Voice News — Όλα στο φως
19,4°Αθήνα 16,9°Θεσσαλονίκη
Κυριακή, 22 Νοεμβρίου 2026

VOICE NEWS · ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ

Βρείτε την είδηση.

Οι ειδήσεις, οι άνθρωποι και τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.

ΔΟΚΙΜΑΣΤΕ ΜΙΑ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ

    Voice News — Όλα στο φως
    ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΑΚατάσκοπος
    Κυριακή, 22 Νοεμβρίου 2026 19,4° Αθήνα · 16,9° Θεσσαλονίκη
    BREAKING
    NEWS
    ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΟΣ ΤΗΣ USAF ΚΡΑΤΕΙΤΑΙ ΣΤΗ ΑΠΟΜΟΝΩΣΗ ΕΠΕΙΔΗ ΑΣΚΗΣΕ ΚΡΙΤΙΚΗ ΣΤΟΝ ΤΡΑΜΠ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΟΛΕΜΟ ΜΕ ΤΟ ΙΡΑΝΟΥΚΡΑΝΟΙ ΣΑΜΠΟΤΕΡ. ΒΥΘΙΣΑΝ ΡΩΣΙΚΗ ΚΟΡΒΕΤΑ ΣΤΟ ΛΙΜΑΝΙ ΤΗΣ ΒΕΓΓΑΖΗΣ (BINTEO)Μεγάλη πυρκαγιά σε έξι ξενοδοχεία σε δημοφιλή τουριστική περιοχή της Ζανζιβάρη.Καιρός αύριο, Δευτέρα 23 Νοεμβρίου: Επιδείνωση με βροχές, καταιγίδες και θυελλώδεις ανέμους έως 8 μποφόρ – Μικρή άνοδος της θερμοκρασίας.Η ΟΥΚΡΑΝΙΑ ΧΤΥΠΗΣΕ ΡΩΣΙΚΟ ΦΟΡΤΗΓΟ ΠΛΟΙΟ ΠΟΥ ΑΝΕΦΟΔΙΑΖΕ ΤΟ ΚΑΛΙΝΙΓΚΡΑΝΤ (ΒΙΝΤΕΟ)

    ΔΩΔΕΚΑ ΜΙΛΙΑ ΥΠΟ ΑΠΕΙΛΗ: ΤΑ ΟΡΙΑ ΤΗΣ ΗΡΕΜΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΤΗΣ ΑΝΑΒΟΛΗΣ

    ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΑ 22 Νοεμβρίου, 2026 12:36 ΜΜ
    ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ

    Γράφει ο παρατηρητής 

    Η Αθήνα διατηρεί το δικαίωμα επέκτασης, αλλά η κυβέρνηση οφείλει να δείξει πώς θα περιορίσει τον τουρκικό εξαναγκασμό. Ο διάλογος και η προετοιμασία κρίνονται από την ελευθερία λήψης αποφάσεων που εξασφαλίζουν στη χώρα.

    Η κυβέρνηση επαναλαμβάνει ότι η Ελλάδα θα επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα όταν το αποφασίσει. Η Τουρκία διατηρεί μία απειλή στρατιωτικής αντίδρασης με σκοπό να επηρεάζει ακριβώς αυτή την απόφαση. Όσο αυτή η αντίφαση παραμένει, η ελληνική ισχύς πρέπει να κρίνεται από το αν η Αθήνα αποκτά μεγαλύτερη ελευθερία να εφαρμόζει τις επιλογές της.

    Η αγγλόφωνη έκδοση του Βήματος παρουσίασε τη συνέντευξη του Γιώργου Γεραπετρίτη που δημοσιεύτηκε στα ΝΕΑ στις 21 Νοεμβρίου 2026. Ο υπουργός επανέλαβε ότι η χώρα θα ασκήσει το δικαίωμα επέκτασης στα δώδεκα ναυτικά μίλια, επιλέγοντας η ίδια τον χρόνο και τον τρόπο. Αναφέρθηκε επίσης στη μεθοδική προετοιμασία του ΥΠΕΞ.

    Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στην έκθεσή της για την Τουρκία στις 4 Νοεμβρίου 2026, καταγράφει ότι το casus belli εξακολουθεί να ισχύει. Η απειλή αφορά σε επέκταση πέρα από τα έξι ναυτικά μίλια στο Αιγαίο, με βάση την απόφαση της τουρκικής Εθνοσυνέλευσης του 1995.

    Τι έχει διατηρηθεί και τι δεν έχει επιτευχθεί

    Η αποτίμηση οφείλει να αρχίσει από όσα έχουν πράγματι γίνει. Το 2021 η Ελλάδα επέκτεινε την αιγιαλίτιδα ζώνη της στο Ιόνιο στα δώδεκα ναυτικά μίλια. Ο σχετικός νόμος διατήρησε ρητά τη δυνατότητα άσκησης του ίδιου δικαιώματος στις υπόλοιπες περιοχές. Συνεπώς, από αυτή την επιλογή δεν προκύπτει νομική αποδοχή μίας μόνιμης εξαίρεσης για το Αιγαίο.

    Ούτε η Διακήρυξη των Αθηνών, του Δεκεμβρίου του 2023, συνιστά παραίτηση από τις ελληνικές θέσεις. Το κείμενο τις διαφυλάσσει και δηλώνει ότι δεν δημιουργεί νέες νομικές υποχρεώσεις.

    Η Επιτροπή καταγράφει σημαντική μείωση της έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο από το 2023. Επισημαίνει, όμως, ότι δεν έχει επιτευχθεί σταθερή αποκλιμάκωση. Αυτή η βελτίωση έχει αξία για την ασφάλεια και για τους ανθρώπους που ζουν κοντά σε περιοχές πιθανής κρίσης.

    Το έλλειμμα βρίσκεται αλλού. Η αποκλιμάκωση δεν συνοδεύτηκε από ανάκληση της τουρκικής απειλής. Η Άγκυρα διατηρεί τη δυνατότητα να προβάλλει το ενδεχόμενο πολέμου ως συνέπεια μίας ελληνικής απόφασης. Φέρει την ευθύνη για αυτόν τον εξαναγκασμό. Η ελληνική κυβέρνηση οφείλει να εξηγήσει πώς η πολιτική της περιορίζει την αποτελεσματικότητά του.

    Το δικαίωμα χρειάζεται ακριβή υπεράσπιση

    Η Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας, η UNCLOS, επιτρέπει χωρική θάλασσα έως δώδεκα ναυτικά μίλια. Στις απέναντι ή γειτονικές ακτές, όπου οι ζώνες επικαλύπτονται, ισχύουν κανόνες οριοθέτησης. Το άρθρο 15 προβλέπει τη μέση γραμμή, αν δεν υπάρχει άλλη συμφωνία, με εξαιρέσεις για ιστορικό τίτλο ή ειδικές περιστάσεις. Η επέκταση απαιτεί σεβασμό στα ισχύοντα σύνορα και στις διεθνείς υποχρεώσεις της χώρας.

    Η Τουρκία δεν συμμετέχει στη Σύμβαση. Αυτό δεν την απαλλάσσει από τους κανόνες της που αποτελούν διεθνές εθιμικό δίκαιο. Στην απόφαση για την υπόθεση Νικαράγουας κατά Κολομβίας, το 2012, το Διεθνές Δικαστήριο αναγνώρισε ρητά τον εθιμικό χαρακτήρα του κανόνα των δώδεκα ναυτικών μιλίων. Η ελληνική θέση έχει επομένως βάση που υπερβαίνει τη συμμετοχή σε μία συνθήκη.

    Χρειάζεται επίσης να ξεχωρίζουμε τη χωρική θάλασσα από την ΑΟΖ και την υφαλοκρηπίδα. Στην πρώτη ασκείται κυριαρχία, ενώ στις άλλες ασκούνται συγκεκριμένα κυριαρχικά δικαιώματα. Η ύπαρξη δικαιωμάτων ενός νησιού σε ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδα δεν προδικάζει πόσο θα επηρεάσει την τελική γραμμή οριοθέτησης. Η σχετική νομολογία εξετάζει τη γεωγραφία και το δίκαιο αποτέλεσμα. Η υπεράσπιση των ελληνικών θέσεων αποδυναμώνεται όταν μετατρέπει διαφορετικά νομικά ζητήματα σε μία γενική υπόσχεση αυτόματης δικαίωσης.

    Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών επικαλείται τη γεωγραφία του Αιγαίου και περιορισμούς στη ναυσιπλοΐα για να αμφισβητήσει την επέκταση. Η διεθνής ναυσιπλοΐα, όμως, προστατεύεται και μέσα σε χωρικά ύδατα, μέσω της αβλαβούς διέλευσης. Όπου πληρούνται οι προϋποθέσεις, εφαρμόζεται και το καθεστώς διέλευσης από διεθνή στενά.

    Υπάρχουν πρακτικά ζητήματα προς ρύθμιση. Κανένα δεν νομιμοποιεί στρατιωτική απειλή για να εμποδιστεί η άσκηση νόμιμου δικαιώματος. Το άρθρο 2 παράγραφος 4 του Χάρτη του ΟΗΕ απαγορεύει την απειλή ή χρήση βίας κατά της εδαφικής ακεραιότητας ή της πολιτικής ανεξαρτησίας άλλου κράτους.

    Πότε δικαιολογείται η αναμονή

    Ο ισχυρότερος αντίλογος στην απαίτηση άμεσης επέκτασης αφορά στις συνέπειες. Μία κυβέρνηση οφείλει να συνεκτιμά την ετοιμότητα των Ενόπλων Δυνάμεων, την αντοχή της οικονομίας, την προστασία υποδομών και την πραγματική στάση των συμμάχων. Οι πολίτες θα υποστούν το κόστος μίας λανθασμένης εκτίμησης. Η πολιτική ηγεσία έχει ευθύνη να τους προστατεύσει και από την επιθετικότητα του γείτονα και από τη δική της ενδεχόμενη απρονοησία.

    Τα δημόσια στοιχεία δεν επιτρέπουν ασφαλή πρόβλεψη ότι η Τουρκία θα πολεμήσει ή ότι απλώς μπλοφάρει. Δεν επιτρέπουν ούτε να επιλέξουμε υπεύθυνα, σε ένα άρθρο, ημερομηνία και γεωγραφική σειρά επέκτασης. Η προετοιμασία μπορεί να δικαιολογεί αναμονή. Η κυβέρνηση, πάντως, οφείλει να λογοδοτεί για την πρόοδο της προετοιμασίας, με τρόπο που προστατεύει τις επιχειρησιακές πληροφορίες.

    Εδώ βρίσκεται η διαφορά ανάμεσα στη σύνεση και στην υποχωρητικότητα. Η σύνεση βελτιώνει τις συνθήκες μίας μελλοντικής απόφασης. Η υποχωρητικότητα αρχίζει όταν η αποφυγή της τουρκικής αντίδρασης γίνεται μόνιμος όρος για κάθε ελληνική πρωτοβουλία. Τότε το δικαίωμα μπορεί να διατηρείται ακέραιο στα επίσημα κείμενα, ενώ η άσκησή του απομακρύνεται διαρκώς.

    Η σημερινή κυβερνητική στάση είναι θεμιτή ως διαχείριση κινδύνου, αλλά δεν αρκεί ως ολοκληρωμένη απάντηση στον εξαναγκασμό. Τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι ο διάλογος δεν έχει εξαλείψει την απειλή, χωρίς να στοιχειοθετούν παραχώρηση δικαιωμάτων. Η πολιτική αξιολόγηση πρέπει να μετρά την πρόοδο στην αντιμετώπισή της, μαζί με τα οφέλη της αποκλιμάκωσης.

    Η παρατεταμένη αναβολή μπορεί να ενισχύει την εκτίμηση της Άγκυρας ότι η πίεση αρκεί για να εμποδίζει ελληνικές αποφάσεις. Αυτός είναι στρατηγικός κίνδυνος. Δεν αποδεικνύει ότι κάθε καθυστέρηση οφείλεται στην Τουρκία. Για αυτό η Αθήνα χρειάζεται κριτήρια επιτυχίας που να υπερβαίνουν την αποφυγή ενός θερμού επεισοδίου.

    Μία πολιτική με απαιτήσεις και δυνατότητα εφαρμογής

    Η ισχυρότερη επιλογή για την Ελλάδα είναι, κατά την εκτίμησή μου, η άσκηση των δικαιωμάτων της ύστερα από προετοιμασία. Η εφαρμογή μπορεί να γίνει σταδιακά, με σαφή στόχο να μειωθεί η επιρροή της απειλής στις αποφάσεις της. Μία τέτοια στρατηγική απαιτεί συνέχεια, πόρους και αποδοχή πολιτικού κόστους. Η διακήρυξη αποφασιστικότητας είναι το ευκολότερο μέρος της.

    Πρώτη προϋπόθεση είναι η ολοκληρωμένη προετοιμασία. Περιλαμβάνει ακριβή νομική και υδρογραφική εργασία, σχεδιασμό για τη ναυσιπλοΐα, έλεγχο στρατιωτικής ετοιμότητας και σχέδια αντιμετώπισης οικονομικών ή άλλων πιέσεων. Η αποτροπή χρειάζεται ικανότητα διαχείρισης μίας παρατεταμένης κρίσης. Η επιλογή του χρόνου αποκτά ουσία όταν οι αρμόδιοι μπορούν να εξηγήσουν ποια εμπόδια έχουν ξεπεραστεί και ποιες εκκρεμότητες απομένουν.

    Η σταδιακή εφαρμογή μπορεί να υπηρετήσει αυτή την προετοιμασία. Χρειάζεται, όμως, να διακρίνεται καθαρά από τη μόνιμη αποδοχή μικρότερου εύρους σε συγκεκριμένες περιοχές. Κάθε επιμέρους βήμα πρέπει να διατηρεί τις επόμενες επιλογές ανοιχτές και να εντάσσεται σε συνολικό σχεδιασμό. Διαφορετικά, υπάρχει ο κίνδυνος οι ευκολότερες κινήσεις να υποκαθιστούν χωρίς χρονικό όριο την αντιμετώπιση του δυσκολότερου προβλήματος.

    Δεύτερη προϋπόθεση είναι η σύνδεση της άρσης της απειλής με συγκεκριμένα οφέλη που επιδιώκει η Άγκυρα. Η κυβέρνηση έχει ήδη θέσει σχετικό όρο για την ειδική συμφωνία συμμετοχής της Τουρκίας στο SAFE. Πρόκειται για το ευρωπαϊκό χρηματοδοτικό εργαλείο αμυντικών προμηθειών. Η κατεύθυνση είναι εύλογη. Απαιτούνται, ωστόσο, συμμαχίες και γνώση των θεσμικών ορίων. Ο κανονισμός επιτρέπει, υπό όρους, εξαρτήματα τρίτων χωρών. Η Αθήνα δεν ελέγχει κάθε διμερή αμυντική συνεργασία ευρωπαϊκού κράτους.

    Σύμφωνα με μελέτη του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Εξωτερικών Σχέσεων (ECFR), οι κυρώσεις από μόνες τους δύσκολα αλλάζουν τουρκικές θέσεις που η Άγκυρα θεωρεί ζωτικές. Προτείνουν συγκεκριμένα ανταλλάγματα έναντι σαφών δεσμεύσεων, με έλεγχο της εφαρμογής τους. Για την Ελλάδα, μία τέτοια λογική έχει νόημα εφόσον η εγκατάλειψη του εξαναγκασμού αποτελεί πραγματική προϋπόθεση συνεργασίας. Η αποχή από απειλές δεν μπορεί να αγοράζεται με παραίτηση του απειλούμενου από δικαιώματα.

    Τρίτη προϋπόθεση είναι η συνεπής χρήση των συμμαχικών θεσμών. Το Βορειοατλαντικό Σύμφωνο δεσμεύει τα μέλη του στην ειρηνική επίλυση των διαφορών. Προβλέπει επίσης διαβουλεύσεις όταν ένα μέλος θεωρεί ότι απειλείται. Αυτές οι δυνατότητες χρειάζονται συγκεκριμένη διπλωματική προετοιμασία και αιτήματα προς τους συμμάχους. Η ιδιότητα του μέλους δεν εξασφαλίζει αυτόματα ούτε πολιτική καταδίκη της Άγκυρας ούτε στρατιωτική συνδρομή.

    Οι δίαυλοι με την Τουρκία πρέπει να παραμείνουν λειτουργικοί. Η δυνατότητα άμεσης επικοινωνίας περιορίζει τον κίνδυνο λανθασμένων υπολογισμών και βοηθά κάθε πλευρά να κατανοεί τις αποφάσεις της άλλης. Το περιεχόμενο και τα αποτελέσματα των συνομιλιών έχουν μεγαλύτερη σημασία από τον αριθμό των συναντήσεων.

    Μία χώρα που αισθάνεται ισχυρή μπορεί να επιλέξει τη στιγμή της ενέργειάς της και να αναλάβει την ευθύνη της επιλογής. Οφείλει επίσης να εξηγεί γιατί η αναμονή υπηρετεί τον σκοπό της. Η κυβέρνηση δικαιούται να χειρίζεται διακριτικά τα επιχειρησιακά ζητήματα. Δεν δικαιούται απεριόριστη πολιτική πίστωση επειδή επαναλαμβάνει ότι το δικαίωμα παραμένει διαθέσιμο.

    Η Ελλάδα χρειάζεται ελευθερία να αποφασίζει για τη νόμιμη άσκηση των δικαιωμάτων της, χωρίς εξάρτηση από την τουρκική ανοχή. Όσο αυτό δεν επιτυγχάνεται, η απειλή παράγει όφελος για εκείνον που τη διατηρεί. Και η Αθήνα οφείλει να δείξει πώς σκοπεύει να του το στερήσει.

    Σχετικά Άρθρα