«Abeille Marengo»: Η πρώτη τουρκική πρόκληση έμεινε στη «μάχη του ασυρμάτου» – Σε επιφυλακή οι ελληνικές φρεγάτες

Το γαλλικό ερευνητικό πλοίο ξεκίνησε κανονικά τις βυθομετρικές έρευνες για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου – Η τουρκική φρεγάτα «Gokova» αμφισβήτησε μέσω ασυρμάτου την ελληνική δικαιοδοσία, χωρίς να επιχειρήσει να διακόψει τις εργασίες

Χωρίς περαιτέρω κλιμάκωση ολοκληρώθηκε η πρώτη ημέρα των βυθομετρικών ερευνών του γαλλικού πλοίου «Abeille Marengo» σε διεθνή ύδατα, στο πλαίσιο του έργου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου.

Η πρώτη τουρκική αντίδραση εκδηλώθηκε μέσω ασυρμάτου, όταν η φρεγάτα «Gokova» αμφισβήτησε την ελληνική δικαιοδοσία στην περιοχή και υποστήριξε ότι το ερευνητικό πλοίο πραγματοποιεί εργασίες σε τουρκική υφαλοκρηπίδα. Η ελληνική φρεγάτα «Λήμνος» απάντησε άμεσα, ενώ το γαλλικό πλοίο συνέχισε κανονικά την πορεία και τις έρευνές του.

Η αντιπαράθεση μέσω ασυρμάτου

Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έγιναν γνωστές, η τουρκική φρεγάτα μετέδωσε μήνυμα προς το «Abeille Marengo», υποστηρίζοντας ότι βρίσκεται σε περιοχή τουρκικής υφαλοκρηπίδας και ότι οι δραστηριότητες πραγματοποιούνται με τη συγκατάθεση των αρμόδιων τουρκικών αρχών.

Η απάντηση της ελληνικής φρεγάτας «Λήμνος» ήταν άμεση. Το ελληνικό πολεμικό πλοίο ενημέρωσε ότι το γαλλικό ερευνητικό κινείται εντός ελληνικής υφαλοκρηπίδας και εκτελεί εργασίες βάσει της NAVTEX που έχει εκδώσει το Πολεμικό Ναυτικό.

Η τουρκική πλευρά, σύμφωνα με τις μέχρι τώρα πληροφορίες, δεν επιχείρησε να εμποδίσει τις έρευνες ούτε ζήτησε από το γαλλικό πλοίο να αλλάξει πορεία.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος δήλωσε σχετικά ότι το πλοίο ξεκίνησε τη διαδρομή του και ότι το καλώδιο θα ποντιστεί, ακόμη και σε περιοχή που περιλαμβάνεται στο τουρκολιβυκό μνημόνιο, με άδεια των ελληνικών και κυπριακών αρχών.

Δύο ελληνικές φρεγάτες στην περιοχή

Το «Abeille Marengo» βρίσκεται σε θαλάσσια περιοχή νότια της Καρπάθου, έχοντας περάσει σε διεθνή ύδατα. Κινείται με ιδιαίτερα χαμηλή ταχύτητα, περίπου μισού κόμβου, καθώς πραγματοποιεί λεπτομερή χαρτογράφηση του βυθού.

Η χαμηλή ταχύτητα είναι απαραίτητη για τη λειτουργία των συστημάτων sonar και του υποβρύχιου εξοπλισμού, που καταγράφουν τη μορφολογία του πυθμένα και συμβάλλουν στον προσδιορισμό της ασφαλούς διαδρομής του καλωδίου.

Στην ευρύτερη περιοχή βρίσκονται δύο ελληνικές φρεγάτες. Η «Νικηφόρος Φωκάς» κινείται σε διακριτική απόσταση από το ερευνητικό, ενώ η «Λήμνος» παρακολουθεί και τις κινήσεις της τουρκικής φρεγάτας «Gokova».

Η ελληνική παρουσία έχει ως στόχο την επιτήρηση της περιοχής και τη διασφάλιση της συνέχισης των εργασιών, χωρίς κινήσεις που θα μπορούσαν να προκαλέσουν περαιτέρω ένταση.

Η τουρκική άσκηση «Γαλάζια Φάλαινα»

Παράλληλα, η Αθήνα παρακολουθεί την τουρκική ναυτική άσκηση «Γαλάζια Φάλαινα», η οποία διεξάγεται νοτίως της Ρόδου.

Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, στην ευρύτερη περιοχή έχουν αναπτυχθεί περισσότερα από 14 τουρκικά πολεμικά πλοία, μεταξύ των οποίων φρεγάτες, κορβέτες και πυραυλάκατοι, καθώς και τουλάχιστον έξι υποβρύχια.

Μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η Άγκυρα επιδιώκει άμεση κλιμάκωση στην περιοχή των ερευνών. Ωστόσο, η συγκέντρωση των συγκεκριμένων ναυτικών δυνάμεων παρακολουθείται στενά.

Το ενδεχόμενο μετακίνησης μέρους των τουρκικών μονάδων προς τη θαλάσσια περιοχή όπου επιχειρεί το γαλλικό πλοίο αποτελεί ένα από τα σενάρια που εξετάζονται.

Το χρονοδιάγραμμα της ηλεκτρικής διασύνδεσης

Η νέα φάση των ερευνών ξεκίνησε στις 12 Νοεμβρίου, με το «Abeille Marengo» να αναλαμβάνει τη χαρτογράφηση του βυθού σε διεθνή ύδατα. Η ελληνική NAVTEX καλύπτει τις εργασίες έως τον Μάρτιο του 2027, ενώ στόχος είναι η ολοκλήρωση της συγκεκριμένης φάσης έως τον Ιανουάριο του 2027.

Παράλληλα, η εταιρεία Nexans προχωρά στην κατασκευή του υποθαλάσσιου καλωδίου, το οποίο έχει διάμετρο περίπου 30 εκατοστά και αναμένεται να είναι έτοιμο προς το τέλος του 2027.

Το 2028 προβλέπεται να προχωρήσουν οι εργασίες για τους υποσταθμούς στην Κρήτη και την Κύπρο, ενώ η πόντιση του καλωδίου τοποθετείται στο δεύτερο εξάμηνο του 2029.

Καθώς η διαδρομή προχωρά ανατολικότερα, προς την Κύπρο, αυξάνεται και η γεωπολιτική σημασία του έργου, καθώς η περιοχή περιλαμβάνει θαλάσσιες ζώνες στις οποίες Ελλάδα και Τουρκία διατυπώνουν διαφορετικές θέσεις για την υφαλοκρηπίδα.

Η γαλλική διακοίνωση και το προηγούμενο του 2024

Στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης βρίσκεται και η γαλλική ρηματική διακοίνωση προς την Άγκυρα. Σύμφωνα με την ενημέρωση που έχει λάβει η Αθήνα από τη γαλλική πλευρά, η διακοίνωση είχε ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελούσε αίτημα αδειοδότησης ούτε αναγνώριση τουρκικής θαλάσσιας δικαιοδοσίας.

Η Τουρκία, από την πλευρά της, υποστηρίζει ότι η γαλλική πρεσβεία διαβίβασε σχετική διακοίνωση και ότι στη συνέχεια οι τουρκικές αρχές έδωσαν τη συγκατάθεσή τους για τις εργασίες. Το Παρίσι δεν έχει δημοσιοποιήσει το περιεχόμενό της.

Η περιοχή έχει βρεθεί ξανά στο επίκεντρο ελληνοτουρκικής έντασης τον Ιούλιο του 2024, όταν οι έρευνες του ιταλικού πλοίου «Ievoli Relume» για την ηλεκτρική διασύνδεση είχαν οδηγήσει στην ανάπτυξη ελληνικών και τουρκικών πολεμικών πλοίων. Το επεισόδιο είχε διαρκέσει περίπου 40 ώρες.

Οι επόμενες 24 έως 48 ώρες θεωρούνται κρίσιμες για την πορεία των ερευνών, καθώς θα φανεί εάν η Τουρκία θα περιοριστεί στην αμφισβήτηση μέσω ανακοινώσεων και ασυρμάτου ή εάν θα επιχειρήσει πιο ενεργή παρουσία στην περιοχή.