Για πρώτη φορά στη σύγχρονη ιστορία της Βρετανίας, οι ηγέτες τριών αποκεντρωμένων εθνών της βρίσκονται στην ίδια πλευρά του τραπέζι με έναν κοινό στόχο: να επισπεύσουν τη διάλυση του Ηνωμένου Βασιλείου. Τη Δευτέρα, στο πολυτελές ξενοδοχείο St David’s στο Κάρντιφ, με θέα στον κόλπο της ουαλικής πρωτεύουσας, οι πρωθυπουργοί Σκωτίας, Ουαλίας και Βόρειας Ιρλανδίας αναμένεται να υπογράψουν κοινή διακήρυξη που θα διεκδικεί ρητά το δικαίωμα διεξαγωγής δημοψηφισμάτων ανεξαρτησίας.
Πρόκειται για μια σύνοδο άνευ προηγουμένου, η οποία έρχεται σε μια στιγμή ιδιαίτερα ευαίσθητη για την πολιτική ενότητα της χώρας, με τον βρετανό πρωθυπουργό Άντι Μπέρναμ να βρίσκεται στο επίκεντρο αυξανόμενης πίεσης από τις εθνικιστικές δυνάμεις.
Ποιοι συμμετέχουν στη σύνοδο του Κάρντιφ
Στη συνάντηση θα βρεθούν ο Τζον Σουίνι, ηγέτης του SNP και πρωθυπουργός της Σκωτίας, ο Ρουν απ Ιόργουερθ, νέος πρωθυπουργός της Ουαλίας μετά την άνοδο του Plaid Cymru, και η Μισέλ Ο’Νιλ, πρωθυπουργός της Βόρειας Ιρλανδίας. Μαζί τους θα παραστεί και η Μαίρη Λου ΜακΝτόναλντ, πρόεδρος του Sinn Féin και αρχηγός της αντιπολίτευσης στην Ιρλανδία.
Η σύνθεση αυτή δεν είναι τυχαία: μετά τις εκλογές του Μαΐου, και οι τρεις αποκεντρωμένες κυβερνήσεις της Βρετανίας βρίσκονται πλέον στα χέρια φιλοανεξαρτησιακών κομμάτων —κάτι που συμβαίνει για πρώτη φορά ταυτόχρονα. Το Plaid Cymru αναδείχθηκε μεγαλύτερο κόμμα στο ουαλικό κοινοβούλιο, το SNP διατήρησε την κυριαρχία του στη Σκωτία παρά τις απώλειες έδρων, ενώ το Sinn Féin, νικητής των εκλογών της Βόρειας Ιρλανδίας το 2022, αναμένεται να παραμείνει στην εξουσία και μετά τις εκλογές του επόμενου έτους.
Η κοινή διακήρυξη και οι τέσσερις άξονες συνεργασίας
Σύμφωνα με πληροφορίες, οι τρεις ηγέτες θα υπογράψουν μνημόνιο συνεργασίας που θα καλύπτει τέσσερις βασικούς τομείς: την οικονομία, την ενέργεια, τις σχέσεις με την Ευρώπη και το δικαίωμα αυτοδιάθεσης.
Στο κείμενο, τα τρία μέρη θα δεσμεύονται ότι επιδιώκουν ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση —Σκωτία και Ουαλία ως νέα κράτη-μέλη, ενώ η Βόρεια Ιρλανδία ως τμήμα της Ιρλανδικής Δημοκρατίας. Παράλληλα, η συμφωνία θα υποστηρίζει ότι το οικονομικό μοντέλο του Ηνωμένου Βασιλείου δεν λειτουργεί προς όφελος των πολιτών των τριών περιοχών.
Το Plaid Cymru αναμένεται να εκμεταλλευτεί τη σύνοδο για να πιέσει τον Άντι Μπέρναμ να παραχωρήσει επιπλέον φορολογικές και δημοσιονομικές αρμοδιότητες στην Ουαλία, διεκδικώντας τα έσοδα από το Crown Estate —συμπεριλαμβανομένου του βυθού όπου κατασκευάζονται υπεράκτια αιολικά πάρκα— καθώς και την αντικατάσταση του λεγόμενου Τύπου Barnett με μια πιο γενναιόδωρη χρηματοδοτική ρύθμιση.
«Ο τελευταίος πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου»
Ο Τζον Σουίνι δεν κράτησε μετριοπαθές ύφος. Σε δηλώσεις του την Κυριακή, ανέφερε ότι «για πρώτη φορά, η Σκωτία, η Ουαλία και η Βόρεια Ιρλανδία διοικούνται από φιλοανεξαρτησιακούς πρωθυπουργούς» και ότι αυτό αποτελεί «το σαφέστερο σημάδι ότι το κατεστημένο δεν είναι βιώσιμο».
«Η ορμή πίσω από μια σοβαρή συνταγματική αλλαγή είναι αναμφισβήτητη. Ο Άντι Μπέρναμ πρέπει τώρα να συμβιβαστεί με την ιδέα ότι θα μείνει στην ιστορία ως ο τελευταίος πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Η αιχμηρή αυτή τοποθέτηση συνδέεται άμεσα με δηλώσεις του ίδιου του Μπέρναμ στη Βουλή των Κοινοτήτων, όπου άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο νέου δημοψηφίσματος ανεξαρτησίας στη Σκωτία, εφόσον διαπιστωθεί «σαφής συναίνεση» υπέρ αυτού. Ο ίδιος παρομοίασε τότε τις προϋποθέσεις με αυτές που ισχύουν, βάσει της Συμφωνίας της Μεγάλης Παρασκευής, για τη Βόρεια Ιρλανδία —όπου δημοψήφισμα για επανένωση με την Ιρλανδική Δημοκρατία μπορεί να προκηρυχθεί εφόσον «φαίνεται πιθανό» ότι η πλειοψηφία του πληθυσμού θα ψήφιζε υπέρ αποχώρησης από το Ηνωμένο Βασίλειο.
Πηγή προσκείμενη στον Σκωτσέζο πρωθυπουργό υπήρξε ακόμη πιο καυστική, καταλογίζοντας στον Μπέρναμ ασυνέπεια στη χρήση επιχειρημάτων μεταξύ Σκωτίας και Βόρειας Ιρλανδίας: «Δεν έχει διαβάσει τον φάκελό του και δεν φαίνεται να γνωρίζει τα βασικά της θέσης της βρετανικής κυβέρνησης για την Ένωση. Αν ήμουν Ενωτικός, θα ανησυχούσα πολύ».
Η παρέμβαση Τραμπ και η «ενωμένη Ιρλανδία»
Η σύνοδος του Κάρντιφ δεν είναι τυχαία χρονισμένη. Έρχεται μόλις δύο ημέρες μετά τη δήλωση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος κατά την επίσκεψή του στο Δουβλίνο το Σάββατο δήλωσε ότι θα «λατρέψει» να δει μια ενωμένη Ιρλανδία, χαρακτηρίζοντας ενδεχόμενη ένταξη της Βόρειας Ιρλανδίας στην Ιρλανδική Δημοκρατία «σπουδαίο πράγμα» και αναρωτήθηκε δημόσια «πώς θα μπορούσε αυτό να είναι κακό».
Η παρέμβαση αυτή προστίθεται στην ήδη αυξανόμενη πίεση που δέχεται ο Άντι Μπέρναμ, ο οποίος έχει τοποθετήσει την περαιτέρω αποκέντρωση εξουσιών εντός της Αγγλίας στο επίκεντρο της ατζέντας του.
Πηγή του Sinn Féin ανέφερε ότι στη σύνοδο θα συζητηθεί «πώς κάθε ένα από τα έθνη μας έχει το δικαίωμα να διαμορφώσει το μέλλον του μέσω δημοκρατικών διαδικασιών, καθοδηγούμενο από τη θέληση του λαού του», τονίζοντας ότι «η ενωμένη Ιρλανδία δεν είναι μια μακρινή φιλοδοξία» και ότι «το έργο της οικοδόμησης της νέας Ιρλανδίας πρέπει να ξεκινήσει τώρα».
Η απάντηση Μπέρναμ: «Off limits» πριν τις εκλογές
Ο βρετανός πρωθυπουργός δεν έχει μείνει αμέτοχος στις εξελίξεις. Σε επιστολή του προς τον Τζον Σουίνι την περασμένη Πέμπτη, ξεκαθάρισε ότι ένα νέο δημοψήφισμα ανεξαρτησίας στη Σκωτία παραμένει «εκτός συζήτησης» πριν από τις επόμενες γενικές εκλογές.
Ο Μπέρναμ υποστήριξε ότι δεν υπάρχει «καμία συναίνεση για δημοψήφισμα ανεξαρτησίας στη Σκωτία, ούτε σαφής ένδειξη ότι η πλειοψηφία του πληθυσμού της Βόρειας Ιρλανδίας επιθυμεί επί του παρόντος την αποχώρηση από το Ηνωμένο Βασίλειο». Υπενθύμισε παράλληλα τη ρητή δέσμευση του προεκλογικού προγράμματος του Εργατικού Κόμματος το 2024, σύμφωνα με την οποία το κόμμα δεν στηρίζει ούτε την ανεξαρτησία ούτε νέο δημοψήφισμα, τονίζοντας ότι μια τέτοια εξέλιξη θα αποσπούσε την προσοχή από την ανάπτυξη της οικονομίας και τη στήριξη των νοικοκυριών απέναντι στο κόστος ζωής.
Τι σηματοδοτεί η σύνοδος του Κάρντιφ
Η ταυτόχρονη παρουσία τριών φιλοανεξαρτησιακών κυβερνήσεων στην εξουσία, σε συνδυασμό με τη διεθνή προσοχή που έλκει η αμερικανική παρέμβαση, συνθέτει ένα πρωτόγνωρο πολιτικό σκηνικό για το Ηνωμένο Βασίλειο. Η σύνοδος του Κάρντιφ ενδέχεται να μη φέρει άμεσα δημοψηφίσματα, όμως καταγράφει επίσημα, για πρώτη φορά, μια συντονισμένη προσπάθεια τριών εθνών να θέσουν το ζήτημα της αυτοδιάθεσης στο επίκεντρο του πολιτικού διαλόγου στη Βρετανία.
Το αν αυτή η κοινή διακήρυξη θα αποδειχθεί σημείο καμπής ή απλώς συμβολική χειρονομία, θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την επόμενη κίνηση του Λονδίνου.
![](https://voicenews.gr/wp-content/uploads/2026/05/our-viber-1.png")
