Η κατάργηση των Σχολικών Επιτροπών άλλαξε ριζικά τον τρόπο με τον οποίο τα σχολεία καλύπτουν τις καθημερινές οικονομικές τους ανάγκες. Όμως πίσω από τις διαδικασίες, τα αιτήματα και τις εγκρίσεις υπάρχει ένα πολύ πιο κρίσιμο ζήτημα: τι συμβαίνει όταν ένα σχολείο χρειάζεται χρήματα τώρα, επειδή διακυβεύεται η ασφάλεια μαθητών και εκπαιδευτικών;

Η μεταφορά της οικονομικής διαχείρισης στους Δήμους δημιούργησε ένα νέο διοικητικό τοπίο. Στόχος είναι μεγαλύτερη διαφάνεια, καλύτερος έλεγχος των δαπανών και ενιαία διαχείριση των διαθέσιμων πόρων.

Στη σχολική καθημερινότητα, όμως, οι ανάγκες δεν ακολουθούν πάντα τους χρόνους της διοίκησης.

Μια ηλεκτρολογική βλάβη μπορεί να εμφανιστεί ξαφνικά. Ένας σωλήνας μπορεί να σπάσει. Ένα κάγκελο να γίνει επικίνδυνο. Μια πόρτα ή ένα παράθυρο να χρειάζεται άμεση επισκευή. Ένα πρόβλημα στην πυρασφάλεια δεν μπορεί να περιμένει μέχρι να ολοκληρωθεί ένας κύκλος εγκρίσεων.

Και τότε προκύπτει το κρίσιμο ερώτημα:

Πόσο μπορεί να περιμένει ένα σχολείο όταν γνωρίζει ότι υπάρχει κίνδυνος;

Από τις Σχολικές Επιτροπές στους Δήμους

Με την κατάργηση των Σχολικών Επιτροπών, σημαντικό μέρος της οικονομικής διαχείρισης πέρασε στους Δήμους.

Η αλλαγή δεν αφορά απλώς το ποιος πληρώνει έναν λογαριασμό ή εγκρίνει μια προμήθεια. Επηρεάζει την ίδια την ταχύτητα με την οποία ένα σχολείο μπορεί να αντιδράσει όταν παρουσιάζεται μια ανάγκη.

Καθαριστικά, αναλώσιμα, μικροεπισκευές, θέρμανση, ηλεκτρολογικές και υδραυλικές εργασίες αποτελούν μέρος της καθημερινότητας μιας σχολικής μονάδας.

Υπάρχει, όμως, τεράστια διαφορά ανάμεσα στην αγορά ενός αναλώσιμου και στην αποκατάσταση μιας βλάβης που μπορεί να προκαλέσει ατύχημα.

Όταν η γραφειοκρατία συναντά τον κίνδυνο

Ας υποθέσουμε ότι η διεύθυνση ενός σχολείου εντοπίζει σοβαρή φθορά σε ένα κιγκλίδωμα.

Το πρόβλημα καταγράφεται. Ενημερώνεται ο Δήμος. Υποβάλλεται το σχετικό αίτημα.

Από εκείνη τη στιγμή, όμως, αρχίζει να μετρά ο χρόνος.

Εάν η επισκευή καθυστερήσει για ημέρες ή εβδομάδες, το πρόβλημα εξακολουθεί να βρίσκεται εκεί. Και καθημερινά στον ίδιο χώρο κινούνται μαθητές και εκπαιδευτικοί.

Η διοικητική καθυστέρηση, επομένως, παύει να είναι απλώς γραφειοκρατικό ζήτημα. Μετατρέπεται δυνητικά σε ζήτημα ασφάλειας.

Η πάγια προκαταβολή δεν μπορεί να λύσει τα πάντα

Η δυνατότητα διάθεσης πάγιας προκαταβολής στις σχολικές μονάδες αποτελεί ένα χρήσιμο εργαλείο για μικρές και επείγουσες ανάγκες.

Δεν μπορεί, όμως, να αποτελεί την απάντηση σε κάθε πρόβλημα.

Μια σοβαρή ηλεκτρολογική εγκατάσταση, μια εκτεταμένη υδραυλική βλάβη, ένα πρόβλημα στατικότητας ή μια σημαντική παρέμβαση πυρασφάλειας μπορεί να απαιτούν ποσά και τεχνικές διαδικασίες που ξεπερνούν κατά πολύ τις δυνατότητες μιας μικρής ταμειακής διευκόλυνσης.

Και ακριβώς εκεί χρειάζεται ένας διαφορετικός μηχανισμός.

«Κόκκινη γραμμή» για τα ζητήματα ασφάλειας

Τα επείγοντα περιστατικά στα σχολεία δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται όπως οι συνηθισμένες προμήθειες.

Χρειάζεται μια σαφής διαδικασία άμεσης ενεργοποίησης του Δήμου, όταν η διεύθυνση μιας σχολικής μονάδας αναφέρει τεκμηριωμένα ότι υπάρχει κίνδυνος.

Ένα τέτοιο σύστημα θα μπορούσε να προβλέπει γρήγορη αυτοψία, χαρακτηρισμό του περιστατικού ανάλογα με τη σοβαρότητά του και συγκεκριμένο χρονικό όριο για την αποκατάσταση.

Γιατί διαφορετικά δημιουργείται μια επικίνδυνη γκρίζα ζώνη: όλοι γνωρίζουν ότι υπάρχει το πρόβλημα, αλλά κανείς δεν γνωρίζει πότε θα λυθεί.

Και αν συμβεί ατύχημα;

Εδώ βρίσκεται ίσως το δυσκολότερο ερώτημα.

Όταν ένα πρόβλημα έχει εντοπιστεί και έχει αναφερθεί εγκαίρως, αλλά η αποκατάστασή του καθυστερεί, τι συμβαίνει εάν στο μεταξύ σημειωθεί ένα ατύχημα;

Η σχολική διοίκηση δεν μπορεί να καλείται να διαχειριστεί τεχνικές βλάβες χωρίς τους απαραίτητους οικονομικούς και τεχνικούς μηχανισμούς. Από την άλλη πλευρά, οι Δήμοι χρειάζονται επαρκή χρηματοδότηση, προσωπικό και οργανωμένες τεχνικές υπηρεσίες ώστε να ανταποκρίνονται εγκαίρως.

Το ζήτημα, συνεπώς, δεν λύνεται με τη μεταφορά της ευθύνης από τον έναν στον άλλο.

Λύνεται μόνο εάν το σύστημα μπορεί πραγματικά να παρέμβει πριν συμβεί το ατύχημα.

Τα σχολεία δεν μπορούν να λειτουργούν με το «βλέποντας και κάνοντας»

Η συζήτηση δεν χρειάζεται να περιοριστεί στο εάν ήταν σωστή ή λανθασμένη η κατάργηση των Σχολικών Επιτροπών.

Το ουσιαστικό ερώτημα είναι εάν το νέο σύστημα μπορεί να ανταποκριθεί καλύτερα στις πραγματικές ανάγκες των σχολείων.

Και αυτό θα κριθεί στην πράξη: στην ταχύτητα μιας επισκευής, στην αντιμετώπιση μιας επικίνδυνης βλάβης, στην έγκαιρη χρηματοδότηση και στην ικανότητα των αρμόδιων υπηρεσιών να προλαμβάνουν αντί να τρέχουν μετά το πρόβλημα.

Γιατί σε ένα σχολείο η ασφάλεια δεν μπορεί να μπαίνει σε λίστα αναμονής.

Και όταν υπάρχει καταγεγραμμένος κίνδυνος, το πραγματικό μέτρο αποτελεσματικότητας δεν είναι πόσο γρήγορα πήρε αριθμό πρωτοκόλλου το αίτημα.

Είναι πόσο γρήγορα εξαφανίστηκε ο κίνδυνος.

ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟ ΑΡΘΡΟ

Σχολεία: Πότε επιστρέφουν οι μαθητές στα θρανία