Axios: Ο Τραμπ απορρίπτει τον πόλεμο και τη συμφωνία με το Ιράν.

Νέα στρατηγική στο μέτωπο της Μέσης Ανατολής χαράσσει ο Λευκός Οίκος, επιλέγοντας τον οικονομικό στραγγαλισμό εναντίον του Ιράν, αντί της αναζωπύρωσης του πολέμου ή μιας εσπευσμένης διπλωματικής συμφωνίας.

Το «τρίτο μονοπάτι» που υιοθέτησε ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, στον απόηχο των ενδιάμεσων εκλογών που επιβάρυναν το πολιτικό κλίμα για τους Ρεπουμπλικανούς, μεταφέρει τη σύγκρουση σε μια φάση διαρκούς αποκλεισμού, εγείροντας παράλληλα ανησυχίες για το ενδεχόμενο μιας νέας, απρόβλεπτης περιφερειακής έκρηξης.

Το «τρίτο μονοπάτι» του Τραμπ
Σύμφωνα με το Axios, όταν ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, συνάντησε τους ομολόγους του της συνόδου της G7 στο Παρίσι την Τρίτη, τους μεταβίβασε ότι ο Τραμπ εξέτασε το ενδεχόμενο επανέναρξης του πολέμου με το Ιράν ή τη σύναψη μιας συμφωνίας, αλλά τελικά επέλεξε μια τρίτη επιλογή: τον στραγγαλισμό του ιρανικού καθεστώτος.

Ο πόλεμος με το Ιράν έχει μετατραπεί σε πολιτικό βάρος για τη δεύτερη θητεία του Τραμπ, κοστίζοντας ακριβά στους Ρεπουμπλικανούς στις ενδιάμεσες κάλπες.

Για μήνες, ο Αμερικανός Πρόεδρος εναλλασσόταν ανάμεσα σε απειλές για πλήρη καταστροφή του Ιράν και εκτιμήσεις ότι η Τεχεράνη θα συνθηκολογήσει προσφέροντάς του τη συμφωνία που επιθυμεί.

Αμερικανός αξιωματούχος που βρίσκεται κοντά στον Τραμπ δήλωσε χαρακτηριστικά στο Axios: «Αναζητούσε τη λύση, αλλά δεν ήταν σίγουρος ποια είναι η καλύτερη πορεία που πρέπει να ακολουθήσει».

Αυτή η εσωτερική συζήτηση προκάλεσε έντονες προστριβές μεταξύ διαφόρων κύκλων στα ανώτατα κλιμάκια της αμερικανικής διοίκησης.

Κάθε ομάδα είχε την υποστήριξη περιφερειακών συμμάχων των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή, με το Ισραήλ να τάσσεται υπέρ της επανέναρξης των στρατιωτικών πληγμάτων και την πλειονότητα των χωρών του Περσικού Κόλπου να αντιτίθεται σε αυτά.

Επιχείρηση «Iron Gate»
Μετά τη συνάντησή του με τον πρωθυπουργό του Κατάρ, σεΐχη Μοχάμεντ μπιν Αμπντουλραχμάν Αλ Θάνι, τη Δευτέρα, ο Τραμπ δήλωσε ότι ένας νέος γύρος επιθέσεων κατά του Ιράν είναι «πολύ απίθανος» και «δεν φαίνεται να είναι απαραίτητος».

Αντ’ αυτού, ο Αμερικανός Πρόεδρος τάχθηκε υπέρ της συνέχισης της οικονομικής καταστολής και του ναυτικού αποκλεισμού του Ιράν, σε συνδυασμό με μια νέα στρατιωτική επιχείρηση υπό την ονομασία «Iron Gate» (Σιδηρά Πύλη).

Στόχος της επιχείρησης είναι η αποκοπή των χερσαίων διαδρόμων που χρησιμοποιεί το Ιράν για τη μεταφορά εξελιγμένων όπλων και τεχνολογίας.

Ο Μάρκο Ρούμπιο εξήγησε τη νέα αμερικανική στρατηγική σε κλειστή συνεδρίαση με τους υπουργούς Εξωτερικών των G7 στο Παρίσι την Τρίτη.

Σύμφωνα με τρεις παριστάμενους, ο Αμερικανός ΥΠΕΞ σημείωσε: «Ο Πρόεδρος δεν έχει μόνο δύο επιλογές. Δεν είναι μόνο η επιστροφή στον πόλεμο ή η υπογραφή μιας γελοίας ειρηνευτικής συμφωνίας. Δεν πρόκειται να κάνουμε μια άτυπη συμφωνία. Η τρίτη επιλογή που έχουμε είναι να συνεχίσουμε να κάνουμε αυτό που κάνουμε τώρα».

Ο Ρούμπιο συμπλήρωσε πως η Ουάσινγκτον συνεχίζει να επιφέρει καίρια οικονομικά πλήγματα στο Ιράν, καθιστώντας δυσκολότερη τη χρηματοδότηση τρομοκρατικών οργανώσεων ή την ανασυγκρότηση του ιρανικού στρατού, ξεκαθαρίζοντας πως δεν υπάρχει ημερομηνία λήξης.

Σύμφωνα με τον ίδιο, ο Τραμπ «δεν βρίσκεται υπό την πίεση κάποιου τεχνητού χρονοδιαγράμματος, οι ίδιοι οι Ιρανοί προκαλούν μεγάλη ζημιά στη δική τους οικονομία».

Το μέτωπο των συμβούλων
Σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, ο Ρούμπιο ήταν μεταξύ των μελών της ομάδας εθνικής ασφαλείας του Τραμπ που πίεσαν για τη στρατηγική του στραγγαλισμού, μαζί με τον υπουργό Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ, τον Διευθυντή της CIA, Τζον Ράτκλιφ, και τον Τζάρεντ Κούσνερ, σύμβουλο και γαμπρό του Αμερικανού Προέδρου.

Η ομάδα αυτή αντιτάχθηκε στην επανέναρξη των εχθροπραξιών, εκτιμώντας ότι οι τρέχουσες θέσεις της Τεχεράνης δεν μπορούν να οδηγήσουν σε μια συμφωνία που εξυπηρετεί τα αμερικανικά συμφέροντα.

Ο ίδιος ο Ρούμπιο εμφανίζεται ιδιαίτερα σκεπτικός ως προς την προοπτική διπλωματικής εξέλιξης.

Σε δηλώσεις του προς δημοσιογράφους μετά τη σύνοδο των G7 ανέφερε: «Το Ιράν θα λάτρευε μια συμφωνία. Το πρόβλημα είναι ότι οι προϋποθέσεις που συνεχίζουν να θέτουν είναι παράλογες. Δηλαδή, δεν είναι καν σοβαροί αυτή τη στιγμή».

Πρόσθεσε δε ότι αυτό θα μπορούσε να αλλάξει εάν οι Ιρανοί νιώσουν μεγαλύτερη οικονομική πίεση.

«Τελικά, πρέπει να φας. Τελικά, οι οικονομικές πραγματικότητες διεισδύουν στο μυαλό ακόμη και του πιο ριζοσπαστικού φανατικού. Οπότε, πιστεύω ότι, με την πάροδο του χρόνου αυτό θα έχει αποτέλεσμα».

Ωστόσο, αρκετοί σύμμαχοι των ΗΠΑ, όπως η Τουρκία, το Ιράκ και το Πακιστάν, εκφράζουν ανησυχίες για την πρόθεση του Τραμπ να παρατείνει την οικονομική ασφυξία.

Αμερικανός αξιωματούχος σημείωσε ότι οι χώρες αυτές φοβούνται πως οι αμερικανικές πιέσεις για διακοπή των συναλλαγών με το Ιράν -συμπεριλαμβανομένης της διακοπής πτήσεων και του κλεισίματος συνόρων- θα προκαλέσουν ασταθείς καταστάσεις στο δικό τους έδαφος.

Η αντίδραση της Τεχεράνης και η διαμεσολάβηση του Κατάρ
Η πορεία που επέλεξε ο Τραμπ βρίσκεται σε πλήρη αντίθεση με την οδηγία που έδωσε στην κυβέρνησή του και στους Φρουρούς της Επανάστασης (IRGC) ο ανώτατος γγέτης του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ.

Ο Χαμενεΐ διέταξε τον τερματισμό του καθεστώτος «ούτε πόλεμος, ούτε συμφωνία», απαιτώντας μια ξεκάθαρη έκβαση στη σύγκρουση. Η πολιτική ηγεσία του Ιράν εξέλαβε την οδηγία αυτή ως πράσινο φως για διαπραγματεύσεις.

Ωστόσο, εάν το σημερινό αδιέξοδο διατηρηθεί και η πίεση ενταθεί, οι IRGC ενδέχεται να το θεωρήσουν ως αφορμή για επιθέσεις στην περιοχή, προκειμένου να διασπάσουν το status quo.

Ο Ντάνι Σιτρίνοβιτς, ειδικός αναλυτής για θέματα Ιράν στο Atlantic Council, υπογράμμισε πως «Το Ιράν δεν έχει καμία πρόθεση να αποδεχθεί απλώς αυτή την κατάσταση επ’ αόριστον».

«Η Τεχεράνη ενδέχεται να συμπεράνει ότι η αύξηση του οικονομικού κόστους και του κόστους ασφαλείας για την Ουάσινγκτον και τους περιφερειακούς εταίρους της είναι ο μόνος τρόπος για να εξαναγκάσει σε αλλαγή την αμερικανική πολιτική».

«Ο κίνδυνος είναι προφανής: το Ιράν κλιμακώνει, η Ουάσινγκτον απαντά, και οι δύο πλευρές βρίσκονται σε μια νέα στρατιωτική αναμέτρηση που καμία από τις δύο δεν ήθελε απαραιτήτως», κατέληξε.

Στη σύνοδο των G7, ο Πρωθυπουργός του Κατάρ ενημέρωσε τους παριστάμενους για τις διαμεσολαβητικές προσπάθειες και τη συνομιλία που είχε την προηγούμενη ημέρα με τον Τραμπ. Ο Αλ Θάνι δήλωσε ότι αποκόμισε την εντύπωση πως υπάρχει μεγαλύτερο περιθώριο για διπλωματικές κινήσεις.

Τα κύρια σημείο τριβής παραμένουν το ποια πλευρά θα κάνει το πρώτο βήμα προς την αποκλιμάκωση και ποια μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης θα συμφωνηθούν.

Ο Πρωθυπουργός του Κατάρ τόνισε ότι επιθυμεί να εμπλέξει την Κίνα και ευρωπαϊκές χώρες ως εγγυήτριες δυνάμεις, προκειμένου να κατευναστούν οι έντονες ιρανικές υποψίες ότι ο Τραμπ θα αθετήσει τη συμφωνία και θα επαναλάβει τον πόλεμο σε μερικούς μήνες.