ΑΠΑΝΩΤΟ ΞΕΦΤΙΛΙΣΜΑ Ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΜΕΡΕΣ ΑΙ – ΚΟΛΛΑΕΙ ΞΑΝΑ Κ’ ΞΑΝΑ

Η κυβέρνηση έσπευσε να πουλήσει στους πολίτες το αφήγημα του «επιτελικού κράτους» που θα έβαζε τάξη στους δρόμους με τεχνητή νοημοσύνη. Η πραγματικότητα, όπως αποτυπώνεται στα γεγονότα, είναι μια αλυσίδα προχειρότητας, καθυστερήσεων, τεχνικών αποτυχιών και νομικών κινδύνων που δείχνει ξεκάθαρα: όταν βιάζεσαι να στήσεις εισπρακτικούς μηχανισμούς πριν εξασφαλίσεις υποδομές, νομοθεσία και τεχνική ετοιμότητα, το αποτέλεσμα είναι διαδοχικά ναυάγια.

1. Ο Διαγωνισμός – Από Προκήρυξη σε Ματαίωση, Επαναπροκήρυξη και Ξανά Αναστολή

• Τέλη Απριλίου. Προκήρυξη από το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης για την προμήθεια, εγκατάσταση, λειτουργία και συντήρηση δικτύου καμερών καταγραφής παραβάσεων ΚΟΚ (προϋπολογισμός 35,5 εκατ. € + ΦΠΑ, διάρκεια 6 ετών).
• Μάιος. Ματαίωση μετά από προδικαστικές προσφυγές της κοινοπραξίας Neurosoft–OTS, του ομίλου AKTOR και της Maycon. Οι ενστάσεις αφορούσαν τεχνικές προδιαγραφές που, σύμφωνα με τους προσφεύγοντες, «έδειχναν» συγκεκριμένο κατασκευαστή.
• Αρχές Ιουνίου. Επαναπροκήρυξη με τροποποιήσεις.
• 6 Ιουλίου. Προσωρινή αναστολή της διαδικασίας από την Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ), που έκανε δεκτά τα αιτήματα προσωρινής προστασίας των εταιρειών Maycon και Aktor. Η Αρχή έκρινε ότι οι αιτιάσεις χρειάζονται περαιτέρω εξέταση και ότι η συνέχιση θα μπορούσε να προκαλέσει βλάβη στα συμφέροντά τους.

Το αποτέλεσμα; Ο διαγωνισμός «κολλάει» ξανά, λίγες εβδομάδες μετά την επαναπροκήρυξή του. Η βιασύνη της κυβέρνησης να τρέξει τη διαδικασία δεν επέτρεψε σωστή προετοιμασία, με αποτέλεσμα επαναλαμβανόμενες προσφυγές και αναστολές.

2. Το Πιλοτικό Σύστημα στην Αττική, 90-95% Λάθος Ποσοστό Μόλις 8 κάμερες λειτουργούν πιλοτικά. Και ήδη το σύστημα έχει κρασάρει.

• Το AI «βλέπει» οδηγούς να μιλάνε στο τηλέφωνο ενώ απλώς ξύνουν το κεφάλι τους ή κρατάνε συσκευή ατμίσματος.
• Καταγράφει «μη χρήση ζώνης» σε σκούρα ρούχα, κασκόλ ή λόγω αντανακλάσεων στο παρμπρίζ.
• Μοιράζει πρόστιμα σε φανταστικούς συνοδηγούς που δήθεν δεν φορούν ζώνη, ενώ στο αυτοκίνητο είναι μόνο ο οδηγός.
• Ρίχνει κλήσεις για παραβίαση κόκκινου ενώ υπάρχει τροχονόμος που ρυθμίζει την κυκλοφορία.

Σε μία μόνο υπηρεσία Τροχαίας στην Αττική, μέσα σε ενάμιση μήνα το σύστημα «έκοψε» 13.000 κλήσεις. Από τις 5.500 που ελέγχθηκαν χειροκίνητα:

• Μόλις 400 ήταν σωστές.
• 3.800 αφορούσαν «μέση ταχύτητα», μέθοδο για την οποία δεν υπάρχει νομοθετικό υπόβαθρο στην Ελλάδα.
• 1.300 ήταν απλά «αποκυήματα» του λογισμικού.

Η Τροχαία έχει μετατραπεί σε υπηρεσία βιντεοκριτικής. Αστυνομικοί κάθονται μπροστά σε οθόνες αντί να είναι στους δρόμους. Το σύστημα σταμάτησε να βεβαιώνει παραβάσεις γιατί δεν υπάρχει διασύνδεση με το gov.gr και δεν υπάρχει προσωπικό να ελέγχει τις φωτογραφίες. Οι κάμερες έγιναν ακριβό ντεκόρ.

3. Οι Συνέπειες για τους ΠολίτεςΌταν οι κάμερες γίνουν 388 στην Αττική (σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό) και μετά χιλιάδες σε όλη τη χώρα, ποιος θα ελέγχει τις δεκάδες χιλιάδες κλήσεις καθημερινά; Κανείς.

Το βάρος της απόδειξης πέφτει στον πολίτη, θα λαμβάνει πρόστιμο + ενδεχόμενη αφαίρεση διπλώματος και θα πρέπει να τρέχει σε ουρές στα τμήματα για να αποδείξει το αυτονόητο.

4. Προσωπικά Δεδομένα και Νομικό ΝαυάγιοΤο σύστημα καταγράφει το εσωτερικό των οχημάτων και τη συμπεριφορά των οδηγών. Ζητήματα:

• Πού αποθηκεύονται οι φωτογραφίες;
• Ποιος τις ελέγχει;
• Υπάρχει επαρκής νομική θωράκιση;

Η ιστορία επαναλαμβάνεται. Το προηγούμενο μεγάλο φιάσκο με το σύστημα C4I και τις κάμερες κυκλοφορίας κατέληξε στα σκουπίδια μετά από αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας και της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα. Η κυβέρνηση φαίνεται να αγνοεί αυτό το νομικό βατερλώ και βιάζεται να φτιάξει «κοινό ψηφιακό backend» για αυτόματη είσπραξη μέσω Taxisnet.  Ένα Συνεχές Μοτίβο Βιασύνης και ΑποτυχίαςΑπό τον διαγωνισμό που κολλάει κάθε λίγες εβδομάδες, μέχρι το πιλοτικό σύστημα που παράγει 90-95% λάθος κλήσεις, μέχρι την απουσία νομοθετικού πλαισίου και τεχνικής ετοιμότητας. Η κυβέρνηση βιάστηκε να αγοράσει «έξυπνα» εργαλεία εισπρακτικού χαρακτήρα πριν λύσει τα βασικά προβλήματα (νομοθεσία, διασύνδεση συστημάτων, προσωπικό, προστασία δεδομένων). Το αποτέλεσμα είναι ένα τεχνολογικό και διοικητικό ναυάγιο που κοστίζει χρήματα, χρόνο και αξιοπιστία του κράτους. Όταν το ένα φιάσκο διαδέχεται το άλλο με τόση ταχύτητα, το πρόβλημα είναι διοικητικό.