλει απεξάρτηση από τη Ρωσία, αλλά η Γερμανία εγκρίνει πυρηνική συνεργασία

Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης

Προσθήκη του VoiceNews στην Google

Σε φάση έγκρισης βρίσκεται στη Γερμανία πρόταση για την παραγωγή πυρηνικών καυσίμων σε νέο εργοστάσιο, το οποίο σχεδιάζεται να κατασκευαστεί από γαλλο-ρωσική κοινοπραξία. Η εξέλιξη αυτή προκαλεί έντονο προβληματισμό, καθώς έρχεται σε μια περίοδο όπου η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει να αποδεσμευτεί πλήρως από τη ρωσική ενέργεια, έχοντας ήδη περιορίσει δραστικά τις εισαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου από τη Ρωσία.

Το υπό σχεδιασμό εργοστάσιο θα βρίσκεται στο Λίνγκεν, στη βορειοδυτική Γερμανία, και θα παράγει ράβδους και συγκροτήματα πυρηνικών καυσίμων. Το έργο παρουσιάζεται από τους υποστηρικτές του ως κρίσιμο για την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης, καθώς η πυρηνική ενέργεια θεωρείται βασικός πυλώνας για τη μετάβαση μακριά από τα ορυκτά καύσιμα. Η τελική απόφαση των γερμανικών αρχών αναμένεται μέσα στις επόμενες εβδομάδες.

Την υλοποίηση του έργου έχει αναλάβει η Framatome, θυγατρική της γαλλικής κρατικής ενεργειακής εταιρείας EDF. Το εργοστάσιο προβλέπεται να χρησιμοποιεί ρωσικά εξαρτήματα που θα προμηθεύεται από την TVEL, θυγατρική του ρωσικού πυρηνικού κολοσσού Rosatom. Η ρωσική πλευρά, σύμφωνα με το σχέδιο, δεν θα συμμετέχει άμεσα στη λειτουργία της μονάδας, αλλά θα περιορίζεται στην παροχή κρίσιμων τεχνικών εξαρτημάτων.

Το καύσιμο που θα παράγεται είναι ρωσικού σχεδιασμού και χρησιμοποιείται σήμερα σε δεκάδες πυρηνικούς αντιδραστήρες σε κράτη-μέλη της ΕΕ, καθώς και στην Ουκρανία. Παρά τις πιέσεις της Framatome για άμεση έγκριση, στη Γερμανία εκφράζονται έντονες ανησυχίες για ζητήματα ασφάλειας και ενδεχόμενης ρωσικής επιρροής.

Αξιωματούχοι και περιφερειακές αρχές προειδοποιούν ότι η πρόσβαση ρωσικής εταιρείας σε κρίσιμες ενεργειακές υποδομές θα μπορούσε να δημιουργήσει κινδύνους, ιδιαίτερα τη στιγμή που το Βερολίνο στηρίζει ενεργά την Ουκρανία στον πόλεμο με τη Ρωσία. Ο υπουργός Περιβάλλοντος της Κάτω Σαξονίας υπενθύμισε ότι παλαιότερα η γερμανική εξάρτηση από ρωσικές ενεργειακές υποδομές είχε οδηγήσει τη χώρα σε ευάλωτη θέση.

Η συνεργασία μεταξύ Framatome και Rosatom δεν είναι νέα. Το 2021, οι δύο εταιρείες είχαν συμφωνήσει σε μακροπρόθεσμη σύμπραξη για την παραγωγή πυρηνικών καυσίμων, ιδρύοντας κοινή εταιρεία στη Γαλλία, όπου η Framatome διατηρεί τον έλεγχο. Μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, θυγατρική της Framatome υπέβαλε αίτηση για την παραγωγή καυσίμων ρωσικού σχεδιασμού στο Λίνγκεν, παρά τη διεθνή κατακραυγή για τον ρόλο της Rosatom σε ουκρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις.

Έκθεση ειδικών το 2023 προειδοποίησε ότι η συνεργασία αυτή ενδέχεται να εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους για την εθνική και εξωτερική ασφάλεια της Γερμανίας. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η πιθανή παρέμβαση στις λειτουργίες του εργοστασίου, η επιρροή σε αποφάσεις ασφαλείας και ο κίνδυνος βιομηχανικής κατασκοπείας.

Η διαδικασία αξιολόγησης είχε «παγώσει» λόγω πολιτικών εξελίξεων στο Βερολίνο, ωστόσο επανεκκινήθηκε με τη νέα κυβέρνηση υπό τον Φρίντριχ Μερτς. Οι αρχές της Κάτω Σαξονίας ζητούν νέες αξιολογήσεις κινδύνου, ενώ την ίδια στιγμή τόσο το Βερολίνο όσο και το Παρίσι εμφανίζονται διατεθειμένα να προχωρήσουν το έργο. Το ζήτημα έχει συζητηθεί και σε ανώτατο πολιτικό επίπεδο μεταξύ του Μερτς και του Εμανουέλ Μακρόν.

Η Framatome επιμένει ότι το έργο θα συμβάλει στη μείωση της ευρωπαϊκής εξάρτησης από ρωσικά καύσιμα και θα αποτρέψει τη μετατόπιση της εξάρτησης προς τις Ηνωμένες Πολιτείες. Παράλληλα, υποστηρίζει ότι οι επαφές με τη ρωσική πλευρά είναι αυστηρά ελεγχόμενες και τελούν υπό την εποπτεία των αρμόδιων αρχών.

Παρά τις ενστάσεις, η ΕΕ δεν έχει επιβάλει έως σήμερα κυρώσεις στη ρωσική πυρηνική βιομηχανία ή στη Rosatom. Αν και οι Βρυξέλλες δηλώνουν αποφασισμένες να αποσύρουν σταδιακά κάθε μορφή ρωσικής ενέργειας από το ευρωπαϊκό σύστημα, τα μέτρα για τον πυρηνικό τομέα παραμένουν υπό επεξεργασία.

Την ίδια στιγμή, η Framatome συγκαταλέγεται στις εταιρείες που λαμβάνουν ευρωπαϊκή χρηματοδότηση για την ανάπτυξη εναλλακτικών πυρηνικών καυσίμων, τα οποία θα παράγονται εξ ολοκλήρου εντός Ευρώπης, αναδεικνύοντας τις αντιφάσεις της ευρωπαϊκής ενεργειακής στρατηγικής.