Στρατός: Νομοσχέδιο κοινωνικής πειθάρχησης – Θητεία με το ζόρι, αναβολές τέλος, απαλλαγές υπό καθεστώς καχυποψίας

Ένα νομοσχέδιο που μετατρέπει τη στρατιωτική θητεία σε εργαλείο κοινωνικού ελέγχου και πειθάρχησης φέρνει η κυβέρνηση το 2026, προκαλώντας εύλογες αντιδράσεις σε νέους, οικογένειες και επιστημονικούς φορείς.

Το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, με υπογραφή του Νίκος Δένδιας και πλήρη πολιτική κάλυψη από το Μέγαρο Μαξίμου, επιχειρεί να «καθαρίσει» τα μητρώα του στρατού όχι με κοινωνική συναίνεση, αλλά με αυστηροποίηση, τιμωρητική λογική και γενικευμένη δυσπιστία απέναντι στη νεολαία.

Φοιτητές σε καθεστώς ομηρίας

Η μείωση της φοιτητικής αναβολής στα 25 έτη λειτουργεί ως ωμός εκβιασμός: όποιος δεν προλαβαίνει να τελειώσει τις σπουδές του στον ασφυκτικό χρόνο του «ν+2», καλείται άμεσα να καταταγεί.

Η πραγματικότητα των εργαζόμενων φοιτητών, των παιδιών από λαϊκά στρώματα και όσων αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας ή οικογενειακές υποχρεώσεις απλώς αγνοείται. Η στράτευση μετατρέπεται σε μηχανισμό «ευθυγράμμισης» με ένα εκπαιδευτικό σύστημα που ήδη παράγει αποκλεισμούς.

Ψυχική υγεία υπό αμφισβήτηση – Κράτος καχυποψίας

Ακόμη πιο σκοτεινή είναι η εικόνα στο μέτωπο των απαλλαγών. Με την επιβολή αποκλειστικών γνωματεύσεων από δημόσια νοσοκομεία και πενταετών υποχρεωτικών επανεξετάσεων, το κράτος αντιμετωπίζει τους νέους συλλογικά ως πιθανούς «φυγόστρατους».

Άτομα με αυτισμό, σύνδρομο Άσπεργκερ ή σοβαρές ψυχικές παθήσεις μπαίνουν σε έναν φαύλο κύκλο γραφειοκρατικής ταλαιπωρίας, με αλλεπάλληλες επιτροπές που δεν θεραπεύουν, αλλά αποσταθεροποιούν. Η ψυχική υγεία παύει να είναι δικαίωμα και μετατρέπεται σε αποδεικτικό στοιχείο προς διαρκή έλεγχο.

Εφεδρεία έως τα 60 – Στρατός διαρκείας

Με την επέκταση της εφεδρείας στα 60 έτη, το κράτος διευρύνει τη στρατιωτική του δεξαμενή, μετατρέποντας την έννοια του πολίτη σε μόνιμο «διαθέσιμο». Η λογική της διαρκούς ετοιμότητας υποκαθιστά κάθε έννοια κοινωνικής πολιτικής.

Γυναίκες στον στρατό και ο ίσκιος της υποχρεωτικότητας

Η θεσμοθέτηση εθελοντικής στράτευσης γυναικών 20–26 ετών παρουσιάζεται ως πρόοδος και ισότητα. Ωστόσο, η συζήτηση στη Βουλή αποκάλυψε τον πραγματικό ορίζοντα: την καθολική στράτευση.

Αναφορές στο μοντέλο του Ισραήλ και παρεμβάσεις πολιτικών προσώπων, όπως η Ντόρα Μπακογιάννη, έδειξαν ότι η εθελοντικότητα λειτουργεί ως προθάλαμος για πιο σκληρές επιλογές.

Πολιτική καταγγελία από την αντιπολίτευση

Κόμματα όπως το ΠΑΣΟΚ και ο ΣΥΡΙΖΑ μιλούν ανοιχτά για απανθρωποποίηση της διαδικασίας και για νομοθέτηση χωρίς κοινωνική ευαισθησία, προειδοποιώντας ότι το τίμημα θα το πληρώσουν οι πιο ευάλωτοι.