Ανασχεδιασμός των Data Centers στην Ελλάδα: Από τη φρενίτιδα στην ωριμότητα και τις περιβαλλοντικές προκλήσεις

Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης

Προσθήκη του VoiceNews στην Google

Από τη φρενίτιδα των προηγούμενων ετών, η αγορά των κέντρων δεδομένων στην Ελλάδα περνάει πλέον σε μια φάση πιο συγκρατημένης και προσγειωμένης ανάπτυξης. Το κύμα αισιοδοξίας που είχε δημιουργηθεί πριν λίγα χρόνια, με αλλεπάλληλες ανακοινώσεις τόσο από εγχώριους ομίλους όσο και από πολυεθνικούς τεχνολογικούς κολοσσούς για την ανάπτυξη data centers στη χώρα, είχε δημιουργήσει την εντύπωση ότι η Ελλάδα βαδίζει προς την ανάδειξή της σε ευρωπαϊκό κόμβο ψηφιακών υποδομών.

Σήμερα, ωστόσο, η εικόνα είναι πιο σύνθετη. Ένα μέρος αυτών των επενδυτικών σχεδίων παραμένει σε στάδιο πρόθεσης ή αναμονής, ενώ κάποια έχουν προκαλέσει αντιδράσεις τοπικών κοινωνιών, οι οποίες ανησυχούν για περιβαλλοντικές επιπτώσεις, θόρυβο και ενδεχόμενη υπερφόρτωση των υποδομών. Οι επενδυτές επανεκτιμούν κόστη, χρονοδιαγράμματα και τεχνικές προκλήσεις, με αποτέλεσμα η αγορά να εισέρχεται σε φάση μεγαλύτερης ωριμότητας και πιο προσεκτικών κινήσεων.

Η υποχώρηση της ζήτησης για cloud υπηρεσίες από επιχειρήσεις, σε συνδυασμό με την πιο αργή από ό,τι αναμενόταν υιοθέτηση τεχνητής νοημοσύνης, περιορίζει προς το παρόν την ανάγκη για τεράστιες υποδομές. Τα data centers παρέχουν τη φυσική βάση για το cloud, επιτρέποντας στις εταιρείες να αποθηκεύουν δεδομένα και να εκτελούν εφαρμογές μέσω Διαδικτύου χωρίς δικούς τους servers, με αποτέλεσμα η αύξηση της ζήτησης να είναι σταδιακή.

Στην Ελλάδα, η πλειονότητα των επενδύσεων συγκεντρώνεται στην Αττική, κυρίως στα Σπάτα και στο Κορωπί. Στα Σπάτα, τρία projects βρίσκονται σε εξέλιξη: ένα της Microsoft, ένα της ΔΕΗ σε συνεργασία με τη DAMAC και ένα της Dromeus Capital σε συνέργεια με την Apto. Παρά την αποδοχή των δύο πρώτων, η επένδυση της Dromeus (80 MW, 300 εκατ. ευρώ) αντιμετωπίζει έντονες αντιδράσεις από την τοπική κοινωνία, λόγω θορύβου, σωρευτικών περιβαλλοντικών επιπτώσεων και εγγύτητας σε κατοικημένες περιοχές. Ο δήμος Σπάτων έχει προαναγγείλει προσφυγή στο ΣτΕ, ενώ κάτοικοι κινούνται δικαστικά.

Η Microsoft προχωρά με την ανέγερση του μεταλλικού σκελετού του κτιρίου, ενώ η πλήρης λειτουργία αναμένεται το 2028, συνδέοντας την ολοκλήρωση με τα υπόλοιπα έργα που σχεδιάζει στην περιοχή. Παράλληλα, η κοινοπραξία ΔΕΗ-DAMAC επενδύει 150 εκατ. ευρώ για data center ισχύος 12,5 MW, με δυνατότητα μελλοντικής επέκτασης.

Ταυτόχρονα, η ανάπτυξη των data centers επιφέρει πίεση στα δίκτυα ενέργειας και νερού. Σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (IEA), η παγκόσμια κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας από κέντρα δεδομένων αναμένεται να υπερδιπλασιαστεί έως το 2030, φθάνοντας περίπου τις 945 TWh. Στην Ευρώπη, η κατανάλωση προβλέπεται να αυξηθεί από 70 TWh το 2024 σε 115 TWh έως το 2030, σε μια περίοδο ενεργειακής κρίσης και αυξανόμενων κοινωνικών ανισοτήτων.

Η διεθνής εμπειρία, όπως στην Ιρλανδία και τις ΗΠΑ, δείχνει ότι τα κέντρα δεδομένων μπορεί να απειλήσουν τη σταθερότητα των δικτύων ηλεκτροδότησης. Στο Τέξας, η νομοθεσία προβλέπει την αποσύνδεση κέντρων δεδομένων από το δίκτυο σε περιόδους υψηλής ζήτησης, ενώ αντίστοιχες ρυθμίσεις εξετάζονται σε άλλες περιοχές των ΗΠΑ. Επιπλέον, η ανάγκη για νερό είναι εξίσου σημαντική, καθώς ένα κέντρο δεδομένων μπορεί να χρησιμοποιήσει έως 500.000 γαλόνια νερού ημερησίως, με αντίκτυπο στους τοπικούς πόρους.

Το ζήτημα που τίθεται δεν είναι μόνο τεχνικό ή επιχειρηματικό, αλλά ηθικό και κοινωνικό: οι κυβερνήσεις καλούνται να ισορροπήσουν μεταξύ των απαιτήσεων των μεγάλων τεχνολογικών κολοσσών και της προστασίας των πολιτών και των φυσικών πόρων. Στην Ελλάδα, η φάση αυτή πιο συγκρατημένης ανάπτυξης ίσως προσφέρει την ευκαιρία για ορθολογικό σχεδιασμό, έλεγχο της ενεργειακής και περιβαλλοντικής επιβάρυνσης και ενσωμάτωση των data centers με κανόνες βιωσιμότητας και κοινωνικής αποδοχής.

Η αγορά των κέντρων δεδομένων στη χώρα μας εισέρχεται έτσι σε μια περίοδο ωριμότητας: η ανάπτυξη συνεχίζεται, αλλά πλέον υπό αυστηρότερο έλεγχο, με πιο προσεκτικούς ρυθμούς, λαμβάνοντας υπόψη τις τεχνολογικές, οικονομικές και κοινωνικές προκλήσεις της εποχής.