Χριστοδουλίδης: «Να βάλουμε τέλος στην αποικιοκρατική κληρονομιά» των βρετανικών βάσεων

Η Λευκωσία βάζει ανοιχτά στο τραπέζι το μέλλον των βρετανικών βάσεων σε Ακρωτήρι και Δεκέλεια. Ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, δηλώνει ότι ήρθε η ώρα να τερματιστεί η «αποικιοκρατική κληρονομιά» που εκπροσωπούν οι κυρίαρχες βάσεις και, την ίδια στιγμή, εύχεται να δει το Ηνωμένο Βασίλειο να επιστρέφει στην Ευρωπαϊκή Ένωση, δέκα χρόνια μετά το Brexit.

Οι δηλώσεις έγιναν σε συνέντευξή του στη βρετανική εφημερίδα Observer και προκαλούν αίσθηση, καθώς έρχονται σε μια περίοδο έντονης γεωπολιτικής έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο και λίγες μέρες πριν από τη σύνοδο κορυφής ΕΕ – Ηνωμένου Βασιλείου.

Στο τραπέζι το καθεστώς των βρετανικών βάσεων

Μιλώντας από το Προεδρικό Μέγαρο στη Λευκωσία, ο Κύπριος Πρόεδρος υπογράμμισε ότι οι σχέσεις με το Ηνωμένο Βασίλειο έχουν αλλάξει ριζικά από το 1960, όταν καθορίστηκε το καθεστώς των κυρίαρχων βάσεων. «Πρέπει να βάλουμε τέλος σε αυτή την αποικιοκρατική κληρονομιά», τόνισε, διευκρινίζοντας ότι η θέση του δεν συνδέεται με αντιβρετανικά αισθήματα.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η βρετανική κυβέρνηση δεν έχει αποκλείσει το ενδεχόμενο να συζητήσει το ζήτημα. Ο Χριστοδουλίδης δεν αποκάλυψε ποια λύση θα επιδιώξει η Λευκωσία. Υπάρχουν διαφορετικές επιλογές, εξήγησε, όμως δεν σκοπεύει να τις παρουσιάσει δημόσια, καθώς κάτι τέτοιο δεν θα ήταν σεβαστό απέναντι στη βρετανική πλευρά.

Η συζήτηση για τις βάσεις αναζωπυρώθηκε μετά την επίθεση με μη επανδρωμένο αεροσκάφος εναντίον της βρετανικής εγκατάστασης στο Ακρωτήρι, η οποία αποδόθηκε σε συμμάχους του Ιράν στην περιοχή. Το περιστατικό οδήγησε στην αποστολή πολεμικών πλοίων και συστημάτων αντιμετώπισης drones στην Κύπρο από την Ελλάδα και τη Γαλλία, ενώ επανέφερε στο προσκήνιο τη συζήτηση για τον ρόλο της ΕΕ στην κοινή άμυνα.

«Θα ήθελα τη Βρετανία ξανά στην ΕΕ ακόμη και την επόμενη εβδομάδα»

Ο Χριστοδουλίδης τάσσεται υπέρ της πλήρους επιστροφής του Ηνωμένου Βασιλείου στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Δήλωσε μάλιστα ότι θα επιθυμούσε να δει τη Βρετανία να επανεντάσσεται ακόμη και την επόμενη εβδομάδα.

«Μπορώ να σας πω εκ μέρους των 27 κρατών μελών ότι όλες οι χώρες θα καλωσόριζαν το ενδεχόμενο επανένταξης του Ηνωμένου Βασιλείου. Το εμπόδιο δεν προέρχεται από την ευρωπαϊκή πλευρά», ανέφερε.

Κατά την εκτίμησή του, μια τέτοια εξέλιξη θα ενίσχυε την ΕΕ σε μια περίοδο διεθνούς αστάθειας και θα έδινε στη Βρετανία τη δυνατότητα να αντιμετωπίσει πιο αποτελεσματικά κρίσιμα ζητήματα, μεταξύ των οποίων το μεταναστευτικό.

Το επιχείρημα του μεταναστευτικού

Ο Κύπριος Πρόεδρος επικαλέστηκε την εμπειρία της χώρας του, υποστηρίζοντας ότι η συνεργασία με την ΕΕ συνέβαλε στη μείωση της παράτυπης μετανάστευσης προς την Κύπρο κατά 90% και στην αύξηση των επιστροφών μεταναστών κατά 85%. «Εάν είμαστε μαζί, είμαστε πολύ ισχυρότεροι», σημείωσε, εκτιμώντας ότι σήμερα το Ηνωμένο Βασίλειο χρειάζεται την ΕΕ περισσότερο απ’ όσο η Ένωση το Λονδίνο.

Σταδιακή προσέγγιση αντί για άμεση επανένταξη

Παρά τη στήριξή του, ο Χριστοδουλίδης αναγνωρίζει ότι μια άμεση διαδικασία επανένταξης δεν θα ήταν πολιτικά εύκολη για τη βρετανική κυβέρνηση. Το πιθανότερο σενάριο, εκτιμά, είναι να προηγηθεί μια σταδιακή προσέγγιση, με συμφωνίες που θα φέρουν το Ηνωμένο Βασίλειο πιο κοντά στο καθεστώς κράτους μέλους, χωρίς επίσημη επιστροφή.

Ξεκαθάρισε, ωστόσο, ότι μια τέτοια σχέση δεν μπορεί να στηρίζεται στην επιλεκτική αποδοχή μόνο των προνομίων που εξυπηρετούν το Λονδίνο. «Κανείς δεν θα επιθυμούσε μια επιλεκτική συμμετοχή», σημείωσε, θέτοντας ως προϋπόθεση την αποδοχή των υποχρεώσεων που συνοδεύουν μια στενότερη ευρωπαϊκή συνεργασία.

Τι συζητούν Λονδίνο και Βρυξέλλες

Η συνέντευξη δίνεται την ώρα που βρίσκονται σε εξέλιξη συζητήσεις για την ενίσχυση των σχέσεων ΕΕ – Ηνωμένου Βασιλείου. Στο τραπέζι βρίσκονται:

• η ελεύθερη μετακίνηση των νέων,
• τα δίδακτρα στα βρετανικά πανεπιστήμια για φοιτητές από κράτη της ΕΕ,
• η διευκόλυνση του εμπορίου αγροτικών προϊόντων,
• η συνεργασία για τις εκπομπές ρύπων.

Οι συνομιλίες αναμένεται να βρεθούν στο επίκεντρο της συνόδου κορυφής ΕΕ – Ηνωμένου Βασιλείου, που έχει προγραμματιστεί για τις 20 Νοεμβρίου στις Βρυξέλλες.

Έξι στους δέκα Βρετανούς θεωρούν λάθος το Brexit

Η κοινή γνώμη στη Βρετανία φαίνεται να έχει αλλάξει. Δημοσκόπηση της YouGov που επικαλείται ο Observer καταγράφει ότι σχεδόν έξι στους δέκα ερωτηθέντες θεωρούν πλέον το Brexit λάθος, ενώ το 55% τάσσεται υπέρ της επιστροφής στην ΕΕ. Αντίθετη άποψη έχει το 34%, στοιχείο που δείχνει ότι η διαφωνία στη βρετανική κοινωνία παραμένει ζωντανή.