ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΣ ΣΥΝΑΓΕΡΜΟΣ! ΚΙΝΔΥΝΕΥΕΙ Ο ΚΑΘΕΤΟΣ ΔΙΑΔΡΟΜΟΣ;

Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης

Προσθήκη του VoiceNews στην Google

Η αποχώρηση της Κίμπερλι Γκιλφόιλ ανοίγει νέα μέτωπα για την ενεργειακή στρατηγική της Ελλάδας. Το μεγάλο στοίχημα του αμερικανικού LNG, η σύγκρουση εμπορικών συμφερόντων και η τουρκική διεκδίκηση ρόλου ενεργειακής πύλης προς την Ευρώπη φέρνουν την κυβέρνηση αντιμέτωπη με δύσκολες αποφάσεις.

Φυσικά, δεν μας αφορά ούτε η προσωπική διαδρομή ούτε τα παρασκήνια γύρω από την αποχώρηση της Κίμπερλι Γκιλφόιλ. Αυτό που αποκλειστικά ενδιαφέρει το Voice News είναι η επόμενη μέρα για την πατρίδα μας και το πώς αυτή η διπλωματική εξέλιξη επηρεάζει άμεσα την εθνική μας στρατηγική. Στην κρίσιμη αυτή συγκυρία, το ζητούμενο δεν είναι το πρόσωπο που αποχωρεί, αλλά το τι μέλλει γενέσθαι με τον ενεργειακό χάρτη της Ελλάδας, τις γεωπολιτικές μας ισορροπίες και την απειλή της τουρκικής διείσδυσης στην ευρύτερη περιοχή.

Ένα από τα μεγαλύτερα γεωπολιτικά στοιχήματα της Αθήνας βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο της συζήτησης. Ο Κάθετος Διάδρομος φυσικού αερίου, το σχέδιο που φιλοδοξεί να μετατρέψει την Ελλάδα σε βασική πύλη εισόδου αμερικανικού LNG προς τα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη, αποκτά νέα διάσταση μετά τις εξελίξεις γύρω από την Κίμπερλι Γκιλφόιλ.

Η αποχώρηση της Αμερικανίδας πρέσβειρας δημιουργεί ερωτήματα για τη συνέχεια της διπλωματικής υποστήριξης προς το έργο. Δεν σημαίνει αυτομάτως ότι οι αμερικανικές συμφωνίες κινδυνεύουν να ακυρωθούν. Ωστόσο, σε μια περιοχή όπου η ενέργεια αποτελεί εργαλείο ισχύος, κάθε αλλαγή προσώπων στην Ουάσιγκτον και στην Αθήνα μπορεί να επηρεάσει τις ισορροπίες.

Και το ερώτημα είναι αμείλικτο: Μπορεί η Ελλάδα να διατηρήσει τον πρωταγωνιστικό της ρόλο ή θα αφήσει στην Τουρκία χώρο για να ενισχύσει τη θέση της στον ενεργειακό χάρτη της Ευρώπης;


Ο ΚΑΘΕΤΟΣ ΔΙΑΔΡΟΜΟΣ ΚΑΙ ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΣΤΟΙΧΗΜΑ

Ο σχεδιασμός είναι σαφής: αμερικανικό υγροποιημένο φυσικό αέριο να φτάνει στις ελληνικές υποδομές και από εκεί, μέσω των διασυνδεδεμένων αγωγών, να διοχετεύεται προς τη Νοτιοανατολική και την Κεντρική Ευρώπη, με προοπτική να φτάνει έως την Ουκρανία.

Για την Ελλάδα, το σχέδιο δεν αφορά μόνο την αγορά φυσικού αερίου. Αφορά τη γεωπολιτική της αναβάθμιση, την αξιοποίηση των ενεργειακών υποδομών της και τη δυνατότητα να αποκτήσει ισχυρότερη θέση στις ευρωπαϊκές ενεργειακές ροές.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η Atlantic SEE LNG Trade, στην οποία συμμετέχουν ο όμιλος AKTOR με ποσοστό 60% και η ΔΕΠΑ Εμπορίας με 40%. Η εταιρεία δραστηριοποιείται στην προώθηση συμφωνιών για αμερικανικό LNG, ενώ ο επικεφαλής της, Αλέξανδρος Εξάρχου, έχει αναγνωρίσει δημόσια τη συμβολή της Γκιλφόιλ στην προώθηση του Κάθετου Διαδρόμου.

Η δήλωση αυτή δείχνει πόσο σημαντική θεωρεί η αγορά τη διπλωματική στήριξη του έργου. Δεν αποδεικνύει, όμως, ότι η αποχώρηση της πρέσβειρας θα οδηγήσει σε πάγωμα ή ακύρωση των σχεδιασμών.


Η ΤΟΥΡΚΙΑ ΘΕΛΕΙ ΝΑ ΠΑΙΞΕΙ ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΡΟΛΟ

Η Άγκυρα δεν πρόκειται να παρακολουθεί αμέτοχη τις ενεργειακές εξελίξεις. Διαθέτει ήδη σημαντικές υποδομές φυσικού αερίου, διασυνδέσεις με γειτονικές αγορές και τον αγωγό TurkStream, ενώ επιδιώκει να ενισχύσει τον ρόλο της ως κόμβου μεταφοράς και εμπορίας ενέργειας.

Στο επίκεντρο των αντιπαραθέσεων βρίσκεται και η αμερικανική εταιρεία Argent LNG, η οποία, σύμφωνα με δημοσιεύματα, επιδιώκει να αναπτύξει συνεργασία με την Τουρκία για τη διοχέτευση αμερικανικού LNG προς τις περιφερειακές αγορές. Οι κινήσεις αυτές εντείνουν τον ανταγωνισμό ανάμεσα στις διαφορετικές οδούς μεταφοράς φυσικού αερίου.

Η εικόνα είναι σύνθετη: από τη μία πλευρά βρίσκεται το ελληνικό σχέδιο αξιοποίησης των υποδομών και των διασυνδέσεων της χώρας· από την άλλη, η τουρκική προσπάθεια να εδραιωθεί ως βασικός ενεργειακός κόμβος.

Στην ενεργειακή σκακιέρα δεν αρκούν οι δηλώσεις και οι πανηγυρισμοί. Μετρούν οι υποδομές, οι εμπορικές συμφωνίες, το κόστος μεταφοράς και η πραγματική ζήτηση.


Η ΑΠΟΧΩΡΗΣΗ ΓΚΙΛΦΟΪΛ ΚΑΙ ΤΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΘΗΝΑ

Η Κίμπερλι Γκιλφόιλ είχε αναδείξει τον Κάθετο Διάδρομο ως βασικό πεδίο συνεργασίας Ελλάδας και ΗΠΑ, στο πλαίσιο της αμερικανικής προσπάθειας να περιοριστεί η ευρωπαϊκή εξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο.

Η αποχώρησή της, επομένως, φέρνει στην επιφάνεια ένα κρίσιμο ζήτημα: πόσο ισχυρές είναι οι θεσμικές και πολιτικές βάσεις του ελληνικού σχεδιασμού πέρα από τις προσωπικές σχέσεις και τις επαφές συγκεκριμένων προσώπων;

Η Ουάσιγκτον διαθέτει ευρύτερη ενεργειακή στρατηγική, η οποία δεν εξαρτάται αποκλειστικά από έναν πρέσβη. Ωστόσο, η διπλωματική εκπροσώπηση, η πολιτική πρόσβαση και ο συντονισμός με την αμερικανική κυβέρνηση μπορούν να διαδραματίσουν ουσιαστικό ρόλο στην προώθηση συμφωνιών.

Η αποχώρηση της Κίμπερλι Γκιλφόιλ από την πρεσβεία των ΗΠΑ στην Αθήνα δημιουργεί ένα κρίσιμο διπλωματικό κενό σε μια περίοδο που η Ελλάδα επιδιώκει να ενισχύσει τον ρόλο της στον ενεργειακό χάρτη της Ευρώπης. Μέχρι να ολοκληρωθεί η διαδικασία τοποθέτησης νέου πρέσβη, καθήκοντα επικεφαλής αναλαμβάνει ο επιτετραμμένος της πρεσβείας, ο οποίος, σύμφωνα με εκτιμήσεις που κυκλοφορούν σε διπλωματικούς κύκλους, θεωρείται ικανός. Ωστόσο, η απουσία μόνιμου πρέσβη ενδέχεται να επηρεάσει τον πολιτικό συντονισμό και τις επαφές υψηλού επιπέδου, ειδικά σε ζητήματα όπως ο Κάθετος Διάδρομος και η προώθηση του αμερικανικού LNG.

Την ίδια ώρα, ο Τομ Μπάρακ, πρέσβης των ΗΠΑ στην Τουρκία και ειδικός απεσταλμένος του Ντόναλντ Τραμπ, παραμένει ενεργός στην Άγκυρα. Η ανησυχία στην Αθήνα είναι μήπως η διπλωματική αυτή ασυμμετρία προσφέρει στην Τουρκία μεγαλύτερα περιθώρια κινήσεων σε μια περίοδο έντονου ενεργειακού και γεωπολιτικού ανταγωνισμού. Η διαδικασία έγκρισης νέου πρέσβη από τη Γερουσία μπορεί να καθυστερήσει τον διορισμό, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η αμερικανική κυβέρνηση αδυνατεί να προτείνει υποψήφιο. Το κρίσιμο ερώτημα είναι εάν η Αθήνα θα διατηρήσει ανοιχτούς και αποτελεσματικούς διαύλους με την Ουάσιγκτον, ώστε η μεταβατική περίοδος να μη μετατραπεί σε διπλωματικό μειονέκτημα.

Η Αθήνα καλείται τώρα να αποδείξει ότι έχει σταθερές συνεργασίες και εναλλακτικούς διαύλους επικοινωνίας, ώστε να μην εξαρτάται η πορεία ενός έργου εθνικής σημασίας από τη θητεία ενός προσώπου.


ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ: ΘΑ ΥΠΑΡΞΕΙ ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ;

Υπάρχει, όμως, και μια παράμετρος που συχνά χάνεται μέσα στις μεγάλες γεωπολιτικές διακηρύξεις: η εμπορική βιωσιμότητα.

Προηγούμενες δημοπρασίες για τη χρήση του Κάθετου Διαδρόμου είχαν καταγράψει περιορισμένο ενδιαφέρον. Το στοιχείο αυτό δείχνει ότι η πολιτική βούληση από μόνη της δεν αρκεί. Χρειάζονται ανταγωνιστικές χρεώσεις, σαφείς κανόνες, διαθέσιμη δυναμικότητα και συμφωνίες που να καθιστούν συμφέρουσα τη μεταφορά αερίου μέσω της Ελλάδας.

Εάν το κόστος είναι υψηλό ή οι όροι παραμένουν αβέβαιοι, οι εταιρείες θα επιλέξουν άλλες διαδρομές. Και τότε, η γεωπολιτική φιλοδοξία κινδυνεύει να μείνει στα χαρτιά.

Η κυβέρνηση οφείλει, επομένως, να απαντήσει σε συγκεκριμένα ερωτήματα: ποιες ποσότητες φυσικού αερίου έχουν εξασφαλιστεί, ποιες συμφωνίες είναι δεσμευτικές, ποια είναι η πραγματική δυναμικότητα των υποδομών και τι απαιτείται για να αυξηθεί η χρήση του διαδρόμου.


ΩΡΑ ΓΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ, ΟΧΙ ΓΙΑ ΕΦΗΣΥΧΑΣΜΟ

Η Ελλάδα έχει την ευκαιρία να ενισχύσει τον ενεργειακό της ρόλο. Έχει λιμενικές υποδομές, διασυνδέσεις και γεωγραφική θέση που μπορούν να αξιοποιηθούν. Τίποτα, όμως, δεν είναι δεδομένο.

Η Τουρκία διεκδικεί μερίδιο από τις ίδιες ενεργειακές ροές. Οι εταιρείες εξετάζουν το κόστος και το κέρδος. Οι ΗΠΑ προωθούν τις εξαγωγές τους. Και η Ευρώπη αναζητά ασφαλείς και οικονομικά βιώσιμες πηγές προμήθειας.

Η αποχώρηση της Γκιλφόιλ δεν αποτελεί από μόνη της ενεργειακή ήττα για την Ελλάδα. Θα ήταν, όμως, σοβαρό λάθος να θεωρήσει η Αθήνα ότι οι στρατηγικές συμφωνίες προχωρούν αυτόματα, χωρίς συνεχή διπλωματική δουλειά, εμπορική τεκμηρίωση και αποτελεσματικό συντονισμό.

Το διακύβευμα είναι ξεκάθαρο: θα γίνει η Ελλάδα πραγματικός ενεργειακός κόμβος ή θα περιοριστεί σε έναν ρόλο που θα μπορούσε να είχε αξιοποιήσει πολύ καλύτερα; Η απάντηση δεν θα δοθεί στις ανακοινώσεις, αλλά στις ποσότητες αερίου που θα μεταφερθούν, στις συμφωνίες που θα υλοποιηθούν και στα έσοδα που θα μείνουν στη χώρα.


ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ

ΡΑΓΔΑΙΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΜΕ ΤΗΝ ΚΙΜΠΕΡΛΙ ΓΚΙΛΦΟΪΛ – ΖΗΤΑΕΙ ΤΗΝ ΠΑΡΑΙΤΗΣΗ ΤΗΣ Ο ΛΕΥΚΟΣ ΟΙΚΟΣ; – ΔΕΙΤΕ ΒΙΝΤΕΟ

ΚΙΜΠΕΡΛΙ ΓΚΙΛΦΟΪΛ: «ΨΕΥΔΕΙΣ ΟΙ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΕΣ – ΘΑ ΥΠΕΡΑΣΠΙΣΤΩ ΤΟ ΟΝΟΜΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΚΕΡΑΙΟΤΗΤΑ ΜΟΥ»