«ΜΠΛΟΚΟ» ΣΤΗ ΝΥΧΤΕΡΙΝΗ ΟΔΗΓΗΣΗ: ΠΟΙΟΙ ΟΔΗΓΟΙ ΘΑ ΜΠΟΥΝΕ ΣΕ LOCKDOWN ΤΑ ΒΡΑΔΙΑ;

Ευρωπαϊκός συναγερμός για την οδική ασφάλεια: Σημαντικοί περιορισμοί στη νυχτερινή κυκλοφορία τίθενται ήδη σε εφαρμογή για συγκεκριμένες ομάδες οδηγών, ενώ στο τραπέζι βρίσκεται η επέκταση των μέτρων και στους ηλικιωμένους.

Ραγδαίες είναι οι εξελίξεις στο μέτωπο της οδικής ασφάλειας σε ολόκληρη την Ευρώπη, καθώς οι αρχές προχωρούν στη λήψη αυστηρών μέτρων για τον περιορισμό των τροχαίων ατυχημάτων. Στο επίκεντρο των νέων νομοθετικών πρωτοβουλιών βρίσκεται η νυχτερινή οδήγηση, η οποία αντιμετωπίζεται πλέον ως ένας αυξημένος παράγοντας κινδύνου. Ήδη, κράτη-μέλη περιορίζουν δραστικά το δικαίωμα μετακίνησης ορισμένων κατηγοριών οδηγών μετά τη δύση του ηλίου, ενώ φουντώνει η συζήτηση για την υιοθέτηση ακόμα πιο διευρυμένων απαγορεύσεων.

Η αρχή έγινε με τους νέους και δοκιμαστικούς οδηγούς

Η αρχή των αυστηρών περιορισμών πραγματοποιήθηκε από τη Φινλανδία, όπου απαγορεύθηκε ρητά η οδήγηση κατά τις νυχτερινές ώρες (00:00 έως 05:00) για τους οδηγούς ηλικίας 17 ετών. Παρότι οι νέοι αυτοί κατέχουν νόμιμη άδεια οδήγησης, η πρόσβασή τους στο όχημα κατά τις πρώτες πρωινές ώρες θεωρήθηκε υψηλού κινδύνου.

Στην ίδια κατεύθυνση κινείται και η Βόρεια Ιρλανδία, η οποία εισήγαγε παρόμοιους κανόνες για τους νέους οδηγούς που βρίσκονται σε καθεστώς δοκιμαστικής περιόδου, απαγορεύοντάς τους να μεταφέρουν συνεπιβάτες κατά τη διάρκεια της νύχτας.

Στο «στόχαστρο» και οι ηλικιωμένοι οδηγοί

Η επιτυχής εφαρμογή αυτών των μέτρων έχει ανοίξει τη συζήτηση για την επέκταση των περιορισμών σε μια ακόμα ευαίσθητη ομάδα: τους ηλικιωμένους οδηγούς.

Επιστημονικές έρευνες συνδέουν τη γήρανση με φυσιολογικούς παράγοντες που επιβαρύνουν την ικανότητα οδήγησης στο σκοτάδι:

Μειωμένη προσαρμοστικότητα της όρασης και αυξημένη ευαισθησία στη θάμβωση από τα φώτα των αντίθετα κινούμενων οχημάτων.
Επιβράδυνση των αντανακλαστικών και περιορισμένη αντίληψη υπό συνθήκες χαμηλού φωτισμού.

Η πρόταση για απαγόρευση της νυχτερινής οδήγησης στους ηλικιωμένους προβάλλεται από τους υποστηρικτές της ως μια «μέση λύση». Αντί για την οριζόντια αφαίρεση του διπλώματος, επιτρέπει στους μεγαλύτερους σε ηλικία πολίτες να διατηρήσουν την ανεξαρτησία τους για τις καθημερινές τους υποχρεώσεις (ιατρικές επισκέψεις, αγορές) κατά τις ασφαλέστερες πρωινές και μεσημβρινές ώρες.

Αντιδράσεις και ο κίνδυνος της κοινωνικής απομόνωσης

Παρά τα επιχειρήματα περί ασφάλειας, η πρόταση συγκεντρώνει έντονες ενστάσεις, καθώς σε αντίθεση με τους νέους οδηγούς, στους ηλικιωμένους ο περιορισμός αυτός θα είχε μόνιμο χαρακτήρα.

Τα κύρια σημεία προβληματισμού εστιάζουν σε:

Κίνδυνο απομόνωσης: Ιδιαίτερα σε ημιαστικές ή αγροτικές περιοχές χωρίς επαρκή δημόσια συγκοινωνία, η αδυναμία νυχτερινής μετακίνησης δυσκολεύει την κάλυψη έκτακτων αναγκών.
Πραγματικές συνήθειες: Στατιστικά στοιχεία αποδεικνύουν ότι η πλειονότητα των ηλικιωμένων αποφεύγει ήδη οικειοθελώς τη νυχτερινή οδήγηση, καθιστώντας έναν οριζόντιο νόμο πιθανώς υπερβολικό.

Τα εναλλακτικά μέτρα στο τραπέζι

Προκειμένου να αποφευχθούν οι οριζόντιες απαγορεύσεις, αρκετές ευρωπαϊκές χώρες εξετάζουν ήδη ηπιότερα, αλλά ουσιαστικά μέτρα ελέγχου.

Αύξηση υποχρεωτικών ιατρικών εξετάσεων: Εντατικοποίηση των ελέγχων όρασης και ακοής ανά τακτά χρονικά διαστήματα.
Γνωστικά τεστ: Χώρες όπως η Βρετανία εξετάζουν την εισαγωγή ειδικών γνωστικών δοκιμασιών. Σε περίπτωση αποτυχίας, προβλέπεται η οριστική αφαίρεση της άδειας οδήγησης.

Στόχος των ευρωπαϊκών αρχών δεν είναι ο καθολικός αποκλεισμός των ηλικιωμένων από τους δρόμους, αλλά η διασφάλιση ότι πίσω από το τιμόνι βρίσκονται αποκλειστικά άτομα που μπορούν να οδηγήσουν με ασφάλεια για τους ίδιους και τους γύρω τους.