Νέοι κανόνες για τις χειραποσκευές στην ΕΕ από το 2027

Από το καλοκαίρι του 2027 μεταβάλλεται ριζικά ο τρόπος με τον οποίο οι ταξιδιώτες θα συγκρίνουν και θα αγοράζουν αεροπορικά εισιτήρια εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σε συνέχεια της οριστικής αναθεώρησης του θεσμικού πλαισίου για τα δικαιώματα των επιβατών.

Η πλέον ουσιαστική μεταρρύθμιση για όσους μετακινούνται με χειραποσκευή επικεντρώνεται στην τιμολογιακή πολιτική και τη διαφάνεια. Οι αεροπορικές εταιρείες θα υποχρεούνται να εμφανίζουν τις προσφορές τους με απόλυτη σαφήνεια, επιτρέποντας στον καταναλωτή να γνωρίζει εκ των προτέρων εάν και ποια αποσκευή καμπίνας συμπεριλαμβάνεται στην τελική τιμή. Με αυτόν τον τρόπο, η αρχική αναγραφόμενη τιμή ενός ναύλου δεν θα παραπλανά τον επιβάτη ως προς το πραγματικό κόστος του ταξιδιού όταν προστίθεται εκ των υστέρων μια χειραποσκευή.

Τι δικαιούται δωρεάν κάθε ταξιδιώτης

Βάσει του νέου ευρωπαϊκού κανονισμού, κάθε επιβάτης αποκτά το δικαίωμα να μεταφέρει χωρίς καμία απολύτως επιπλέον επιβάρυνση ένα προσωπικό αντικείμενο. Στη συγκεκριμένη κατηγορία εμπίπτουν μια μικρή γυναικεία ή ανδρική τσάντα, ένα μικρό σακίδιο πλάτης ή μια θήκη φορητού υπολογιστή. Βασική προϋπόθεση είναι το αντικείμενο να τοποθετείται με ασφάλεια κάτω από το εμπρόσθιο κάθισμα. Η ΕΕ καθορίζει ως ανώτατο κοινό μέγεθος τα 40 × 30 × 15 εκατοστά, εφόσον καλύπτει τις διαστάσεις του χώρου κάτω από το κάθισμα. Για το συγκεκριμένο αντικείμενο απαγορεύεται αυστηρά η επιβολή πρόσθετου τέλους. Η ρύθμιση αυτή είναι ιδιαίτερα σημαντική για τους επιβάτες των εταιρειών χαμηλού κόστους (low-cost), καθώς θεσπίζεται ένα ελάχιστο προστατευτικό όριο σε ολόκληρη την επικράτεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ανεξάρτητα από τις επιμέρους εμπορικές τακτικές των αερομεταφορέων.

Τι ισχύει για τις χειραποσκευές των 7 κιλών

Στο σημείο αυτό παρατηρείται η μεγαλύτερη παρανόηση σχετικά με τη νέα νομοθεσία. Η αναφορά σε όριο 7 κιλών και 100 εκατοστών δεν αποτελεί τον τελικό, υποχρεωτικό κανόνα που θα εφαρμόζεται οριζόντια σε όλες τις αποσκευές καμπίνας στην Ευρώπη. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διευκρινίζει ότι το νέο πλαίσιο δεν επιβάλλει ένα ενιαίο ευρωπαϊκό πρότυπο διαστάσεων για τη μεγάλη χειραποσκευή. Συνεπώς, οι αεροπορικές εταιρείες διατηρούν τη διακριτική ευχέρεια να ορίζουν τους δικούς τους όρους και χρεώσεις για τις μεγαλύτερες βαλίτσες. Η πρόταση για το όριο των 7 κιλών αποτελούσε παλαιότερη θέση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων και δεν ενσωματώθηκε ως υποχρεωτικός κανόνας. Συνεπώς, από το 2027 ο επιβάτης θα δικαιούται σίγουρα ένα δωρεάν προσωπικό αντικείμενο, αλλά για τη βαλίτσα καμπίνας θα πρέπει να ελέγχει τους όρους του συγκεκριμένου ναύλου.

Πλήρης διαφάνεια πριν την ολοκλήρωση της πληρωμής

Το νέο καθεστώς στοχεύει στην εξάλειψη των τεχνικών “κρυφών χρεώσεων” όπου εμφανίζεται μια τεχνητά χαμηλή τιμή εκκίνησης και στη συνέχεια προστίθενται αλλεπάλληλες επιβαρύνσεις. Με τους νέους κανόνες, η τιμή του εισιτηρίου θα πρέπει να προβάλλεται εξαρχής με τη σχετική πρόβλεψη για τη χειραποσκευή, επιτρέποντας την άμεση σύγκριση τιμών μεταξύ διαφορετικών αερογραμμών. Παράλληλα, οι εταιρείες διατηρούν το δικαίωμα να προσφέρουν οικονομικότερους ναύλους σε όσους επιλέγουν να ταξιδέψουν αποκλειστικά με το προσωπικό τους αντικείμενο. Επομένως, δεν καταργούνται οι διαφορετικές κατηγορίες ναύλων, ούτε επιβάλλεται ομοιόμορφη τιμολόγηση. Η ουσιαστική διαφορά έγκειται στο ότι ο καταναλωτής θα γνωρίζει με ακρίβεια το τελικό κόστος πριν προχωρήσει στην συναλλαγή.

Το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής των μέτρων

Οι νέες ρυθμίσεις δεν έχουν τεθεί ακόμη σε ισχύ. Το Συμβούλιο της ΕΕ ενέκρινε οριστικά το πλαίσιο τον Ιούλιο του 2026 και η σχετική νομοθεσία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις 29 Ιουλίου 2026. Η έναρξη εφαρμογής ορίζεται 12 μήνες και 20 ημέρες μετά τη δημοσίευση, γεγονός που μεταθέτει την πλήρη ισχύ των μέτρων στο καλοκαίρι του 2027. Μέχρι τότε, οι ταξιδιώτες υποχρεούνται να ακολουθούν τους υφιστάμενους κανόνες των αεροπορικών εταιρειών. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υπογραμμίζει ότι έως τη συμβατική ημερομηνία εφαρμογής παραμένει σε ισχύ το προηγούμενο καθεστώς προστασίας.

Ενίσχυση των δικαιωμάτων των επιβατών

Οι αλλαγές δεν περιορίζονται στο ζήτημα των αποσκευών. Το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο θωρακίζει περαιτέρω τους επιβάτες σε περιπτώσεις καθυστερήσεων ή ακυρώσεων πτήσεων, στη διαφάνεια της ενημέρωσης και στις διαδικασίες επαναδρομολόγησης. Παράλληλα, θεσπίζεται προστασία από την τακτική του «no-show», εμποδίζοντας τις εταιρείες να ακυρώνουν αυτόματα το εισιτήριο επιστροφής εάν ο επιβάτης δεν χρησιμοποίησε την πτήση αναχώρησης. Ειδικές πρόνοιες εισάγονται για οικογένειες, άτομα με αναπηρία ή μειωμένη κινητικότητα, ασυνόδευτους ανηλίκους και εγκύους. Μεταξύ άλλων, οι οικογένειες θα δικαιούνται δωρεάν συνενωμένες θέσεις για παιδιά κάτω των 14 ετών. Τέλος, διατηρούνται ακέραια τα δικαιώματα χρηματικής αποζημίωσης για καθυστερήσεις άνω των τριών ωρών, με τα ποσά να παραμένουν στα 250, 400 και 600 ευρώ, ανάλογα με τη χιλιομετρική απόσταση της πτήσης. Συνολικά, η βασική αλλαγή για το ταξιδιωτικό κοινό θα είναι η πλήρης διαφάνεια στο τελικό κόστος από το πρώτο στάδιο της κράτησης.