Μια απόφαση που μέχρι πριν λίγο καιρό θα φάνταζε αδιανόητη γίνεται πραγματικότητα στις γυναικείες φυλακές της Ολλανδίας: οι κρατούμενες αποκτούν πλέον, επίσημα και νόμιμα, το δικαίωμα να χρησιμοποιούν σεξουαλικά βοηθήματα μέσα στα κελιά τους. Δεν πρόκειται για μια αιφνιδιαστική ή αψήφιστη κίνηση, αλλά για ένα προσεκτικά σχεδιασμένο πιλοτικό πρόγραμμα που βασίζεται σε επιστημονικά δεδομένα και σε έναν στόχο που ξεπερνά κατά πολύ το προφανές: τη διαφύλαξη της υγείας των εγκλείστων και την αποκλιμάκωση της έντασης πίσω από τα κάγκελα. Η πρωτοβουλία τοποθετεί την Ολλανδία σε πλήρη αντίθεση με τη στρατηγική του γειτονικού Βελγίου, ανοίγοντας μια συζήτηση που ξεπερνά τα σύνορα των δύο χωρών.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Πιλοτικό πρόγραμμα διάρκειας τουλάχιστον ενός έτους εφαρμόζεται σε ολλανδικές γυναικείες φυλακές από τον περασμένο Μάιο.
- Κάθε κρατούμενη δικαιούται έως δύο σεξουαλικά βοηθήματα ουδέτερου σχεδιασμού, όπως διαφανή αντικείμενα ή συσκευές τύπου Satisfyer.
- Η απόφαση στηρίζεται σε έρευνα του Πανεπιστημίου του Leiden (2024) και σε προειδοποιήσεις ιατρικού προσωπικού για κινδύνους λοιμώξεων και τραυματισμών.
- Το Βέλγιο ακολουθεί εντελώς διαφορετική πολιτική, επιτρέποντας μηνιαίες δίωρες «ανενόχλητες επισκέψεις» σε μη επιτηρούμενους χώρους αντί για βοηθήματα.
Το πιλοτικό πρόγραμμα και η επιστημονική του βάση
Το Ολλανδικό Ίδρυμα Σωφρονιστικών Ιδρυμάτων (DJI) έθεσε σε εφαρμογή το μέτρο τον Μάιο, ορίζοντας ένα ελάχιστο διάστημα αξιολόγησης δώδεκα μηνών πριν εξαχθούν τελικά συμπεράσματα για τη συνέχειά του. Όπως ανακοίνωσε το ίδρυμα στον κρατικό ραδιοτηλεοπτικό οργανισμό της χώρας, η υγιής σεξουαλικότητα λειτουργεί ευεργετικά για τις κρατούμενες σε πολλαπλά επίπεδα: συμβάλλει στη χαλάρωση, βελτιώνει την ποιότητα του ύπνου και μειώνει αισθητά τα επίπεδα εκνευρισμού και έντασης εντός των φυλακών.
Στο πλαίσιο του νέου κανονισμού, κάθε κρατούμενη έχει πλέον δικαίωμα να κατέχει έως δύο σεξουαλικά βοηθήματα, αρκεί αυτά να έχουν ουδέτερο σχεδιασμό — δηλαδή διαφανή ή απλή αισθητική, χωρίς ρεαλιστικές μορφές. Στα εγκεκριμένα προϊόντα περιλαμβάνονται συσκευές αντίστοιχες με τα δημοφιλή μοντέλα Satisfyer.
Η απόφαση δεν προέκυψε τυχαία. Βασίστηκε σε επιστημονική τεκμηρίωση, με κεντρικό σημείο αναφοράς μια έρευνα που πραγματοποίησε το Πανεπιστήμιο του Leiden το 2024. Παράλληλα, το ιατρικό προσωπικό των φυλακών είχε επανειλημμένα επισημάνει πως η πλήρης απαγόρευση δημιουργούσε πραγματικό κίνδυνο για τη δημόσια υγεία εντός των ιδρυμάτων. Χωρίς νόμιμη πρόσβαση σε ασφαλή βοηθήματα, αρκετές κρατούμενες κατέφευγαν σε αυτοσχέδιες, επικίνδυνες λύσεις, με αποτέλεσμα να καταγράφονται συχνά περιστατικά σοβαρών λοιμώξεων και τραυματισμών.
Η διαφορετική επιλογή του Βελγίου
Σε αντίθεση με την ολλανδική προσέγγιση, το Βέλγιο ακολουθεί μια σαφώς πιο συντηρητική γραμμή. Η Kathleen Van De Vijver, εκπρόσωπος των βελγικών σωφρονιστικών υπηρεσιών, εξήγησε ότι, παρότι δεν υπάρχει απόλυτη και οριζόντια απαγόρευση χρήσης σεξουαλικών βοηθημάτων, η επιτρεπόμενη χρήση τους περιορίζεται σε πολύ συγκεκριμένες περιστάσεις, κυρίως στο πλαίσιο ψυχοθεραπευτικών παρεμβάσεων.
Αντ’ αυτού, οι βελγικές φυλακές δίνουν έμφαση σε άλλες λύσεις: παρέχουν στους κρατούμενους πρόσβαση σε ερωτικό υλικό μέσω ειδικών τηλεοπτικών καναλιών, περιοδικών και DVD, ενώ ο πυρήνας της πολιτικής τους στηρίζεται στον θεσμό των λεγόμενων «ανενόχλητων επισκέψεων». Πρόκειται για ιδιωτικές, μη επιτηρούμενες συναντήσεις διάρκειας δύο ωρών, τουλάχιστον μία φορά τον μήνα, σε ειδικά διαμορφωμένους χώρους εντός των φυλακών.
Η πρόσβαση σε αυτό το προνόμιο δεν είναι, ωστόσο, αυτόματη: προϋποθέτει την απόδειξη ύπαρξης σταθερής σχέσης, κάτι που επιβεβαιώνεται μέσα από μια υποχρεωτική εξάμηνη περίοδο τυπικών, επιτηρούμενων επισκέψεων. Σύμφωνα με τις βελγικές αρχές, εξετάζεται μεν το ενδεχόμενο αναθεώρησης της υφιστάμενης πολιτικής, ωστόσο το ζήτημα δεν φέρεται προς το παρόν να αποτελεί προτεραιότητα στην ατζέντα των σωφρονιστικών ιδρυμάτων της χώρας.
Δύο φιλοσοφίες, ένας κοινός στόχος
Οι δύο γειτονικές χώρες, παρά τις έντονες διαφορές στη μεθοδολογία τους, φαίνεται να μοιράζονται τον ίδιο βασικό στόχο: την αναγνώριση της σεξουαλικότητας ως αναπόσπαστου κομματιού της ανθρώπινης ευημερίας, ακόμη και εντός του σωφρονιστικού συστήματος. Η Ολλανδία επέλεξε τον δρόμο της άμεσης, εξατομικευμένης πρόσβασης σε βοηθήματα με γνώμονα την πρόληψη υγειονομικών κινδύνων, ενώ το Βέλγιο παραμένει προσηλωμένο σε ένα μοντέλο που συνδέει τη σεξουαλική έκφραση με τη διατήρηση σταθερών διαπροσωπικών σχέσεων.
Το αποτέλεσμα του ολλανδικού πιλοτικού προγράμματος αναμένεται να αποτελέσει σημείο αναφοράς για άλλες ευρωπαϊκές χώρες που αναζητούν τρόπους εκσυγχρονισμού των σωφρονιστικών τους πολιτικών, με το βλέμμα στραμμένο πλέον στο αν το μοντέλο θα υιοθετηθεί ευρύτερα μετά τη λήξη της δοκιμαστικής περιόδου.
![](https://voicenews.gr/wp-content/uploads/2026/05/our-viber-1.png")
