Τα ιδιωτικά σχολεία αλλάζουν χέρια: Τα funds αγοράζουν ιστορία, κύρος και μαθητές – Τι έρχεται μετά;»

«Τα funds μπαίνουν στα σχολεία: Ποια μεγάλα ονόματα μπορεί να ακολουθήσουν – Παιδαγωγική ή κέρδη;»

Η ελληνική ιδιωτική εκπαίδευση φαίνεται να περνά σε μια νέα επιχειρηματική εποχή. Το μοντέλο του αυτόνομου, συχνά οικογενειακού ιδιωτικού σχολείου βρίσκεται πλέον απέναντι σε εκπαιδευτικούς ομίλους, επενδυτικά κεφάλαια και διεθνή δίκτυα με πολύ μεγαλύτερη οικονομική ισχύ.

Και το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι απλώς ποιος αγοράζει ποιο σχολείο. Είναι τι μπορεί να συμβεί όταν η παιδαγωγική λογική συναντήσει τη λογική της απόδοσης του κεφαλαίου.

Γιατί τα ιδιωτικά σχολεία γίνονται ελκυστικά για επενδυτές

Ένα σύγχρονο ιδιωτικό σχολείο απαιτεί μεγάλα κεφάλαια: εγκαταστάσεις, εργαστήρια, ψηφιακές υποδομές, ασφάλεια, ξενόγλωσσα και διεθνή προγράμματα, εξειδικευμένο προσωπικό και συνεχή ανανέωση.

Ένας μεγάλος όμιλος μπορεί να προσφέρει οικονομίες κλίμακας και επενδυτική δύναμη που δύσκολα διαθέτει μια μεμονωμένη σχολική μονάδα.

Από την άλλη πλευρά, τα ιστορικά ελληνικά σχολεία διαθέτουν κάτι εξαιρετικά πολύτιμο: όνομα, παράδοση, αποφοίτους και εμπιστοσύνη οικογενειών που χτίστηκε επί δεκαετίες.

Αυτό ακριβώς το άυλο κεφάλαιο μπορεί να τα κάνει ιδιαίτερα ελκυστικά για έναν επενδυτή.

Το μεγάλο στοίχημα είναι τι θα γίνει με τους εκπαιδευτικούς

Η είσοδος νέων κεφαλαίων δεν είναι από μόνη της ούτε θετική ούτε αρνητική. Το αποτέλεσμα θα κριθεί από το πού θα κατευθυνθούν τα χρήματα.

Εάν οδηγήσουν σε καλύτερες εγκαταστάσεις, υψηλότερες αμοιβές, σταθερότερες εργασιακές σχέσεις, επιμόρφωση και επενδύσεις στην ποιότητα της διδασκαλίας, μπορούν να αποτελέσουν μοχλό αναβάθμισης.

Εάν, αντίθετα, η επιδίωξη μεγαλύτερης απόδοσης μεταφραστεί σε συμπίεση του εργασιακού κόστους, μεγαλύτερα τμήματα, εντατικοποίηση και φθηνότερο προσωπικό, τότε η συζήτηση αλλάζει ριζικά.

Γιατί ένα σχολείο δεν είναι μια οποιαδήποτε επιχείρηση. Το προϊόν του δεν βγαίνει από γραμμή παραγωγής και η ποιότητά του δεν μπορεί να μετρηθεί αποκλειστικά μέσα από έναν ισολογισμό.

Μπορούν να ακολουθήσουν ακόμη και ιστορικά σχολεία;

Αυτό είναι ίσως το πιο ενδιαφέρον σημείο του αρχικού άρθρου, αλλά χρειάζεται προσοχή: αποτελεί εκτίμηση για την εξέλιξη της αγοράς και όχι πληροφορία για συγκεκριμένες επικείμενες συμφωνίες.

Η συγκέντρωση της αγοράς θα μπορούσε να δημιουργήσει πίεση ακόμη και σε μεγάλα, ιστορικά και αναγνωρίσιμα σχολεία να αναζητήσουν συνεργασίες ή να ενταχθούν σε ευρύτερα εκπαιδευτικά σχήματα.

Το ισχυρό όνομα, άλλωστε, δεν λειτουργεί υποχρεωτικά ως προστασία από μια εξαγορά. Μπορεί να αποτελεί ακριβώς το περιουσιακό στοιχείο που κάνει ένα σχολείο περισσότερο ελκυστικό.

Το ερώτημα που θα κρίνει την επόμενη ημέρα

Οι επενδύσεις μπορούν να αλλάξουν κτίρια, τεχνολογία και υποδομές. Πολύ δυσκολότερα μπορούν να αντικαταστήσουν το ανθρώπινο κεφάλαιο και την εμπιστοσύνη που δημιούργησαν ένα σχολείο επί δεκαετίες.

Γι’ αυτό, εάν το κύμα συγκέντρωσης συνεχιστεί, το πραγματικό ζήτημα δεν θα είναι μόνο ποιος θα είναι ο ιδιοκτήτης.

Θα είναι ποιος θα έχει τον τελευταίο λόγο όταν οι δύο στόχοι συγκρούονται:

η παιδαγωγική ή ο ισολογισμός;

ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟ ΑΡΘΡΟ

«Λες “ραντεβού” κάθε μέρα; Αυτή είναι η ελληνική λέξη που ελάχιστοι χρησιμοποιούν».