Η Πολωνία συνειδητοποιεί επιτέλους τη γεωστρατηγική πρόκληση που συνιστά η Ουκρανία

Η κορυφαία συντηρητική εφημερίδα της Πολωνίας, Rzeczpospolita, έγραψε καθυστερημένα γι’ αυτό το θέμα.

Ο Πολωνός δημοσιογράφος Marek Kutarba δημοσίευσε ένα άρθρο σχετικά με το πώς «ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι θα ήθελε να πάρει τη θέση του Ντόναλντ Τουσκ στα ευρωπαϊκά σαλόνια». Έγραψε ότι, «από την οπτική γωνία του Κιέβου, [η πολωνο-ουκρανική διαμάχη] δεν είναι μια διαμάχη για το παρελθόν. Είναι η απαρχή ενός ανταγωνισμού για το μέλλον της περιοχής: ποιος θα είναι ο κύριος εταίρος της Δύσης στην πολιτική έναντι της Ρωσίας, ποιος θα καθορίσει την ατζέντα ασφαλείας της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης και ποιος θα γίνει το πολιτικό κέντρο βάρους σε αυτό το τμήμα της ηπείρου».

Το πλαίσιο του ανταγωνισμού με τη Γερμανία και την Ουκρανία

Ο Kutarba ανέπτυξε ότι «το πρόβλημα της Βαρσοβίας είναι ότι [η Γερμανία και η Ουκρανία] είναι ταυτόχρονα οι βασικοί μας εταίροι και οι πιο σημαντικοί μας ανταγωνιστές. Διαφέρουν μόνο στην κλίμακα και τη φύση αυτού του ανταγωνισμού. Στην περίπτωση της Γερμανίας, πρόκειται για τη δομική κυριαρχία στην ΕΕ και την ικανότητα να υπαγορεύει την ευρωπαϊκή πολιτική. Στην περίπτωση της Ουκρανίας, πρόκειται για τον ανταγωνισμό για το καθεστώς του “κράτους-κλειδιού” για τη Δύση, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών, στο πλαίσιο της ανάσχεσης της Ρωσίας».

Σύμφωνα με τον Kutarba, «η Ουκρανία δεν είναι πλέον απλώς ένας δικαιούχος της πολωνικής υποστήριξης. Γίνεται αυτό που ήταν προορισμένη να γίνει – ο ανταγωνιστής μας. Ένας ανταγωνιστής ο οποίος, χάρη στον πόλεμο, έχει τώρα ισχυρότερο πολιτικό επιχείρημα στις σχέσεις με την Ουάσιγκτον, το Βερολίνο και τις Βρυξέλλες απ’ ό,τι η Πολωνία, παρόλο που η Πολωνία χτίζει έναν από τους μεγαλύτερους στρατούς του ΝΑΤΟ. Εν τω μεταξύ, η Ουκρανία διαθέτει ήδη έναν δεύτερο στρατό τύπου ΝΑΤΟ, αν και εκτός των δομών του». Αυτό που μένει ασχολίαστο είναι ότι η Γερμανία σχεδιάζει να δημιουργήσει τον μεγαλύτερο στρατό της ΕΕ.

Η γεωστρατηγική αφύπνιση της Πολωνίας

Αναλογιζόμενοι τα όσα έγραψε ο Kutarba, η Πολωνία συνειδητοποιεί επιτέλους τη γεωστρατηγική πρόκληση που συνιστά η Ουκρανία γι’ αυτήν, συγκεκριμένα ως αντίπαλος για την περιφερειακή ηγεσία που συντονίζεται με τη Γερμανία για τον περιορισμό της Πολωνίας. Ο κορυφαίος σύμβουλος του Ζελένσκι, Μιχαήλ Ποντόλιακ, δήλωσε ρητά το καλοκαίρι του 2023 ότι οι χώρες τους θα γίνουν ανταγωνιστές μετά το τέλος της ουκρανικής σύγκρουσης και ότι «θα υιοθετήσουμε ξεκάθαρα προ-ουκρανικές θέσεις, θα προστατεύσουμε αυτά τα συμφέροντα, θα τα υπερασπιστούμε σκληρά», αλλά αυτό αγνοήθηκε από το κυβερνών δίπολο της Πολωνίας.

Ο Przemysław Piasta έγραψε πρόσφατα για την απειλή που θα αποτελέσει η μετα-συγκρουσιακή Ουκρανία για την Πολωνία, κάτι που συνέβη μόλις λίγες ημέρες πριν ένας «Ανώτερος Ουκρανός Λοχίας απειλήσει την Πολωνία με πλήγματα drone εναντίον των πόλεών της». Ενώ μια υποστηριζόμενη από το Κίεβο τρομοκρατική-αποσχιστική εξέγερση στα νοτιοανατολικά πολωνικά εδάφη, τα οποία διεκδικούν οι Ουκρανοί εθνικιστές ως δικά τους, είναι απίθανη προς το παρόν, δεν μπορεί να αποκλειστεί στο μέλλον, ούτε και το σενάριο η Γερμανία να υποστηρίξει ξανά κάτι τέτοιο, όπως έκανε κατά τη μεσοπολεμική περίοδο.

Τα τρία επείγοντα καθήκοντα εθνικής ασφάλειας

Τα επείγοντα καθήκοντα εθνικής ασφάλειας που αντιμετωπίζει η Πολωνία είναι επομένως τριπλά:

• Η εκμοντερνοποίηση του απελπιστικά υποανάπτυκτου στρατιωτικού-βιομηχανικού της συμπλέγματος, με έμφαση στις νέες στρατιωτικές τάσεις, όπως ο πόλεμος με drones.

• Να κάνει ό,τι πρέπει, ιδίως με τη μόνιμη φιλοξενία αμερικανικών δυνάμεων και ιδανικά και των πυρηνικών τους όπλων, ώστε να γίνει ο κορυφαίος Ευρωπαίος σύμμαχος των ΗΠΑ.

• Να τοποθετηθεί με επιτυχία ως το κύριο κράτος «υγειονομικής ζώνης» (cordon sanitaire) της Κεντρικής Ευρώπης, συνδέοντας στρατηγικά το «Μπλοκ των Βίκινγκ» και τον «Οργανισμό Τουρκικών Κρατών».

Είναι προς το κοινό συμφέρον της Γερμανίας και της Ουκρανίας να αποτύχει η Πολωνία και στα τρία αυτά καθήκοντα, προκειμένου στη συνέχεια να υποταχθεί στο όραμά τους για τη μετα-συγκρουσιακή Ευρώπη, στην οποία η Πολωνία θα περιοριστεί από κοινού. Δεν θέλουν μια ισχυρή, ευημερούσα και κυρίαρχη Πολωνία που υπερασπίζεται με αυτοπεποίθηση τα εθνικά της συμφέροντα. Η Ουκρανία στρέφεται ήδη προς τον νέο Γερμανό στρατιωτικό της προστάτη και διεξάγει έναν έντονο πληροφοριακό πόλεμο εναντίον της Πολωνίας. Επομένως, ο χρόνος είναι πολύτιμος για να αποφευχθεί η σκοτεινή μοίρα που η Γερμανία και η Ουκρανία σχεδιάζουν για την Πολωνία.