Θεσσαλονίκη: Πρόστιμα για ζώα συντροφιάς. Από την προστασία στην υπερρύθμιση; Πότε η φιλοζωία περνά στο άλλο άκρο.
Η αγάπη μας για τα ζώα πρέπει να ξεκινά από την αγάπη μας για την κοινωνία μας. Αυτό για εμένα είναι φιλοζωία.
Η προστασία ενός ζώου από την κακοποίηση, την εγκατάλειψη και τις άθλιες συνθήκες διαβίωσης είναι αυτονόητη υποχρέωση μιας πολιτισμένης κοινωνίας. Όμως άλλο προστασία και άλλο η σταδιακή μετατροπή κάθε ιδιοκτήτη σκύλου ή γάτας σε διοικούμενο που πρέπει να αποδεικνύει συνεχώς στο κράτος ότι δικαιούται να έχει ένα ζώο, να το κρατήσει αναπαραγωγικά ακέραιο ή ακόμη και να επιτρέψει μία γέννα.
Με αφορμή το γεγονός ότι η Δημοτική Αστυνομία Θεσσαλονίκης πραγματοποίησε ελέγχους, θα ήθελα να κάνω μία αναφορά στο γεγονός, αλλά και να εκφράσω μία άποψη προς κρίση, καθώς μου γεννιούνται πολλά ερωτήματα, είτε λανθασμένα είτε ορθά.
Η Δημοτική Αστυνομία Θεσσαλονίκης πραγματοποίησε τον Ιούλιο 125 τακτικούς ελέγχους και 36 ελέγχους ή επανελέγχους έπειτα από καταγγελίες. Βεβαιώθηκαν 20 παραβάσεις και επιβλήθηκαν διοικητικά πρόστιμα συνολικού ύψους 5.400 ευρώ, ενώ σε 21 περιπτώσεις, σύμφωνα με τον Δήμο, οι συστάσεις των ελεγκτικών οργάνων οδήγησαν σε βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης των ζώων και σε συμμόρφωση των ιδιοκτητών.
Μέχρι εδώ, κανείς λογικός άνθρωπος δεν μπορεί να έχει αντίρρηση όταν οι έλεγχοι αφορούν πραγματική παραμέληση, έλλειψη κτηνιατρικής περίθαλψης, εγκατάλειψη ή κακοποίηση. Η κοινωνία οφείλει να προστατεύει το ζώο που δεν μπορεί να υπερασπιστεί μόνο του τον εαυτό του. Το ερώτημα αρχίζει από τη στιγμή που, μαζί με την πραγματική ευζωία, εισέρχονται στο ίδιο πλαίσιο η υποχρεωτική ηλεκτρονική σήμανση, η καταχώριση σε κρατικό μητρώο και η επιλογή ανάμεσα σε στείρωση και αποστολή γενετικού υλικού.
Εδώ γεννάται ένα απολύτως θεμιτό ερώτημα: γιατί ένας υπεύθυνος ιδιοκτήτης, που φροντίζει επί χρόνια το ζώο του, το εμβολιάζει, το εξετάζει, δεν το εγκαταλείπει και επιθυμεί κάποτε να κρατήσει έναν απόγονό του, πρέπει να ζητήσει την άδεια δημοτικής επιτροπής; Γιατί η Πολιτεία δεν περιορίζεται στο να τιμωρεί αυστηρότατα την εγκατάλειψη, την παράνομη πώληση, τα παράνομα εκτροφεία και τις συνεχόμενες γέννες που μετατρέπουν ένα ζώο σε μηχανή παραγωγής κουταβιών;
Το microchip έχει χρησιμότητα. Αυτό δεν σημαίνει ότι απαγορεύεται να συζητήσουμε την υποχρεωτικότητά του.
Η ηλεκτρονική σήμανση μπορεί προφανώς να βοηθήσει στην ταυτοποίηση ενός χαμένου ζώου, στην επιστροφή του στον ιδιοκτήτη του και στην απόδοση ευθύνης όταν ένα ζώο εγκαταλείπεται. Αυτή η πρακτική χρησιμότητα όμως δεν καταργεί το δικαίωμα πολιτικής συζήτησης για το κατά πόσο πρέπει να είναι υποχρεωτική για κάθε ιδιοκτήτη και να συνδέεται με ένα εκτεταμένο κρατικό ψηφιακό μητρώο.
Το Εθνικό Μητρώο δεν καταγράφει απλώς έναν αριθμό microchip. Ο ηλεκτρονικός φάκελος περιλαμβάνει στοιχεία του ζώου αλλά και στοιχεία ταυτοποίησης και επικοινωνίας του ιδιοκτήτη, ενώ καταχωρίζονται κτηνιατρικά γεγονότα όπως η στείρωση και η λήψη γενετικού υλικού. Το γεγονός ότι ένα σύστημα μπορεί να έχει χρησιμότητα δεν σημαίνει ότι κάθε επέκτασή του πρέπει αυτομάτως να θεωρείται υπεράνω κριτικής.
Η φιλοζωία δεν παρέχει ασυλία σε κανέναν
Το ίδιο πρέπει να ισχύει και για τις φιλοζωικές οργανώσεις. Η λέξη «φιλοζωική» δεν αποτελεί πιστοποιητικό αλάθητου, ούτε απαλλάσσει έναν φορέα από την υποχρέωση λογοδοσίας. Υπάρχουν άνθρωποι και οργανώσεις που έχουν σώσει ζώα, έχουν πληρώσει κτηνιάτρους από την τσέπη τους και έχουν κάνει δουλειά την οποία πολλές φορές δεν έκανε το ίδιο το κράτος. Υπάρχει, όμως, και ένας ολόκληρος θεσμικός μηχανισμός διαχείρισης αδέσποτων, δημοτικών προγραμμάτων, καταφυγίων, στειρώσεων, συνεργασιών και δημόσιων χρηματοδοτήσεων, ο οποίος οφείλει να είναι απολύτως διαφανής. Παράλληλα, θα πρέπει να επιδιώκεται η επαναφορά της βασικής ευθύνης διαχείρισης των αδέσποτων στους Δήμους και να αποφεύγεται η μετατροπή των φιλοζωικών σωματείων σε επιχειρηματικές δραστηριότητες. Υπάρχουν συμπολίτες μας για τους οποίους η λειτουργία ενός φιλοζωικού σωματείου αποτελεί ουσιαστικά την κύρια επαγγελματική τους απασχόληση και, όταν η φιλοζωική δράση μετατρέπεται σε μέσο βιοπορισμού μέσω χρηματοδοτήσεων, επιχορηγήσεων ή άλλων οικονομικών ροών, τότε δικαιολογημένα τίθεται και το ζήτημα της εμπορευματοποίησης της φιλοζωίας.
Το κράτος διαθέτει χρηματοδοτικά εργαλεία για δράσεις που αφορούν τα αδέσποτα ζώα, από κτηνιατρικές πράξεις μέχρι περίθαλψη και άλλες παρεμβάσεις, ενώ στη δημόσια διοίκηση συναντώνται και αποφάσεις επιχορήγησης φορέων για τη διαχείριση αδέσποτων. Αυτό δεν αποτελεί απόδειξη παρανομίας ή σκοτεινού σχεδίου. Αποτελεί όμως ακόμη έναν λόγο για πλήρη δημοσιοποίηση και έλεγχο κάθε ευρώ καθώς και επιστροφής της ευθύνης στους Δήμους.
Η δραστική εξαφάνιση των πληθυσμών γάτας από μια πόλη δεν είναι οικολογικά ουδέτερη. Οι γάτες αποτελούν ήδη έναν εγκατεστημένο θηρευτή στο αστικό περιβάλλον και αλληλεπιδρούν με μικρά τρωκτικά και άλλα είδη. Συνεπώς, πριν οποιαδήποτε κοινωνία υιοθετήσει στην πράξη μια πολιτική συνεχούς συρρίκνωσης του πληθυσμού τους, δικαιούται να ζητήσει επιστημονική μελέτη για το πού θέλει να φτάσει και ποιες θα είναι οι συνέπειες.
Και με τα τροχαία χρειάζεται δικαιοσύνη, όχι αυτοματισμός
Οι θάνατοι ζώων από οχήματα είναι κατακριτέοι και όπου αποδεικνύεται πρόθεση, εγκατάλειψη τραυματισμένου ζώου ή υπαίτια συμπεριφορά πρέπει να αποδίδονται οι προβλεπόμενες ευθύνες ανάλογα με τις πραγματικές συνθήκες κάθε περιστατικού. Δεν είναι όμως κάθε τροχαίο δυστύχημα το ίδιο, ούτε είναι ορθό κάθε σύγκρουση με ζώο να αντιμετωπίζεται αυτομάτως σαν εκ προθέσεως κακοποίηση. Η δικαιοσύνη κρίνει πράξεις, συνθήκες και υπαιτιότητα.
Από το ένα άκρο, μήπως φτάσαμε στο άλλο;
Αλλά η προστασία του ζώου δεν σημαίνει ότι πρέπει να καταργηθεί κάθε φυσική αναπαραγωγή, να θεωρείται κάθε γόνιμο ζώο πρόβλημα, να απαιτείται δημοτική έγκριση για μία και μοναδική γέννα και να δημιουργείται ένα διαρκώς διευρυνόμενο πλέγμα μητρώων, ελέγχων και διοικητικών κυρώσεων γύρω από ανθρώπους που μπορεί να φροντίζουν υποδειγματικά το ζώο τους.
Η φιλοζωία δεν πρέπει να εξελιχθεί σε ιδεολογία διαχείρισης και σταδιακής εξαφάνισης των ζώων από τον δημόσιο χώρο. Ούτε σε άλλοθι για ανεξέλεγκτη διαχείριση χρημάτων στο όνομα των αδέσποτων. Αν πραγματικά ενδιαφερόμαστε για τα ζώα, χρειάζονται αυστηρές ποινές για την κακοποίηση και την εγκατάλειψη, έλεγχος της παράνομης εμπορικής αναπαραγωγής, υπεύθυνη κτηνιατρική φροντίδα, αλλά ταυτόχρονα διαφάνεια στα προγράμματα, επιστημονική παρακολούθηση των πληθυσμών και σεβασμός στον υπεύθυνο ιδιοκτήτη.
Γιατί ανάμεσα στην εποχή που ένα ζώο μπορούσε να εγκαταλειφθεί χωρίς συνέπειες και σε μια κοινωνία όπου σχεδόν κάθε πτυχή της ύπαρξης και της αναπαραγωγής του ρυθμίζεται διοικητικά, υπάρχει ένας μεγάλος ενδιάμεσος χώρος. Και ίσως εκεί βρίσκεται η πραγματική έννοια της υπεύθυνης φιλοζωίας.
Μία άποψη η οποία ελεύθερα μπορεί να κριθεί αν είναι σωστή ή λάθος, του Βασίλειου Ζομπανάκη Μαθηματικός (BSc), με επαγγελματική δραστηριότητα στον τομέα των πληροφοριακών συστημάτων και ακαδημαϊκά ενδιαφέροντα στη Ναυτιλία.
![](https://voicenews.gr/wp-content/uploads/2026/05/our-viber-1.png")
