ΑΔΙΑΝΟΗΤΗ ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΝΙΚΟ ΤΣΑΦΟ: ΕΠΕΝΔΥΕΙ ΣΤΟΝ ΜΕΓΑΛΟΜΕΤΟΧΟ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΠΟΥ ΑΝΤΑΓΩΝΙΖΕΤΑΙ ΤΟΝ ΚΑΘΕΤΟ ΔΙΑΔΡΟΜΟ ΥΠΕΡ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΑΣ!

Ο ΑΡΜΟΔΙΟΣ ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ, ΕΠΕΝΔΥΕΙ ΣΕ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΑ ΠΟΥ ΤΟΡΠΙΛΙΖΟΥΝ ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΜΦΕΡΟΝ… ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΟ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟ ΠΑΓΚΟΣΜΙΩΣ!

Ο Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκος Τσάφος, ναι αυτός που είχε εξοργίσει το πανελλήνιο όταν είχε αποκαλυφθεί ότι αποκαλούσε τα κατεχόμενα με το απεχθές όνομα που χρησιμοποιεί η Τουρκία, δίνοντάς τους κρατική οντότητα, αρμόδιος για τα ενεργειακά θέματα, δηλώνει στο πόθεν έσχες του σημαντικές τοποθετήσεις σε μετοχές, ομόλογα και αμοιβαία κεφάλαια ύψους περίπου 480.000 δολαρίων, μαζί με καταθέσεις σε αμερικανικές τράπεζες. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται και funds της σειράς Vanguard Target Retirement (τα γνωστά target-date retirement funds της Vanguard).

Η Vanguard όμως, μέσω των διαφόρων οντοτήτων της (Vanguard Portfolio Management, Vanguard Capital Management κ.ά.), είναι ένας από τους μεγαλύτερους θεσμικούς μετόχους της αμερικανικής Cheniere Energy (LNG), του μεγαλύτερου εξαγωγέα αμερικανικού LNG. Οι τοποθετήσεις της Vanguard στη Cheniere φτάνουν σε σημαντικά ποσοστά του μετοχικού κεφαλαίου της εταιρείας.

Επιπλέον, τα Vanguard Target Retirement funds είναι funds of funds: επενδύουν κυρίως σε άλλα index funds της Vanguard (όπως το Total Stock Market Index Fund), τα οποία με τη σειρά τους κατέχουν μετοχές της Cheniere ως μέρος των ευρέων αμερικανικών δεικτών.

Η Cheniere, η Botas και ο ανταγωνισμός με τη Venture Global

Η Cheniere έχει υπογράψει συμφωνία με την τουρκική κρατική εταιρεία Botas για προμήθεια περίπου 1,2 δισ. κυβικών μέτρων LNG σε διάστημα ενός έτους, στο πλαίσιο ευρύτερης σειράς συμβολαίων της Τουρκίας για διαφοροποίηση των πηγών της.

Παράλληλα, η Cheniere είναι άμεσος ανταγωνιστής της Venture Global στην αμερικανική αγορά εξαγωγών LNG. Η Venture Global έχει υπογράψει μακροχρόνιες συμφωνίες με ελληνικές οντότητες (Atlantic SEE LNG Trade, κοινοπραξία AKTOR και ΔΕΠΑ Εμπορίας) για προμήθεια LNG που θα διοχετευτεί μέσω του Κάθετου Διαδρόμου, ενώ κατέχει και σημαντικό ποσοστό χωρητικότητας στο FSRU Αλεξανδρούπολης.

Ο Κάθετος Διάδρομος αποτελεί στρατηγικό project εθνικής σημασίας για την Ελλάδα: επιτρέπει τη ροή αμερικανικού LNG από τον Νότο προς τα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη, ενισχύοντας τον ρόλο της χώρας ως ενεργειακής πύλης, προσδίδοντας έτσι μόχλευση στην γεωπολιτική ισχύ της πατρίδας μας για πρώτη φορά τις τελευταίες δεκαετίες, αφού κάθε αντίστοιχη προσπάθεια είχε καταρρεύσει από οργανωμένα σαμποτάζ, στα οποία δυστυχώς συμμετείχαν (και φαίνεται όχι μόνον «ακούσια») και Έλληνες πολιτικοί!

Ο Αλέξανδρος Εξάρχου (AKTOR / Atlantic SEE) έχει δημόσια προειδοποιήσει ότι ανταγωνιστές της Venture Global στις ΗΠΑ προτιμούν εναλλακτικές διαδρομές μέσω Τουρκίας, όπου το αμερικανικό LNG θα μπορούσε να αναμειχθεί με φθηνότερο ρωσικό αέριο — κάτι που δεν είναι εφικτό μέσω Ελλάδας λόγω των ευρωπαϊκών περιορισμών. Τέτοιες εναλλακτικές θα υπονόμευαν την ανταγωνιστικότητα και τη γεωπολιτική αξία του Κάθετου Διαδρόμου.

Ο ρόλος του Τσάφου και η οπτική της σύγκρουσης

Ο ίδιος ο Τσάφος ως υφυπουργός φέρει πολιτική ευθύνη για την ενεργειακή πολιτική της χώρας, συμπεριλαμβανομένων των υποδομών φυσικού αερίου και των διαδρόμων. Η σύνδεση δημιουργεί εύλογα ερωτήματα πρωτοφανούς σύγκρουσης συμφερόντων: ένας αξιωματούχος με πολιτική ευθύνη για ένα project εθνικής σημασίας κατέχει (έστω και έμμεσα, μέσω diversified target-date funds) συμμετοχή σε εταιρεία που είναι μεγαλομέτοχος ανταγωνιστή του project και ταυτόχρονα συνεργάζεται με την Τουρκία!

Ακόμη και αν η θέση της Cheniere μέσα σε ένα ευρύ index fund είναι μικρή ποσοστιαία (και συνεπώς και το προσωπικό οικονομικό όφελος από τις εξελίξεις γύρω από τον Κάθετο Διάδρομο), η οπτική και η αντίληψη σύγκρουσης παραμένουν κολοσσιαίες σε θέματα εθνικής ενεργειακής ασφάλειας και γεωπολιτικής.

Σε ένα περιβάλλον όπου ο Κάθετος Διάδρομος αντιμετωπίζει ανταγωνισμό από εναλλακτικές διαδρομές μέσω Τουρκίας και όπου η Ελλάδα επιδιώκει να εδραιωθεί ως ενεργειακός κόμβος, η κατοχή τέτοιων συμμετοχών από τον αρμόδιο υφυπουργό δημιουργεί εύλογα ερωτήματα διαφάνειας και διαχείρισης συγκρούσεων συμφερόντων.

Σε θέματα που αγγίζουν εθνικά συμφέροντα, η αποφυγή ακόμη και της εντύπωσης σύγκρουσης αποτελεί σημαντικό στοιχείο δημόσιας εμπιστοσύνης. Η πλήρης διαφάνεια στις δηλώσεις περιουσιακών στοιχείων και η σαφής αποστασιοποίηση από οποιεσδήποτε αποφάσεις που θα μπορούσαν να ερμηνευθούν ως σχετικές με ανταγωνιστές του Κάθετου Διαδρόμου θα ήταν το ελάχιστο αναμενόμενο.

Ο Νίκος Τσάφος με το «βεβαρυμένο παρελθόν» αναφορικά με τα εθνικά θέματα, θα έπρεπε ήδη να έχει αποπεμφθεί από τον πρωθυπουργό.