Μια μαρτυρία που έμεινε κρυμμένη για πάνω από μισό αιώνα ήρθε σήμερα στο φως, ρίχνοντας φως σε μια από τις πιο σκοτεινές και σιωπηλές πτυχές της τουρκικής εισβολής του 1974: τον βιασμό Ελληνοκύπριου αιχμαλώτου πολέμου, ο οποίος αποκάλυψε την αλήθεια στη σύζυγό του μόνο λίγο πριν πεθάνει, μετά από δεκαετίες σιωπής.
Η αποκάλυψη ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Προσφύγων
Η συγκλονιστική μαρτυρία κατατέθηκε σήμερα ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Προσφύγων, από τον πρόεδρο του Συνδέσμου Αιχμαλώτων Πολέμου 1974, Βάσο Χρίστου. Όπως ανέφερε, ένας Ελληνοκύπριος αιχμάλωτος είχε κρατήσει κρυφό για δεκαετίες ό,τι είχε υποστεί κατά την αιχμαλωσία του, ζώντας παράλληλα μια ολόκληρη ζωή με τη σύζυγό του, με την οποία απέκτησαν τέσσερα παιδιά.
Μόνο όταν ένιωσε ότι πλησίαζε το τέλος της ζωής του, αποφάσισε να μιλήσει. Αποκάλυψε στη γυναίκα του ότι είχε πέσει θύμα βιασμού από Τούρκους κατά τη διάρκεια της αιχμαλωσίας του — ένα μυστικό που κουβαλούσε σιωπηλά σε όλη τη συζυγική τους ζωή.
Η σύζυγος του άνδρα επικοινώνησε αργότερα η ίδια με τον Σύνδεσμο Αιχμαλώτων, θέλοντας να μοιραστεί το βάρος αυτής της μαρτυρίας. Σύμφωνα με τον Βάσο Χρίστου, η γυναίκα ένιωθε την ανάγκη να «ξελαφρώσει» και να «αναπαυτεί η ψυχή του άνδρα της».
Μια σιωπή που κράτησε πάνω από 50 χρόνια
Η υπόθεση δεν έρχεται στο φως για πρώτη φορά. Ο Βάσος Χρίστου είχε αναφερθεί στην ίδια περίπτωση και το 2024, εξηγώντας ότι η σύζυγος του θύματος τον είχε προσεγγίσει όταν ανέλαβε την προεδρία του Συνδέσμου, το 2017.
Οι μαρτυρίες για σεξουαλική κακοποίηση ανδρών αιχμαλώτων παραμένουν εξαιρετικά σπάνιες, καθώς πολλά θύματα δεν μίλησαν ποτέ γι’ αυτό που βίωσαν — ούτε καν στους πιο στενούς τους ανθρώπους. Η ντροπή, ο φόβος του κοινωνικού στιγματισμού και το βαθύ ψυχικό τραύμα κράτησαν αμέτρητες τέτοιες ιστορίες θαμμένες στη σιωπή.
Ο ίδιος ο Βάσος Χρίστου έχει περιγράψει κατά καιρούς τους εφιάλτες και τις βίαιες αναμνήσεις που εξακολουθούν να στοιχειώνουν πρώην αιχμαλώτους, είτε κρατήθηκαν εντός Κύπρου είτε μεταφέρθηκαν σε φυλακές στην Τουρκία.
Στα σκαριά μητρώο θυμάτων κακοποίησης του 1974
Κατά τη σημερινή συνεδρίαση, η υφυπουργός Κοινωνικής Πρόνοιας, Τίνα Παύλου, ανακοίνωσε πως εξετάζεται η δημιουργία ειδικού μητρώου, στο οποίο θα καταγράφονται γυναίκες και άνδρες που υπέστησαν κακοποίηση κατά την τουρκική εισβολή.
Το μητρώο κρίνεται αναγκαίο τόσο για την επίσημη καταγραφή των θυμάτων όσο και για την παροχή κρατικής στήριξης με απόλυτη εχεμύθεια, καθώς υπάρχουν ακόμη σήμερα άνθρωποι που δεν επιθυμούν να γνωστοποιηθεί η ταυτότητα ή η εμπειρία τους.
Οι μαρτυρίες που έχουν κατά καιρούς παρουσιαστεί στη Βουλή αφορούν βιασμούς γυναικών και ανηλίκων, βασανιστήρια, μόνιμες αναπηρίες και σοβαρές ψυχικές διαταραχές. Σε πολλές περιπτώσεις, ακόμη και οι ίδιες οι οικογένειες των θυμάτων αγνοούν τι πραγματικά συνέβη το καλοκαίρι του 1974.
Πόσοι ήταν οι αιχμάλωτοι του 1974
Σύμφωνα με στοιχεία του Διεθνούς Ερυθρού Σταυρού, το 1974 καταγράφηκαν επισήμως 2.467 αιχμάλωτοι, ηλικίας από 14 έως 74 ετών. Ο Σύνδεσμος Αιχμαλώτων επισημαίνει, ωστόσο, ότι ο πραγματικός αριθμός ενδέχεται να είναι μεγαλύτερος, καθώς στο επίσημο μητρώο δεν συμπεριλήφθηκαν όσοι δεν υπηρετούσαν τότε στον στρατό ή εγκαταστάθηκαν αργότερα μόνιμα στο εξωτερικό.
Η Κυπριακή Δημοκρατία εφαρμόζει από το 2023 ειδικό σχέδιο παροχής φροντίδας σε αιχμαλώτους και παθόντες του πολέμου του 1974, το οποίο προβλέπει οικονομική συνδρομή για κατ’ οίκον ή ιδρυματική φροντίδα, καθώς και κάλυψη εξειδικευμένων αναγκών. Στα τέλη του 2025, το σχέδιο διευρύνθηκε ώστε να καλύπτει και επιπλέον κατηγορίες αναπήρων πολέμου.
![](https://voicenews.gr/wp-content/uploads/2026/05/our-viber-1.png")
