Ο αγαπημένος μεζές κρύβει μια γλωσσική διαδρομή από τα περσικά στα τουρκικά και από εκεί στα ελληνικά. Ποιος, όμως, τον μαγείρεψε πρώτος;

Τραγανός εξωτερικά, αφράτος στο εσωτερικό και γεμάτος μυρωδικά, ο κεφτές έχει συνδεθεί με το οικογενειακό τραπέζι, τις ταβέρνες και το καλοκαιρινό ταπεράκι. Πίσω από αυτή την οικεία γεύση βρίσκεται μια ιστορία που ξεπερνά τα σύνορα μιας χώρας.

Η λέξη ταξίδεψε πριν φτάσει στο πιάτο μας

Σύμφωνα με το Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής, η λέξη «κεφτές» προέρχεται από το τουρκικό köfte, το οποίο έχει περσική προέλευση.

Η ετυμολογία, επομένως, αποκαλύπτει τη διαδρομή της ονομασίας. Δεν αποδεικνύει, όμως, ποιος παρασκεύασε για πρώτη φορά ένα φαγητό από ψιλοκομμένο κρέας πλασμένο σε μικρές μπάλες.

Μια μεγάλη οικογένεια συνταγών

Στην περσική κουζίνα, το kufta ή kufteh εμφανίζεται σε πολλές εκδοχές: με κρέας και μυρωδικά, με ρύζι, σε μικρό ή μεγάλο μέγεθος, ακόμη και με γέμιση.

Η Encyclopaedia Iranica καταγράφει παρασκευές που μαγειρεύονται σε υγρό, καθώς και παραλλαγές με διαφορετικές σάλτσες και καρυκεύματα. Ο τηγανητός κεφτές που γνωρίζουμε στην Ελλάδα είναι, λοιπόν, μία εκδοχή μέσα σε μια ευρύτερη γαστρονομική οικογένεια.

Ποιος έφτιαξε τον πρώτο;

Οι πηγές αυτές δεν τεκμηριώνουν έναν συγκεκριμένο «εφευρέτη» ούτε επιτρέπουν να αποδώσουμε με βεβαιότητα τον πρώτο κεφτέ σε έναν λαό.

Άλλο η καταγωγή της λέξης και άλλο η πρώτη εμφάνιση του φαγητού. Αυτό που μπορούμε να παρακολουθήσουμε είναι οι συγγένειες ανάμεσα στις συνταγές και ο τρόπος με τον οποίο κάθε κουζίνα διαμόρφωσε τη δική της εκδοχή.

Στο ελληνικό τραπέζι, πάντως, ο κεφτές απέκτησε τη δική του ταυτότητα: μπόλικα μυρωδικά, τραγανή κρούστα και μια θέση ανάμεσα στους πιο αγαπημένους μεζέδες.