Η ετήσια έκθεση της Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΘΑΑΕ) για το 2024, που κατατέθηκε στη Βουλή και στο υπουργείο Παιδείας, αποτυπώνει με αριθμούς ένα διπλό πρόβλημα, πρόβλημα θεσμικό, που αγγίζει την οικονομία, την αγορά εργασίας και τελικά την κοινωνική συνοχή.
Το πρώτο εύρημα αποτυπώνει ότι το κατά μέσο όρο ενεργό ποσοστό είναι μόλις το 49,9% των εγγεγραμμένων φοιτητών, δηλαδή περίπου οι μισοί προχωρούν συστηματικά στις σπουδές τους και κινούνται προς την αποφοίτηση μέσα στο εύλογο χρονικό πλαίσιο που προβλέπεται. Ακόμη πιο βαρύ είναι ότι ο μέσος όρος όσων δεν ολοκληρώνουν στον ελάχιστο προβλεπόμενο χρόνο, φτάνει το 75,8%, γεγονός που δείχνει πως η έγκαιρη αποφοίτηση δεν αποτελεί κανόνα αλλά εξαίρεση. Το ίδιο μοτίβο εμφανίζεται και στα μεταπτυχιακά, όπου μόνο το 39,1% ολοκληρώνει στον προβλεπόμενο χρόνο.
Η ΕΘΑΑΕ συνδέει ευθέως αυτή την καθυστέρηση με μια σειρά συνεπειών που ξεφεύγουν από το πανεπιστήμιο.
Καθυστερεί η είσοδος στην αγορά εργασίας, αυξάνεται ο κίνδυνος απαξίωσης γνώσεων και δεξιοτήτων και παράλληλα η οικονομία χάνει παραγωγή υπεραξίας, εισφορές και δυναμική ανάπτυξης. Με άλλα λόγια, το κόστος είναι και ατομικό και συλλογικό.
Το δεύτερο εύρημα είναι ότι 1/5 νέους ηλικίας 15 έως 34 ετών βρίσκεται εκτός εκπαίδευσης, κατάρτισης και απασχόλησης, δηλαδή στην κατηγορία των NEET. Για το 2024 η Ελλάδα καταγράφεται 7,8 ποσοστιαίες μονάδες πάνω από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ενωσης, με 18,4% έναντι 10,6%, ενώ την ίδια στιγμή σημειώνεται βελτίωση σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια. Στο ευρωπαϊκό πλαίσιο έχει τεθεί στόχος το ποσοστό των NEET να πέσει κάτω από το 9% μέχρι το 2030, κάτι που δείχνει πόσο μεγάλη απόσταση καλύπτει ακόμη η χώρα.
Ιδιαίτερη σημασία έχει ότι η έκθεση δεν αντιμετωπίζει το πρόβλημα ως ενιαίο, ίδιο για όλους. Καταγράφει μεγάλες διαφοροποιήσεις ανά επιστημονική περιοχή, με πεδία που εμφανίζουν καλύτερη συνέπεια αποφοίτησης και άλλα που κινούνται σε πολύ χαμηλά ποσοστά. Ενδεικτικά, υψηλότερη συνέπεια αποτυπώνεται στην εκπαίδευση και στις επιστήμες υγείας και κοινωνικής πρόνοιας, ενώ πιο χαμηλά κινούνται οι ανθρωπιστικές επιστήμες και οι τέχνες, η διοίκηση των επιχειρήσεων και η νομική, οι φυσικές επιστήμες και τα μαθηματικά, οι γεωργικές επιστήμες και ο τομέας των μηχανικών.
Στο σκέλος των λύσεων, η ΕΘΑΑΕ προτείνει μια δέσμη παρεμβάσεων με στόχο να μειωθεί η καθυστέρηση στις σπουδές. Μεταξύ άλλων, δίνει έμφαση στην ιχνηλάτηση των πραγματικών λόγων καθυστέρησης, στη σαφή χαρτογράφηση των προγραμμάτων σπουδών με ακολουθία μαθημάτων και μαθησιακά αποτελέσματα, στη συστηματική παρακολούθηση της προόδου με αξιοποίηση τεχνολογίας, στην αξιοποίηση των αποτελεσμάτων αξιολόγησης για τεκμηριωμένες αποφάσεις και στην ενίσχυση του ρόλου του ακαδημαϊκού συμβούλου σε σύνδεση με συμβουλευτική σταδιοδρομίας.
Για τους νέους που μένουν εκτός εκπαίδευσης και εργασίας, η έκθεση σημειώνει ότι έχουν ήδη αναληφθεί πρωτοβουλίες στην Ελλάδα, όπως στρατηγικά σχέδια επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης, καθώς και νομοθετικές παρεμβάσεις που στοχεύουν στην αναβάθμιση των υπηρεσιών απασχόλησης και στη διασύνδεση δεξιοτήτων με την αγορά εργασίας.
Οι δείκτες περιγράφουν ένα σύστημα που δυσκολεύεται να μετατρέψει την φοίτηση/σπουδή σε έγκαιρη αποφοίτηση και την εκπαίδευση σε σταθερή ένταξη στην εργασία.
![](https://voicenews.gr/wp-content/uploads/2026/05/our-viber-1.png")
